MRPiPS ogłasza nabór do przełomowego programu skrócenia czasu pracy – już niebawem, tysiące pracowników będzie mogło cieszyć się krótszym tygodniem pracy

• [AKTUALIZACJA z 27 czerwca 2025 r.]: MRPiPS ogłosiło nabór do pilotażu pn. „Skrócony czas pracy – to się dzieje” – podano szczegółowe warunki programu
• Nowy program MRPiPS – pierwszy ogólnokrajowy pilotaż skróconego czasu pracy z budżetem w wysokości 10 mln zł z Funduszu Pracy
• Mniej godzin pracy za to samo wynagrodzenie, czyli – najważniejsze zasady pilotażu skróconego czasu pracy autorstwa MRPiPS
• Z dobrodziejstw skróconego czas pracy korzysta już kilka tysięcy pracowników samorządowych z Włocławka oraz pracownicy jednej z poznańskich firm produkcyjnych
• Skrócony czas pracy to zmiana, której potrzebują Polacy – jeden z najbardziej zapracowanych narodów w Europie
• Do 1 mln zł dofinansowania dla każdego pracodawcy, który zechce wprowadzić skrócony czas pracy
• Konkretne zmiany legislacyjne w zakresie skróconego czasu pracy – w listopadzie 2027 r.
• MRPiPS – w odpowiedzi na interpelację poselską – podaje więcej szczegółów na temat pilotażu: skrócony czas pracy na 15-18 miesięcy
• Czy zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami, już dzisiaj, możliwe jest stosowanie systemu skróconego czasu pracy?

[AKTUALIZACJA z 27 czerwca 2025 r.]: MRPiPS ogłosiło nabór do pilotażu pn. „Skrócony czas pracy – to się dzieje” – podano szczegółowe warunki programu

W dniu 27 czerwca 2025 r. MRPiPS ogłosiło nabór do pilotażowego programu pn. „Skrócony czas pracy – to się dzieje”.

Celem naboru jest wypracowanie i przetestowanie modeli skróconego czasu pracy oraz ocena ich wpływu na: zatrudnienie, produktywność, zdrowie pracowników, organizację pracy, a także możliwość godzenia życia zawodowego z prywatnym pracowników u pracodawców biorących udział w projekcie pilotażowym.

W wyniku pilotażu zostaną opracowane dobre praktyki wdrażania skróconego czasu pracy oraz działania na rzecz jego upowszechniania. Mogą one stanowić również podstawę do rozważenia wprowadzenia odpowiednich rozwiązań do porządku prawnego.

W ramach naboru testowane będą modele skrócenia czasu pracy przy jednoczesnym zachowaniu wynagrodzenia pracowników na poziomie nie niższym niż w chwili przystąpienia do realizacji projektu pilotażowego oraz przy utrzymaniu zatrudnienia.

Realizowane projekty pilotażowe mają pozwolić na zidentyfikowanie najbardziej efektywnych rozwiązań w różnych sektorach i strukturach organizacyjnych i jednocześnie pozwolić na wskazanie potencjalnych korzyści i wyzwań związanych z wdrażaniem skróconego czasu pracy – zarówno z perspektywy pracowników, jak i pracodawców.

Do wzięcia udziału w programie, uprawnieni są pracodawcy – zarówno podmioty prywatne, jak i publiczne (takie jak jednostki samorządu terytorialnego oraz wojewódzkie i powiatowe urzędy pracy). Kluczowymi warunkami uczestnictwa w programie są:

• Prowadzenie działalności przez co najmniej 12 miesięcy przed dniem złożenia wniosku,
• Zatrudnianie co najmniej 75% pracowników na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę,
• Objęcie projektem minimum 50% pracowników,
• Utrzymanie zatrudnienia na poziomie nie niższym niż 90% określonego we wniosku stanu początkowego,
• Utrzymanie wynagrodzeń pracowników biorących udział w projekcie pilotażowym na poziomie nie niższym niż obowiązujący w dniu rozpoczęcia realizacji projektu pilotażowego (przez cały okres jego trwania) oraz
• Brak pogorszenia warunków pracy i płacy pracowników objętych projektem.

Nabór wniosków o udział w programie rozpocznie się z dniem 14 sierpnia 2025 r. i potrwa do 15 września 2025 r. Wnioski należy składać wyłącznie w formie elektronicznej, za pośrednictwem udostępnionego przez MRPiPS generatora wniosków. Będą one rozpatrywane przez Komisję do spraw oceny projektów pilotażowych, która zostanie powołana odrębnym zarządzeniem Ministry Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, a lista projektów rekomendowanych do realizacji w ramach programu (i tym samym – pracodawców, którzy się do niego zakwalifikowali) zostanie opublikowana przez resort pracy najpóźniej do dnia 15 października 2025 r.

