Planujesz zakup samochodu? Dobrze się zastanów, jeśli planujesz jeździć po mieście. Będzie kolejna strefa czystego transportu (SCT)

• Strefy czystego transportu - o co chodzi?
• Jeśli planujesz zakup samochodu, dobrze się zastanów

Strefy czystego transportu - o co chodzi?

Strefa czystego transportu (SCT) to hasło, które budzi wiele emocji. Możliwość jej utworzenia została przewidziana w art. 39 ustawy z 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych, który przewiduje, że w celu ograniczenia negatywnego oddziaływania emisji zanieczyszczeń z transportu na zdrowie ludzi i środowisko na terenie gminy można ustanowić strefę czystego transportu obejmującą drogi, których zarządcą jest gmina, do której zakazuje się wjazdu pojazdów samochodowych innych niż:
1) elektryczne;
2) napędzane wodorem;
3) napędzane gazem ziemnym;
4) wyłączone na podstawie uchwały rady gminy.

Od takiego zakazu zwolnione są:
1) pojazdy:
a) Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Służby Więziennej, Krajowej Administracji Skarbowej, jednostek ochrony przeciwpożarowej, Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa oraz służb ratowniczych,
b) używane we flocie obsługującej Kancelarię Prezesa Rady Ministrów,
c) zarządów dróg i realizujące zadania na rzecz zarządców dróg,
d) Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, a także sił zbrojnych państw obcych, jeżeli umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną, tak stanowi,
e) urzędów morskich realizujących zadania w pasie technicznym i ochronnym wybrzeża oraz w portach i przystaniach morskich,
f) posiadające odpowiednie oznaczenie, którymi poruszają się osoby niepełnosprawne,
g) Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska, inne niż wykorzystywane wyłącznie do przewozu osób;
2) specjalistyczne środki transportu sanitarnego, wykorzystywane przez zespoły ratownictwa medycznego oraz zespoły transportu sanitarnego;
3) autobusy zeroemisyjne;
4) autobusy szkolne.
Strefę czystego transportu ustanawia się na czas nieoznaczony lub oznaczony nie krótszy niż 5 lat.

Jeśli planujesz zakup samochodu, dobrze się zastanów

Miastami, które skorzystały z możliwości stworzonych przez te przepisy są Warszawa i Kraków. Prace dotyczące SCT toczyły się też we Wrocławiu, ale zostały wstrzymane. Uchwałę dotyczącą SCT przyjęła też Rada Miasta Katowice. Z objętego nią zakresu wyłączone są bez ograniczeń pojazdy mieszkańców Katowic i pozostałych gmin Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, będące w ich posiadaniu przed dniem ustanowienia SCT. Jeśli chodzi o pojazdy mieszkańców, ale nabyte po wejściu w życie uchwały, to będą mogły wjeżdżać do SCT: od 29 czerwca br. do 30 czerwca 2029 r. pojazdy z silnikami benzynowymi od Euro 3 (lub z 2000 r. i młodsze) oraz diesle od Euro 4 (lub od 2005 r.). Od połowy 2029 r. i od początku 2034 r. normy zostaną zaostrzone. Z kolei pojazdy samochodowe inne, niż mieszkańców Katowic, będą mogły wjeżdżać do SCT od 29 czerwca 2026 r. do końca 2033 roku, Euro 3 dla silników benzynowych i euro 5 dla diesli, a od 2034 r. - Euro 4 dla silników benzynowych i Euro 6 dla diesli.

Co jeszcze wynika z podjętej uchwały? Korzystanie z SCT nie będzie wiązało się z koniecznością uzyskania zezwolenia czy umieszczania na pojazdach specjalnych naklejek. Miasto nie planuje też wprowadzania opłat za wjazd do SCT.
Przypomnijmy, że w listopadzie 2025 r. Komisja Europejskaj skierowała do Trybunału Sprawiedliwości UE sprawę przeciwko Polsce w związku z przekroczeniem norm dwutlenku azotu (NO2) w powietrzu (40 mikrogramów na metr sześcienny) - jako ostatni krok w procedurze o naruszenie unijnego prawa, uruchomionej w 2016 r. KE zwróciła uwagę, że w aglomeracji krakowskiej i górnośląskiej poziomy NO2 przekraczały granice norm przez odpowiednio 15 i 14 lat. Komisja Europejska i Ministerstwa Klimatu i Środowiska zobowiązały katowicki samorząd do wprowadzenia SCT.