REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Postępowanie w sprawach prywatnoskargowych

Natalia Kurdziel

REKLAMA

REKLAMA

Postępowanie prywatnoskargowe jest jednym ze szczególnych trybów postępowania karnego, w którym pokrzywdzony wnosi i popiera akt oskarżenia jako oskarżyciel prywatny.

Przesłanki warunkujące tryb prywatnoskargowy

REKLAMA

REKLAMA

Rozpoznanie sprawy w trybie prywatnoskargowym uzależnione jest od wystąpienia szeregu przesłanek pozytywnych jak i negatywnych. Przesłanki dodatnie to okoliczności jakie muszą zaistnieć, aby tryb prywatnoskargowy mógł być zastosowany. Jest to przede wszystkim popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego takiego jak np. znieważenie, pomówienie, naruszenie nietykalności cielesnej, naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia poniżej 7 dni. Drugą pozytywną przesłanką jest wniesienie i popieranie aktu oskarżenia lub podtrzymanie oskarżenia publicznego jako prywatne w przypadku odstąpienia prokuratora od oskarżenia. Przesłanki negatywne stanowią przeszkody dla trybu prywatnoskargowego. Oznacza to, że sprawa nie może zostać rozpoznana w trybie prywatnoskargowym, a wszczęte postępowanie ulega umorzeniu, jeśli wystąpią określone okoliczności. Dzieje się tak w przypadku, gdy prokurator objął ściganiem przestępstwo prywatnoskargowe, pokrzywdzony odstąpił od ścigania lub nastąpiło przedawnienie karalności.

Zobacz: Tryb ścigania przestępstw

W postępowaniu prywatnoskargowym zastosowanie mają przepisy o postępowaniu uproszczonym z uwzględnieniem przepisów szczególnych (art. 485-499 k.p.k.). Najbardziej wyraźne odstępstwo od zwykłego trybu postępowania widoczne jest na etapie postępowania przygotowawczego, które w trybie prywatnoskargowym w ogóle nie występuje. Co jest w sposób oczywisty uzasadnione charakterem i istotą postępowania przygotowawczego, prowadzonego przez państwowe organy ścigania.

REKLAMA

Zobacz: Kodeks postępowania karnego

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Inicjacja postępowania – akt oskarżenia

Postępowanie sądowe inicjuje skarga złożona przez pokrzywdzonego bądź oświadczenie, że podtrzymuje oskarżenie jako prywatne w sytuacji, gdy zostało złożone w terminie 14 dni od daty powiadomienia go o odstąpieniu przez prokuratora od oskarżenia. Skarga posiada postać aktu oskarżenia, który może być złożony w skróconej formie ograniczonej do oznaczenia oskarżonego, zarzucanego mu czynu oraz dowodów będących podstawą skargi.

Elementem warunkującym wszczęcie postępowania jest także uiszczenie wpłaty zryczałtowanej równowartości wydatków, co ma na celu eliminację nadużyć w składaniu skarg prywatnych. Wpłata posiada charakter negatywnej przesłanki procesowej. Jej brak skutkuje odmową wszczęcia postępowania sądowego, z kolei jej nienależyte uiszczenie wezwaniem przez organ procesowy do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni. Kwota wpłaty może zostać zwrócona oskarżycielowi w całości lub części w zależności od wyniku postępowania. Jeśli oskarżenie okaże się niezasadne kwota nie podlega zwrotowi.

Zobacz: Prawo do informacji w postępowaniu karnym

Istota postępowania prywatnoskargowego

Specyfika postępowania prywatnoskargowego leży w jego dyspozycyjnym charakterze. Oskarżyciel na zasadach określonych w k.p.k.. może odstąpić od oskarżenia, pojednać się z oskarżonym albo zawrzeć ugodę.

Postępowanie pojednawcze

Powyższym celom służy przede wszystkim postępowanie pojednawcze, poprzedzające rozprawę główną. Może być przeprowadzone tylko przez sędziego, który wzywa strony do pojednania. Jeśli strony zobowiążą się, że nie będą rościły wobec siebie żadnych roszczeń w związku z zaistniałym występkiem, postępowanie karne ulega umorzeniu.

Nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskarżyciela na postępowaniu pojednawczym uznawane jest za odstąpienie od oskarżenia, czego następstwem jest umorzenie postępowania. Z kolei nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskarżonego skutkuje skierowaniem sprawy na rozprawę główną.

Powództwo wzajemne

Innym charakterystycznym, właściwym wyłącznie dla trybu prywatnoskargowego elementem procesu jest instytucja oskarżenia wzajemnego. Ma ona miejsce, gdy oskarżony wnosi przeciwko oskarżycielowi prywatnemu będącemu jednocześnie pokrzywdzonym zarzut o popełnienie przestępstwa. Konieczne jest, aby przestępstwo to należało do grupy prywatnoskargowych i aby czyny pozostawały za sobą w związku. Następstwem oskarżenia wzajemnego jest rozpoznanie obu spraw łącznie na tej samej rozprawie, gdzie obie strony korzystają z praw oskarżonego

Orzekanie w sprawach z oskarżenia prywatnego

Sprawy z oskarżenia prywatnego rozpoznaje sąd rejonowy w składzie jednoosobowym. Wyjątkiem jest przestępstwo pomówienia, dla którego właściwy jest skład ławniczy.

Wyłączenie trybu prywatnoskargowego

Przestępstwa prywatnoskargowe mogą być niekiedy ścigane z urzędu. Prokurator wszczyna postępowanie albo wstępuje do już wszczętego, gdy wymaga tego interes społeczny. Postępowanie prywatnoskargowe zostaje wówczas wyłączone.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Którą formę testamentu warto wybrać i jak go sporządzić?