Szczegółowe informacje dotyczące naboru znajdują się w załączonym poniżej Regulaminie naboru na projekty pilotażowe pod nazwą „Skrócony czas pracy – to się dzieje!” (dostępnym również pod adresem: LINK):

Po opublikowaniu wyników naboru – celem rozpoczęcia realizacji projektu, konieczne będzie zawarcie umowy pomiędzy pracodawcą zakwalifikowanym do programu, a MRPiPS. Realizacja projektu przez pracodawcę rozpocznie się od dnia zawarcia umowy i podzielona będzie na trzy etapy:

• I etap: Przygotowanie do wprowadzenia skróconego czasu prac, który potrwa od podpisania umowy do 31 grudnia 2025 r.,
• II etap: Testowanie wprowadzenia skróconego czasu pracy w środowisku pracy, który potrwa od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2026 r. i
• III etap: Podsumowanie realizacji projektu pilotażowego, który zakończy się najpóźniej 15 maja 2027 r. (do tego terminu pracodawca biorący udział w programie, zobowiązany będzie przekazać do MRPiPS sprawozdanie końcowe oraz ankiety kwartalne pracodawcy i pracowników).

Każdy pracodawca, który zakwalifikuje się do wzięcia udziału programie, będzie mógł otrzymać nawet 1 mln zł wsparcia na realizację projektu. Co ważne – koszt projektu, w przeliczeniu na jednego pracownika objętego pilotażem, nie będzie mógł przekroczyć 20 tys. zł.

Ze wsparcia udzielonego pracodawcy w ramach pilotażu, finansowane będą mogły być:

• działania informacyjno-promocyjne oraz koszty związane z obsługą projektu, w tym: koordynowaniem, rekrutacją uczestników, monitorowaniem, oceną i rozliczaniem (przy czym – koszty te, nie mogą przekroczyć 10% wartości całego projektu),
• koszty merytoryczne – np. badania, analizy czy ekspertyzy dotyczące sposobu wdrożenia skróconego czasu pracy i oczekiwań pracowników oraz pracodawcy w tym zakresie, szkolenia dla pracowników związane z testowanym rozwiązaniem,
• działania związane z optymalizacją i automatyzacją procesów kluczowych dla możliwości skrócenia czasu pracy oraz
• wynagrodzenia pracowników objętych pilotażem.

W ramach informacji o ogłoszeniu naboru na projekty pilotażowe w ramach programu skrócenia czasu pracy – MRPiPS uzasadniło również, dlaczego Polska potrzebuje takiego rozwiązania: „8-godzinny czas pracy wprowadzono w Polsce107 lat temu, a wolne soboty ponad 50 lat temu. W tym czasie wiele się zmieniło. Nowe technologie znacząco podniosły efektywność pracy, wiele krajów już dziś skraca czas pracy. Mimo braku regulacji, niektórzy pracodawcy z własnej inicjatywy skracają czas pracy w swoich zakładach. Dzieje się tak zarówno w sektorze prywatnym, jak i publicznym. Przykładami są tu Herbapol Poznań oraz Urzędy Miasta we Włocławku, Ostrzeszowie, Świebodzicach, Szczecinku czy Lesznie, a także w wielu spółkach podległych tym samorządom. Korzyści jest wiele. Pracownicy mogą cieszyć się większą równowagą między życiem zawodowym i prywatnym, większymi możliwościami samorozwoju, dłuższą aktywnością zawodową, za to mniejszym ryzykiem wypalenia zawodowego. Pracodawcy mogą z kolei obserwować wzrost efektywności i kreatywności pracowników, minimalizację marnotrawstw, spadek liczby błędów i wypadków, a także większą konkurencyjność na rynku pracy.”

Nowy program MRPiPS – pierwszy ogólnokrajowy pilotaż skróconego czasu pracy z budżetem w wysokości 10 mln zł z Funduszu Pracy

28 kwietnia 2025 r. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ogłosiło rozpoczęcie przygotowań do uruchomienia projektu pilotażu skrócenia czasu pracy.

– „To będzie pierwszy pilotaż skróconego czasu pracy w tej części Europy, pierwszy w naszym regionie, pierwszy na tak szeroką skalę pilotaż w Polsce. Chcemy zachęcać do skróconego czasu pracy, zachęcać do testowania rozwiązań w różnego typu organizacjach. W pilotażu będą mogli wziąć udział przedsiębiorcy, jednostki samorządowe, fundacje, stowarzyszenia, związki zawodowe – by każdy pracodawca mógł sprawdzić, co u niego działa” – mówiła ministra pracy Agnieszka Dziemianowicz-Bąk.

Na realizację pilotażu, tylko w pierwszym roku, MRPiPS chce przeznaczyć aż 10 mln zł z Funduszu Pracy.

Mniej godzin pracy za to samo wynagrodzenie, czyli – najważniejsze zasady pilotażu skróconego czasu pracy autorstwa MRPiPS

Skrócenie czasu pracy w ramach pilotażu, do którego – jak zostało już wyżej wspomniane – będą mogli przystąpić:

• przedsiębiorcy,
• jednostki samorządowe,
• fundacje,
• stowarzyszenia i
• związki zawodowe,

będzie polegać na tym, że:

• zostanie zredukowana liczba godzin pracy w jednym dniu (np. do 6 godzin dziennie, przy czym praca może być rozłożona na wiele dni w tygodniu),
• zostanie wprowadzony 3-dniowy weekend albo
• będą przyznawane dodatkowe dni urlopu.

Najważniejszą zasadą pilotażu ma być: mniej godzin pracy, za to samo wynagrodzenie, a jego celem jest skrócenie czasu pracy o 20 procent rocznie. „Chcemy, by była to dobrowolna i oddolna inicjatywa, w której to pracodawcy wraz z pracownikami wydeptują ścieżki, które my później utwardzimy.” – ogłosiła ministra pracy Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Szczegółowe zasady i warunki pilotażu, mają zostać ogłoszone przez resort do 30 czerwca 2025 r. Pierwsze trzy miesiące pilotażu mają być przeznaczone na przygotowanie, a kolejne – na testowanie rozwiązań w praktyce. Zgodnie z zapowiedzią z dnia 28 kwietnia br. – w MRPiPS miał zostać powołany zespół ds. skróconego czasu pracy, którego zadaniem będzie bieżący monitoring pilotażu, wspieranie wdrożeń oraz opracowanie rekomendacji legislacyjnych.

Z dobrodziejstw skróconego czas pracy korzysta już kilka tysięcy pracowników samorządowych z Włocławka oraz pracownicy jednej z poznańskich firm produkcyjnych

35-godzinny tydzień pracy, z sukcesem został już wprowadzony przez Prezydenta Włocławka Krzysztofa Kukuckiego, dla pracowników urzędu miasta, a w dalszej kolejności – jednostek podległych oraz spółek komunalnych. Podczas konferencji, która odbyła się 28 kwietnia br. w MRPiPS, Prezydent Włocławka podkreślił, że – „z dobrodziejstw 35-godzinnego tygodnia pracy cieszy się kilka tysięcy osób.”

Na skrócenie czasu pracy, zdecydowało się również przedsiębiorstwo z branży produkcyjnej – Herbapol Poznań S.A. Tomasz Kaczmarek, Prezes Zarządu i Dyrektor Generalny Herbapol przyznał, że efektem skrócenia czasu pracy pracowników (które początkowo spotkało się z krytyką i sceptycyzmem, również wśród części pracowników) – jest mniejsza rotacja i absencja wśród zatrudnionych, ale nie tylko. Firma Herbapol Poznań – za 2024 r. – uzyskała bowiem najlepsze wyniki finansowe od kilkunastu lat, a skrócenie czasu pracy, miało być jedną z „cegiełek” składających się na ten sukces.

Skrócony czas pracy to zmiana, której potrzebują Polacy – jeden z najbardziej zapracowanych narodów w Europie

Skrócenie czasu pracy, to zmiana, której potrzebuje jeden z najbardziej zapracowanych narodów w Europie, jakim są Polacy. Tym bardziej, że – jak potwierdzają analizy przeprowadzone przez MRPiPS – duża liczba godzin spędzonych w pracy, często nie idzie w parze z efektywnością ani zwiększeniem produktywności. Pracownicy, którym brakuje czasu na odpoczynek, nierzadko doświadczają wypalenia zawodowego, częściej popełniają w pracy błędy, dochodzi do wypadków przy pracy. Skrócenie czasy pracy to natomiast – lepszy stan zdrowia pracowników, mniejsze ryzyko wspomnianego wypalenia zawodowego, więcej czasu dla bliskich, a także szanse na rozwój osobisty i dłuższą aktywność zawodową. Pracodawcy mogą natomiast cieszyć się wzrostem efektywności i kreatywności pracowników, mniejszą liczbą błędów i wypadków, ale też absencji czy wyjść prywatnych. Do tego dochodzi większa konkurencyjność na rynku pracy oraz co istotne – wbrew obiegowym opiniom – skrócony czas pracy nie wpływa negatywnie na wyniki finansowe przedsiębiorstw – argumentuje resort pracy.

Polska – za przykładem nowoczesnych gospodarek, jakich jak Francja, Dania, Belgia czy Hiszpania – chce zatem postawić na mądrzejszą organizację pracy, czego efektem jest wprowadzany właśnie pilotaż skróconego czasu pracy.

Do 1 mln zł dofinansowania dla każdego pracodawcy, który zechce wprowadzić skrócony czas pracy

W programie Poranna rozmowa w RMF, w dniu 29 kwietnia br. – ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, w rozmowie z redaktorem Tomaszem Terlikowskim, ujawniła nieco więcej szczegółów na temat pilotażu skróconego czasu pracy, nad którym pracuje resort:

• Pilotaż ma być skierowany zarówno do sektora prywatnego, jak i instytucji publicznych,
• Na jeden projekt (czyli każdy pracodawca, który zgłosi się do pilotażu) będzie można otrzymać maksymalnie do 1 mln zł,
• Wsparcie finansowe z Funduszu Pracy, które – w ramach pilotażu – będzie mógł otrzymać każdy pracodawca, który się do niego zgłosi, będzie mogło zostać przeznaczone na wdrożenie takich narzędzi, które pozwolą np. na zmiany regulaminu pracy, wdrożenie cyfrowych narzędzi monitorowania czasu pracy i jego efektywności, na doradztwo oraz wsparcie merytoryczne,
• Kryteria naboru w pilotażu zostaną ogłoszone przez MRPiPS do końca czerwca br. Resort będzie również prowadził kampanię informacyjną, aby wszyscy pracodawcy wiedzieli, w jaki sposób mogą skorzystać z pilotażu.

Konkretne zmiany legislacyjne w zakresie skróconego czasu pracy – w listopadzie 2027 r.

Podczas rozmowy w programie Poranek Wyborczy w TVP Info, która odbyła się w dniu 29 kwietnia br. – wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej Sebastian Gajewski, przedstawił kolejne deklaracje resortu pracy co do wprowadzenia w Polsce skróconego czasu pracy: konkretne zmiany legislacyjne w tym zakresie, mają zostać przedstawione przez MRPiPS najpóźniej do końca obecnej, X kadencji Sejmu, czyli – co do zasady (jeżeli kadencja Sejmu nie zostanie skrócona) – do listopada 2027 r.

– „Mam nadzieję, że jeszcze w tej kadencji będziemy w stanie przedstawić konkretne zmiany legislacyjne dot. skrócenia czasu pracy, które pozwolą Polsce i polskiemu rynkowi pracy dołączyć do tych rynków pracy na zachodzie Europy, gdzie pracuje się już krócej. Zmiany dot. skróconego czasu pracy powinny być wprowadzane etapowo i być szyte na miarę.” – zadeklarował wiceminister.

MRPiPS – w odpowiedzi na interpelację poselską – podaje więcej szczegółów na temat pilotażu: skrócony czas pracy na 15-18 miesięcy

W dniu 6 czerwca 2025 r. – w odpowiedzi na interpelację poselską (nr 9491) z dnia 23 kwietnia 2025 r. – MRPiPS ujawniło kolejne szczegóły na temat pilotażu skróconego czasu pracy, nad którym aktualnie pracuje. Jak poinformowała ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk – „z raportu stanowiącego podsumowanie wielomiesięcznych prac analityczno-koncepcyjnych wynika, że skrócony czas pracy przynosi liczne korzyści tak pracownikom, jak i pracodawcom”. Wśród korzyści wprowadzenia takiego rozwiązania dla pracowników wymienia ona: lepsze zdrowie psychiczne i fizyczne, więcej czasu na samorozwój oraz poprawę równowagi pomiędzy życiem zawodowym i prywatnym. Pracodawcy natomiast, mieliby odnotować takie korzyści, jak: poprawa efektywności pracy wykonywanej przez pracowników, spadek absencji chorobowych i wyjść prywatnych, jak również wypadków przy pracy, większa konkurencyjność na rynku pracy (ze względu na benefit pracowniczy w postaci skróconego czasu pracy) oraz mniejsza rotacja zatrudnianych przez nich pracowników.

Nabór do programu ma rozpocząć się po 30 czerwca 2025 r., a uczestnictwo w nim ma być dobrowolne i pozwolić zainteresowanym pracodawcom na przetestowanie różnych form skróconego czasu pracy (dziennych, godzinowych lub polegających na zwiększeniu wymiaru urlopów wypoczynkowych), dostosowanych do specyfiki prowadzonej przez nich działalności. Polski pilotaż ma być pierwszym tego typu programem w naszej części Europy i potrwać od 15-18 miesięcy.

