REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Postępowanie w sprawach prywatnoskargowych

Natalia Kurdziel

REKLAMA

REKLAMA

Postępowanie prywatnoskargowe jest jednym ze szczególnych trybów postępowania karnego, w którym pokrzywdzony wnosi i popiera akt oskarżenia jako oskarżyciel prywatny.

Przesłanki warunkujące tryb prywatnoskargowy

REKLAMA

Rozpoznanie sprawy w trybie prywatnoskargowym uzależnione jest od wystąpienia szeregu przesłanek pozytywnych jak i negatywnych. Przesłanki dodatnie to okoliczności jakie muszą zaistnieć, aby tryb prywatnoskargowy mógł być zastosowany. Jest to przede wszystkim popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego takiego jak np. znieważenie, pomówienie, naruszenie nietykalności cielesnej, naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia poniżej 7 dni. Drugą pozytywną przesłanką jest wniesienie i popieranie aktu oskarżenia lub podtrzymanie oskarżenia publicznego jako prywatne w przypadku odstąpienia prokuratora od oskarżenia. Przesłanki negatywne stanowią przeszkody dla trybu prywatnoskargowego. Oznacza to, że sprawa nie może zostać rozpoznana w trybie prywatnoskargowym, a wszczęte postępowanie ulega umorzeniu, jeśli wystąpią określone okoliczności. Dzieje się tak w przypadku, gdy prokurator objął ściganiem przestępstwo prywatnoskargowe, pokrzywdzony odstąpił od ścigania lub nastąpiło przedawnienie karalności.

Zobacz: Tryb ścigania przestępstw

W postępowaniu prywatnoskargowym zastosowanie mają przepisy o postępowaniu uproszczonym z uwzględnieniem przepisów szczególnych (art. 485-499 k.p.k.). Najbardziej wyraźne odstępstwo od zwykłego trybu postępowania widoczne jest na etapie postępowania przygotowawczego, które w trybie prywatnoskargowym w ogóle nie występuje. Co jest w sposób oczywisty uzasadnione charakterem i istotą postępowania przygotowawczego, prowadzonego przez państwowe organy ścigania.

Zobacz: Kodeks postępowania karnego

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Inicjacja postępowania – akt oskarżenia

REKLAMA

Postępowanie sądowe inicjuje skarga złożona przez pokrzywdzonego bądź oświadczenie, że podtrzymuje oskarżenie jako prywatne w sytuacji, gdy zostało złożone w terminie 14 dni od daty powiadomienia go o odstąpieniu przez prokuratora od oskarżenia. Skarga posiada postać aktu oskarżenia, który może być złożony w skróconej formie ograniczonej do oznaczenia oskarżonego, zarzucanego mu czynu oraz dowodów będących podstawą skargi.

Elementem warunkującym wszczęcie postępowania jest także uiszczenie wpłaty zryczałtowanej równowartości wydatków, co ma na celu eliminację nadużyć w składaniu skarg prywatnych. Wpłata posiada charakter negatywnej przesłanki procesowej. Jej brak skutkuje odmową wszczęcia postępowania sądowego, z kolei jej nienależyte uiszczenie wezwaniem przez organ procesowy do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni. Kwota wpłaty może zostać zwrócona oskarżycielowi w całości lub części w zależności od wyniku postępowania. Jeśli oskarżenie okaże się niezasadne kwota nie podlega zwrotowi.

Zobacz: Prawo do informacji w postępowaniu karnym

Istota postępowania prywatnoskargowego

Specyfika postępowania prywatnoskargowego leży w jego dyspozycyjnym charakterze. Oskarżyciel na zasadach określonych w k.p.k.. może odstąpić od oskarżenia, pojednać się z oskarżonym albo zawrzeć ugodę.

Postępowanie pojednawcze

Powyższym celom służy przede wszystkim postępowanie pojednawcze, poprzedzające rozprawę główną. Może być przeprowadzone tylko przez sędziego, który wzywa strony do pojednania. Jeśli strony zobowiążą się, że nie będą rościły wobec siebie żadnych roszczeń w związku z zaistniałym występkiem, postępowanie karne ulega umorzeniu.

Nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskarżyciela na postępowaniu pojednawczym uznawane jest za odstąpienie od oskarżenia, czego następstwem jest umorzenie postępowania. Z kolei nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskarżonego skutkuje skierowaniem sprawy na rozprawę główną.

Powództwo wzajemne

Innym charakterystycznym, właściwym wyłącznie dla trybu prywatnoskargowego elementem procesu jest instytucja oskarżenia wzajemnego. Ma ona miejsce, gdy oskarżony wnosi przeciwko oskarżycielowi prywatnemu będącemu jednocześnie pokrzywdzonym zarzut o popełnienie przestępstwa. Konieczne jest, aby przestępstwo to należało do grupy prywatnoskargowych i aby czyny pozostawały za sobą w związku. Następstwem oskarżenia wzajemnego jest rozpoznanie obu spraw łącznie na tej samej rozprawie, gdzie obie strony korzystają z praw oskarżonego

Orzekanie w sprawach z oskarżenia prywatnego

Sprawy z oskarżenia prywatnego rozpoznaje sąd rejonowy w składzie jednoosobowym. Wyjątkiem jest przestępstwo pomówienia, dla którego właściwy jest skład ławniczy.

Wyłączenie trybu prywatnoskargowego

Przestępstwa prywatnoskargowe mogą być niekiedy ścigane z urzędu. Prokurator wszczyna postępowanie albo wstępuje do już wszczętego, gdy wymaga tego interes społeczny. Postępowanie prywatnoskargowe zostaje wówczas wyłączone.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/15
    Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
    od 1 stycznia i od 1 lipca
    od 1 stycznia i od 1 czerwca
    od 1 lutego i od 1 lipca
    Następne
    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Zasiłek i dodatek dla samotnej matki 2024

    Samotna matka w 2024 roku może wnioskować o zasiłek rodzinny i dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Jakie jest kryterium dochodowe? Jak złożyć wniosek o jakie dokumenty załączyć? Czy alimenty mają wpływ na przyznanie dodatku?

    Komunikat Policji: Od 25 lutego rolnicy na miesiąc zablokują autostradę. W obu kierunkach. Tym razem od strony Niemiec

    Komunikat Policji Od 25 lutego 2024 roku do 20 marca 2024 roku zarówno na autostradzie A2 w obydwu kierunkach oraz na terenie Słubic będą utrudnienia w ruchu drogowym. Zgodnie z otrzymaną informacją autostrada A2, a tym samym wyjazd i wjazd do Niemiec na wszystkich pasach będzie całkowicie zablokowany. Korzystajcie z tras alternatywnych.

    Zrównanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn w Polsce. MRPiPS: nie ma przyzwolenia społecznego, nie są prowadzone prace

    Brak jest przyzwolenia społecznego w zakresie realizacji postulatu zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn w Polsce. Dlatego Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie prowadzi żadnych prac w tym zakresie. Obecnie rząd nie prowadzi prac dotyczących wyliczenia, jak zmieniłaby się średnia wysokość emerytur dla kobiet w przypadku zrównania wieku emerytalnego dla obu płci. Jednocześnie zróżnicowanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn jest zgodne z Konstytucją RP, regulacjami Międzynarodowej Organizacji Pracy i dyrektywami UE. Takie informacje zostały przekazane w odpowiedzi na interpelację poselską z 22 lutego 2024 r., której udzieliła Aleksandra Gajewska, sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

    W Warszawie sędzia zakwestionowała działania A. Bodnara. Czy prokuratorzy będą mogli skutecznie ścigać przestępców?

    Do sądów karnych wkroczył chaos. Dowodem na to jest zwrócenie prokuraturze przez Sąd Apelacyjny w Warszawie wniosku o przedłużenie aresztu tymczasowego. Decyzja sądu nie dotyczy polityki, ale ma źródło w polityce.

    REKLAMA

    Czy syn byłego prezesa Orlenu postąpił rozsądnie, czyli fundacja rodzinna okiem potencjalnego beneficjenta

    W ostatnim czasie głośno było o założeniu fundacji rodzinnej przez byłego prezesa Orlenu – w szczególności w kontekście przekazania do fundacji majątku przez jego syna. Zostawiając z boku politykę, jest to na pewno ciekawy przyczynek do rozważań o tym, czy takie działanie jest dopuszczalne i w jakikolwiek sposób opłacalne – a szerzej do dyskusji o roli beneficjenta.

    PFRON (Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych)

    Polska, podobnie jak wiele innych krajów, podejmuje działania mające na celu wsparcie i integrację osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności. Jedną z kluczowych instytucji w tym obszarze jest Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, powszechnie znany jako PFRON.

    Do końca sierpnia na konta nauczycieli trafi o ok. 700 zł więcej. Wysokość świadczenia mocno w górę.

    W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 r. do ustalania odpisu na ZFŚS dla nauczycieli stosuje się kwotę bazową w wysokości 5176,02 zł. Natomiast podstawą do obliczenia wysokości odpisu dla pozostałych pracowników jest kwota 6445,71 zł.

    137 mld euro, (600 mld zł) na polskie KPO będzie odblokowane w przyszłym tygodniu. D. Tusk: góra pieniędzy. Pierwsze szybkie płatności (ok. 1,5 mld euro) dla rolników

    W oparciu o uruchomione reformy, w następnym tygodniu kolegium komisarzy wyjdzie z dwoma decyzjami ws. funduszy europejskich, które teraz są zablokowane dla Polski. Te decyzje uwolnią do 137 mld euro dla Polski z Funduszu Odbudowy i funduszy spójności - poinformowała 23 lutego 2023 r. podczas konferencji w Warszawie przewodnicząca KE Ursula von der Leyen.

    REKLAMA

    Jak w 2024 r. odbywa się kwalifikacja wojskowa dla rocznika 2005 [na przykładzie Rzeszowa]? Kto? Jakie dokumenty? Jakie kategorie?

    Kwalifikacja wojskowa realizowana jest każdego roku i służy ocenie stanu zdrowia potencjalnych rekrutów oraz założeniu im ewidencji wojskowej.

    Wybory 2024 (samorządowe). Jak głosować na radnych, wójtów, burmistrzów i prezydentów miast? Które głosy są ważne, a które nie?

    Państwowa Komisja Wyborcza w uchwale nr 60/2024 z 12 lutego 2024 r. wskazała wzorcowe informacje o sposobie głosowania oraz warunkach ważności głosu w wyborach do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz w wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w 2024 roku. Przypomnijmy, że tegoroczne wybory samorządowe odbędą się 7 kwietnia, a 21 kwietnia odbędzie się II. tura wyborów (ponowne głosowanie) na wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w tych gminach i miastach, gdzie w I. turze żaden kandydat nie osiągnął większości głosów. Warto się uważnie zapoznać z poniższymi informacjami, bo w wyborach samorządowych mamy aż 9 wariantów głosowania.

    REKLAMA