Dowód osobisty będzie można odebrać w dowolnym urzędzie. Zmiany od 1 grudnia 2026 roku

• Dowód osobisty do odbioru w dowolnym urzędzie gminy
• Błąd urzędnika nie będzie oznaczał konieczności wyrabiania kolejnego dowodu
• Urzędy zyskają szerszy dostęp do danych z rejestru PESEL
• Zmiany obejmą również paszporty i ochronę danych
• Jak odbiór dowodu w innym urzędzie będzie wyglądał w praktyce?
• Od kiedy będzie można odebrać dowód osobisty w dowolnym urzędzie?

Dowód osobisty do odbioru w dowolnym urzędzie gminy

Jedna z najważniejszych zmian przygotowanych przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji dotyczy miejsca odbioru nowego dowodu osobistego. Obecne rozwiązanie wiąże odbiór dokumentu z urzędem gminy, w którym został złożony wniosek. Po zmianie obywatel przy składaniu wniosku będzie mógł wskazać inny, dowolnie wybrany urząd gminy na terenie kraju jako miejsce odbioru dowodu.

Nie zmieni się natomiast organ formalnie wydający dokument. Nadal będzie nim urząd, do którego trafił wniosek. Wybrany przez obywatela urząd będzie miejscem, do którego zostanie przekazany wyprodukowany dowód i w którym będzie można go odebrać. Rozwiązanie ma odpowiadać na potrzeby osób, które często się przemieszczają albo przebywają na co dzień poza miejscem, w którym załatwiają swoje sprawy urzędowe.

Błąd urzędnika nie będzie oznaczał konieczności wyrabiania kolejnego dowodu

Projekt przewiduje również nowe rozwiązanie na wypadek omyłkowego unieważnienia ważnego dowodu osobistego przez pracownika urzędu. Jeżeli dokument zostanie unieważniony w systemie wskutek błędu urzędnika, możliwe będzie techniczne przywrócenie jego ważności. Obywatel nie będzie musiał ponownie przechodzić całej procedury związanej z uzyskaniem nowego dokumentu.

Mechanizm będzie można zastosować w ciągu 30 dni od popełnienia pomyłki. Przywrócenie ważności ma mieć charakter techniczny i polegać na dokonaniu odpowiednich zmian w rejestrach. Nie będzie wymagało prowadzenia postępowania administracyjnego.

Urzędy zyskają szerszy dostęp do danych z rejestru PESEL

Zmiany obejmują również dostęp do informacji znajdujących się w państwowych rejestrach. Urzędy mają otrzymać szersze możliwości korzystania z danych zawartych w rejestrze PESEL, co ma ułatwić weryfikowanie tożsamości oraz obsługę nietypowych przypadków.

Rozszerzone mają zostać także uprawnienia wojewodów. Projekt zakłada zapewnienie im szerszego i bezpośredniego dostępu do rejestrów państwowych.

Zmiany obejmą również paszporty i ochronę danych

Nowelizacja nie ogranicza się do dowodów osobistych. Projekt porządkuje także przepisy dotyczące innych państwowych ewidencji oraz dokumentów paszportowych. Zmiany obejmują m.in.:

• dodatkowe zabezpieczenia mające przeciwdziałać ujawnianiu danych osobowych żyjących bliskich osób zmarłych,
• doprecyzowanie obowiązków związanych z ewidencjami paszportowymi,
• zasady zwracania i bezpowrotnego niszczenia unieważnionych dokumentów podróży,
• doprecyzowanie procedur dotyczących utraty dokumentów na granicy państwowej lub w związku z popełnieniem przestępstwa.

Po konsultacjach z projektu wyłączono natomiast możliwość zapewnienia notariuszom bezpośredniego dostępu do państwowych rejestrów dowodowych.

Jak odbiór dowodu w innym urzędzie będzie wyglądał w praktyce?

Znaczenie nowych przepisów pokazuje przykład osoby, która jest zameldowana w jednym mieście, ale na co dzień mieszka i pracuje w innej części Polski. Jak to wygląda na przykładzie? Senior jest zameldowany w Suwałkach, lecz mieszka i pracuje w Poznaniu. Jego dotychczasowy dowód traci ważność, dlatego występuje o wydanie nowego dokumentu. Po wejściu w życie nowych zasad będzie mógł:

1. złożyć wniosek o nowy dowód osobiście w Poznaniu lub przez internet,
2. wskazać Urząd Miasta w Poznaniu albo urząd w innej wybranej gminie jako miejsce odbioru,
3. poczekać, aż dokument zostanie wyprodukowany i przekazany do wskazanego urzędu,
4. odebrać dowód w wybranym miejscu.

W efekcie nie będzie musiał jechać kilkaset kilometrów do Suwałk tylko po to, żeby odebrać dokument.

Od kiedy będzie można odebrać dowód osobisty w dowolnym urzędzie?

Zmiany mają zacząć obowiązywać jeszcze w 2026 roku. Według informacji przytoczonych w materiale termin wejścia w życie nowych rozwiązań został przesunięty na 1 grudnia 2026 roku. Od tej daty ma obowiązywać m.in. możliwość wskazania podczas składania wniosku dowolnego urzędu gminy w Polsce jako miejsca odbioru nowego dowodu osobistego.