Skrócenie czasu pracy w Polsce ma stanowić odpowiedź na przewidywany, rychły kryzys demograficzny – krótsza praca i więcej czasu na życie rodzinne i wychowywanie dzieci, ma zachęcić potencjalnych rodziców do zakładania rodzin. Starszym i doświadczonym pracownikom, ma natomiast zapewnić warunki motywujące do jak najdłuższego utrzymania aktywności zawodowej. MRPiPS podkreśliło również, że ustawowo krótszy, tygodniowy model czasu pracy – względem 40-godzinnego – obowiązuje już w cieszących się wysokim poziomem rozwoju, wysokim PKB oraz wysokim wzrostem gospodarczym krajach, takich jak Francja (35 godzin tygodniowo), Belgia (38 godzin tygodniowo) i Dania (37 godzin tygodniowo). Co więcej – we Francji – od momentu wprowadzenia skróconego czasu pracy, PKB wzrosło o 81%

Przebieg pilotażu ma być na bieżąco monitorowany przez powołany przez MRPiPS – Zespół ds. Skróconego Czasu Pracy, który po jego zakończeniu – ma przygotować konkretne propozycje legislacyjne oraz rekomendacje dotyczące ich wdrożenia, uwzględniające specyfikę poszczególnych branż i sektorów gospodarki.

Z pełną treścią odpowiedzi MRPiPS na interpelację poselską nr 9491, można zapoznać się poniżej:

Czy zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami, już dzisiaj, możliwe jest stosowanie systemu skróconego czasu pracy?

Zgodnie z art. 129 kodeksu pracy – co do zasady – czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy, z zastrzeżeniem art. 135–138, 143 i 144, z których wynikają szczegółowe, odbiegające od powyższych norm systemy czasu pracy, zastrzeżone dla konkretnych pracowników lub stosowane na wniosek pracownika, w tym:

• system równoważnego czasu pracy, który stosowany jest jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, w którym dopuszczalne jest przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 135 kodeksu pracy),
• system równoważnego czasu pracy, który stosowany jest przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy, w którym dopuszczalne jest przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 16 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 136 kodeksu pracy),
• system równoważnego czasu pracy, który stosowany jest do pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych, w którym dopuszczalne jest przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy do 24 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 137 kodeksu pracy),
• system czasu pracy, który stosowany jest przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane (tzw. pracach w ruchu ciągłym), w którym dopuszczalne jest przedłużenie czasu pracy do 43 godzin przeciętnie na tydzień w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 tygodni, a jednego dnia w niektórych tygodniach w tym okresie dobowy wymiar czasu pracy może być przedłużony do 12 godzin (art. 138 kodeksu pracy),
• system skróconego tygodnia pracy, który może stosowany na wniosek pracownika i w którym dopuszczalne jest wykonywanie pracy przez pracownika przez mniej niż 5 dni w ciągu tygodnia, przy równoczesnym przedłużeniu dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 143 kodeksu pracy) oraz
• system przedłużonego dobowego wymiaru czasu pracy, który również może być stosowany na wniosek pracownika i w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta, a dobowy wymiar czasu pracy może wynosić nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca (art. 144 kodeksu pracy).

W zakresie powyższych wyłączeń od ogólnych zasad dotyczących wymiaru czasu pracy – należy zwrócić uwagę zwłaszcza na uprawnienie wynikające z art. 143 kodeksu pracy – do stosowania, na wniosek pracownika, systemu skróconego tygodnia pracy. W tym przypadku jednak – wiąże się to z równoczesnym wydłużeniem dobowego wymiaru czasu pracy (nawet do 12 godzin). Może więc okazać się, że w takim systemie – bilans łącznie przepracowanych godzin, w danym okresie rozliczeniowym, będzie identyczny jak w przypadku podstawowego wymiaru czasu pracy, z tą różnicą, że – będzie to więcej godzin w ciągu doby, a mniejsza ilość dni pracujących, w ciągu tygodnia. Tym różni się zatem ww. skrócony czas pracy od tego, którego wprowadzenie planuje MRPiPS, ponieważ w tym ostatnim przypadku – w ramach jednej z przewidywanych możliwości – tydzień pracy miałby zostać skrócony, ale nie kosztem wydłużenia dobowego wymiaru czasu pracy w inne dni. I co najważniejsze – zmiana taka, nie miałaby negatywnie wpłynąć na wynagrodzenie pracownika.

Komplet: Czas pracy 2025 + Wynagrodzenia 2025

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26.06.974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 277)