Polacy najczęściej decydują się na testament pisany odręcznie albo ten sporządzany u notariusza. Pierwsza jest darmowa, ale wymaga znajomości kilku formalności. Bez nich dokument nie będzie ważny. Druga daje pewność co do zgodności z prawem w zamian za opłatę i wizytę w kancelarii. Sporządziliśmy zestawienie poszczególnych form przekazania majątku wraz z ich zaletami i wadami.

Zmiany w Poczcie Polskiej: nowe cyfrowe serce logistyki gotówki. Poczta Polska wdraża zintegrowaną platformę IT

Poczta Polska realizuje kolejny strategiczny etap największej w historii modernizacji obszaru logistyki gotówki. Spółka uruchomiła projekt wdrożenia zintegrowanej platformy IT, która połączy najważniejsze procesy związane z obsługą, transportem i przetwarzaniem gotówki w jeden cyfrowy ekosystem. Rozwiązanie ma zwiększyć efektywność operacyjną, poprawić przepływ informacji oraz stworzyć fundament do dalszego rozwoju usług dla klientów.

Jak działa zasada dwóch ścian? Które miejsce w mieszkaniu daje największe szanse na przetrwanie fali uderzeniowej?

Gdy zawyją syreny alarmowe, liczy się każda sekunda, a wyjście z domu na otwartą przestrzeń bywa śmiertelnym błędem. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji opublikowało specjalną instrukcję na wypadek zagrożenia atakiem z powietrza. Podstawą przetrwania w mieszkaniu jest w niej tzw. zasada dwóch ścian.

10 banków oferuje już kredyty hipoteczne z POLSTR (następcą WIBOR-u). Ile wynoszą raty? Wzrośnie marża kredytów?

Coraz bliżej do 1 stycznia 2027 r., kiedy to wskaźnik referencyjny POLSTR zastąpi dotychczasowy wskaźnik (WIBOR) we wszystkich nowo udzielanych pożyczkach i kredytach o zmiennym oprocentowaniu. Banki nie czekają na ostatnią chwilę i już dziesięć największych z nich wprowadziło do swojej oferty kredyty hipoteczne w oparciu o nowy indeks. Jak kształtuje się koszt kredytu w nowej ofercie?

REKLAMA

Polska dzieli się na dwa bieguny. W tych gminach seniorzy stanowią już blisko połowę mieszkańców, a milion emerytów nie schodzi z rynku pracy

W niektórych polskich gminach osoby po 60. roku życia stanowią dziś zaledwie 13 proc. mieszkańców, podczas gdy w innych ich udział przekracza już 44 proc. Najnowsze zestawienie danych z Monitora Rozwoju Lokalnego oraz rejestrów ZUS pokazuje nie tylko, jak gwałtownie w ciągu ostatniego ćwierćwiecza zmieniła się demograficzna mapa kraju, ale też ujawnia wyraźny trend: blisko milion Polaków w wieku emerytalnym pozostaje aktywnych zawodowo, stając się kluczowym filarem lokalnych rynków pracy.

Osoby niepełnosprawne: Możliwe jest nieodpłatne uzyskanie technologii wspomagającej na własność

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych informuje, że możliwe jest złożenie wniosku o nieodpłatne przekazanie technologii wspomagającej na własność. Możliwe jest także złożenie wniosku o wypożyczenie sprzętu wspomagającego.

Abonament RTV w 2027 roku będzie droższy. Istnieje jednak sposób, aby zapłacić mniej

Od stycznia 2027 roku właściciele odbiorników radiowych i telewizyjnych będą musieli przygotować się na wyższe wydatki. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji ustaliła nowe stawki abonamentu RTV. Podwyżka obejmie zarówno osoby posiadające telewizory, jak i tych, którzy korzystają wyłącznie z radia. Istnieje jednak sposób, aby zapłacić mniej.

Środki zgromadzone w OFE. Sprawdź, czy i jakie przysługują ci do nich prawa

Śmierć bliskiej osoby to trudny czas. Liczne formalności sprawiają, że kwestie finansowe często schodzą na dalszy plan. Jedną z nich są środki zgromadzone przez zmarłego w Otwartym Funduszu Emerytalnym (OFE) oraz na subkoncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.

REKLAMA

Tych długów zgodnie z prawem nie musimy spłacać [WYWIAD]

Czy to prawda, że są długi, których zgodnie z prawem nie musimy spłacać? Jakie są najczęstsze przykłady? Po ilu latach przedawniają się długi? Czy firma windykacyjna może skutecznie żądać zapłaty długu sprzed 10 lub 15 lat? Na te i inne pytania odpowiada mec. Jan Świętoń oraz mec. Paweł Piotrowski z kancelarii Gardocki i Partnerzy Adwokaci i Radcowie Prawni.

Czy matka może zabronić ojcu kontaktów z dzieckiem, jeśli ten nie płaci alimentów? Co zrobić, gdy jeden rodzic utrudnia drugiemu spotkania? Wywiad z mecenasem Tomaszem Uljaszem

Czy matka ma w Polsce większe szanse na uzyskanie opieki nad dzieckiem niż ojciec? Czy sądy rzeczywiście faworyzują kobiety? Czy matka może zabronić ojcu kontaktów z dzieckiem, jeśli ten nie płaci alimentów? Co zrobić, gdy jeden rodzic utrudnia drugiemu spotkania? Wywiad z mecenasem Tomaszem Uljaszem

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA