Zasiłek rodzinny 2024: kryterium dochodowe. 674 zł albo 764 zł netto na osobę w rodzinie

• Zasiłek rodzinny 2024 roku. Komu przysługuje?
• Okres przysługiwania zasiłku
• Wysokość zasiłku rodzinnego w 2024 r.
• Zasiłek rodzinny 2024 – trzeba spełnić kryterium dochodowe
• Wniosek o zasiłek rodzinny - jak złożyć
• Kto nie może dostać zasiłku rodzinnego?
• Dodatki do zasiłku rodzinnego

Zasiłek rodzinny 2024 roku. Komu przysługuje?

Wypada zacząć od tego komu zasiłek rodzinny przysługuje w 2024 r. Odpowiedź znajdziemy w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (dalej: ustawa). Zgodnie z przepisami tej ustawy zasiłek ten przysługuje:
- rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka;
- opiekunowi faktycznemu dziecka;
- osobie uczącej się.

Okres przysługiwania zasiłku

Przez jaki okres zasiłek przysługuje? Odpowiadając na pierwsze zadane pytanie powołać należy art. 6 ustawy. Zgodnie z nim zasiłek rodzinny przysługuje o ukończenia przez dziecko:

• 18. roku życia lub
• nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21. roku życia, albo
• 24. roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności. 

Zasiłek przysługuje również osobie uczącej się w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24. roku życia.

Wysokość zasiłku rodzinnego w 2024 r.

Zasiłek rodzinny jest wypłacany miesięcznie w kwocie 95 zł, 124 zł lub 135 zł. Od czego zależna jest kwota? Otóż uzależniona jest ona od wieku dziecka. Na dziecko do ukończenia 5. roku życia dostaniemy 95 zł. Powyżej 5. roku życia do ukończenia 18. roku życia 124 zł. Na dziecko w wieku powyżej 18. roku życia do ukończenia 24. roku życia najwyższą kwotę, czyli 135 zł.

Zasiłek rodzinny 2024 – trzeba spełnić kryterium dochodowe

Ustawa przewiduje, że prawo do zasiłku rodzinnego mają tylko te osoby, których rodziny spełniają określone w art. 5 tej ustawy kryterium dochodowe. 

Co do zasady zasiłek rodzinny przysługuje jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674 zł netto.

Ale gdy w rodzinie jest niepełnosprawne dziecko (mające orzeczenie o niepełnosprawności lub o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności), wtedy zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 764,00 zł netto.

Jeżeli te kryteria dochodowe zostały przekroczone w pewnym niewielkim zakresie, to zasiłek rodzinny będzie przyznany ale w kwocie pomniejszonej o to przekroczenie (wg tzw. zasady „złotówka za złotówkę”). 

Ta zasada jest stosowana, gdy dochód rodziny przekracza kwotę kryterium dochodowego (czyli 674 zł lub 764 zł) pomnożoną przez liczbę członków danej rodziny o kwotę nie wyższą niż łączna kwota zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługujących danej rodzinie w okresie zasiłkowym, na który jest ustalane prawo do tych świadczeń. W takiej sytuacji zasiłek rodzinny razem z dodatkami jest obliczony jako różnica między łączną kwotą zasiłków rodzinnych z dodatkami, a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny.
Ale uwaga! Jeżeli wysokość zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługująca danej rodzinie - ustalona wg wyżej wskazanej zasady „złotówka za złotówkę” - jest niższa niż 20 zł, to zasiłek ani dodatki nie przysługują.
Zasada ta dotyczy także osoby uczącej się.

Wniosek o zasiłek rodzinny - jak złożyć

Aby otrzymać zasiłek rodzinny trzeba złożyć wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na druku SR-1. Aktualny wzór wniosku SR-1 obowiązujący od 1 stycznia 2024 r. jest opublikowany na stronie Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Na tej samej stronie można znaleźć załączniki do tego wniosku.

Wniosek ten składa się do urzędu miasta lub gminy (albo np. ośrodka pomocy społecznej), w której wnioskodawca mieszka. Wniosek można złożyć w zwykłej papierowej formie albo elektronicznie online na Portalu Informacyjno-Usługowego Emp@tia (https://empatia.mpips.gov.pl/ ).

Prawo do zasiłku rodzinnego ustala się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Aktualny okres zasiłkowy kończy się 31 października 2024 r. Nowy okres zasiłkowy rozpocznie się 1 listopada 2024 r. i potrwa do 31 października 2025 r. Wnioski o zasiłek rodzinny na nowy okres zasiłkowy 2024/2025 można składać już od 1 lipca 2024 r. online na empatia.mpips.gov.pl/ , a od 1 sierpnia 2024 r. także zwykłej formie papierowej w urzędzie gminy.

Kto nie może dostać zasiłku rodzinnego?

Zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli:
1) dziecko lub osoba ucząca się pozostają w związku małżeńskim;
2) dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej;
3) osoba ucząca się została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie;
4) pełnoletnie dziecko lub osoba ucząca się jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko;
5) osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że:
a) rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje,
b) ojciec dziecka jest nieznany,
c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone,
d) sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka,
e) dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach;
6) członkowi rodziny przysługuje na dziecko zasiłek rodzinny za granicą, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Dodatki do zasiłku rodzinnego

Do zasiłku rodzinnego ustawa o świadczeniach rodzinnych przewiduje szereg dodatków wskazanych w art. 8-15a. Są to 
dodatki z tytułu:
1) urodzenia dziecka;
2) opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego;
3) (utracił moc)
3a) samotnego wychowywania dziecka;
4) (utracił moc)
4a) wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej;
5) kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego;
6) rozpoczęcia roku szkolnego;
7) podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania.

Więcej na ten temat w artykule: Dodatki do zasiłku rodzinnego 2024 – kwoty, ustawa.

Podstawa prawna: ustawa z 28 listopada 2003 r.  o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r., poz. 323.