REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Przedstawiciele procesowi stron w procesie karnym

Katarzyna Wilimborek

REKLAMA

REKLAMA

Strony mogą być reprezentowane przed sądami przez uprawnione podmioty. Przedstawicielami procesowymi stron w procesie karnym są obrońca, pełnomocnik oraz przedstawiciel ustawowy.  

Przedstawiciel ustawowy to osoba, która dokonuje czynności prawnych w imieniu pokrzywdzonego lub oskarżonego, który ze względu na wiek lub szczególny stan nie może dokonywać samodzielnie czynności procesowych. Gdy pokrzywdzony jest osobą małoletnią lub ubezwłasnowolnioną, przedstawiciel przykładowo składa wniosek o ściganie, zaskarża postanowienia, dochodzi roszczeń cywilnych w procesie karnym.

REKLAMA

REKLAMA

Podobnie wygląda sytuacja po stronie oskarżonego. Osoba nieletnia lub ubezwłasnowolniona przeciwko której został złożony w sądzie akt oskarżenia, może być reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego.

Przedstawicielem ustawowym w rozumieniu prawa cywilnego i rodzinnego jest rodzic, opiekun prawny. Prawo karne procesowe dopuszcza ponadto możliwość wystąpienia w tej roli osoby, pod której stałą pieczą reprezentowany pozostaje

Przedstawiciel ustawowy może z kolei ustanowić pełnomocnika lub obrońcę. Te dwie instytucje są już zarezerwowane dla profesjonalnych podmiotów. Ich zadaniem w procesie karnym jest poprowadzenie sprawy w sposób jak najbardziej korzystny dla osoby, którą reprezentują.

REKLAMA

Obrońca to przedstawiciel oskarżonego w procesie karnym. Stosunek między dwoma podmiotami powinien opierać się na zaufaniu. Obrońca powinien uprzednio omawiać swoje kroki z oskarżonym i w razie wątpliwości udzielać mu wyjaśnień. Granicę działań obrońcy wyznacza interes prawny oskarżonego.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Obrońca korzysta z pewnych uprawnień własnych:

  • nie wolno przesłuchiwać go co do faktów, o których dowiedział się prowadząc sprawę lub udzielając porady prawnej,
  • nie wolno zajmować mu pism lub dokumentów obejmujących okoliczności związane z wykonywaniem funkcji obrońcy.

Jest to tzw. tajemnica obrończa

Warto zaznaczyć że udział w postępowaniu może wziąć zarówno oskarżony jak i jego obrońca, zatem oba podmioty mogą działać razem

Posiadanie obrońcy jest uprawnieniem oskarżonego (w niektórych wypadkach ustawa przewiduje obowiązek ustanowienia obrońcy np. gdy oskarżony jest głuchy, niemy).

Obrońcą może być jedynie osoba uprawniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury, zatem może to być adwokat lub wyjątkowo aplikant adwokacki , który po 6 miesiącach aplikacji może zastępować adwokata przed sądami rejonowymi( po upływie roku i 6 miesięcy także przed innymi sądami, oprócz Sądu Najwyższego).

Natomiast z pomocy trzeciego przedstawiciela procesowego- pełnomocnika, może korzystać strona inna niż oskarżony oraz osoba nie będąca stroną (np. pokrzywdzony).

Pełnomocnikiem w postępowaniu karnym może być adwokat oraz radca prawny. Ten ostatni może reprezentować instytucje państwowe, samorządowe lub społeczne oraz w zakresie roszczeń majątkowych- inne osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą.

Pełnomocnik może zostać ustanowiony przez zainteresowanego (upoważnienie) lub wyznaczony z urzędu, gdy zostanie wykazane iż osoba nie jest w stanie ponieść kosztów pełnomocnictwa bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.

Ponadto pełnomocnictwo może dotyczyć dokonania poszczególnych czynności procesowych np. sporządzenie skargi kasacyjnej lub reprezentacji w danej sprawie karnej-pełnomocnictwo procesowe ogólne.

Różnice występujące między obrońcą a pełnomocnikiem dotyczą nie tylko podmiotów które mogą oni reprezentować, lecz również sposobu reprezentacji. W odróżnieniu od obrońcy pełnomocnik nie jest samodzielny w prowadzeniu interesów mocodawcy. O zakresie jego uprawnień decyduje treść upoważnienia, a w razie jego przekroczenia grozi mu odpowiedzialność cywilna.

Podstawa prawna:art. 51, 76 oraz art. 82-89 kodeksu postępowania karnego

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Najkrótszy dzień w roku. Kiedy wypada? Kiedy jest przesilenie zimowe?

Kiedy w tym roku wypada najkrótszy dzień w roku? Ile będzie trwałą najdłuższa noc? Kiedy wypada kalendarzowa i astronomiczna zima?

Sztuczna inteligencja w samochodach. Czy polskie i unijne prawo jest gotowe na motoryzacyjne AI bez chmury?

Przemysł motoryzacyjny coraz częściej sięga po wyspecjalizowane spółki z sektora sztucznej inteligencji, a funkcje AI przenoszone są z serwerów w chmurze do komputerów samego pojazdu. Trend ten najwyraźniej widać dziś na rynku amerykańskim. Z perspektywy polskiej, osadzonej w unijnym porządku prawnym, kluczowe jest pytanie, czy obowiązujące przepisy pozwalają komercyjnie wdrażać takie rozwiązania i czy sprzyjają współpracy producentów z akademickimi spin-outami. Odpowiedź jest twierdząca, ale lokalne przetwarzanie nie jest skrótem regulacyjnym: zmienia rozkład obowiązków, a nie ich istnienie.

ZUS sam wyczyści stare długi Polaków. Wielu straci jednak część przyszłej emerytury

Już 1 maja 2027 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych automatycznie umorzy zaległości sprzed 1999 roku, zdejmując tym samym egzekucje i hipoteki z majątku dłużników. Choć nie trzeba składać żadnych wniosków, eksperci zwracają uwagę na poważny haczyk – skorzystanie z abolicji może drastycznie obniżyć wysokość przyszłego świadczenia.

Pieniądze z MOPS na opał. Kto może dostać zasiłek i ile on wynosi?

Czy gminy wypłacają zasiłki na zakup opału? Od czego zależy możliwość otrzymania takiej pomocy i jej kwota? Prezentujemy najważniejsze przepisy.

REKLAMA

Postępowanie w razie zagrożenia i ogłoszenia alarmu. Czy rodzice mogą odebrać dzieci ze szkół i przedszkoli?

MSWiA razem z MEN przygotowały dla szkół procedurę zachowania się w sytuacji kryzysowej. Dokument rekomenduje, aby podczas alarmu nie wydawać dzieci rodzicom. Odbiór dziecka może stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia dziecka, rodziców, pracowników szkoły oraz działających służb.

Testament notarialny. Jak często można zmieniać, ile to kosztuje i na co uważać?

Czy można zmienić testament notarialny? Jakie są najczęstsze przyczyny podjęcia decyzji o sporządzeniu nowego dokumentu? Oto praktyczne informacje.

Od 1 stycznia 2027 r. obowiązuje wyłącznie PKD 2025. Przedsiębiorcy muszą zaktualizować wpisy do CEIDG, KRS i REGON

Od 1 stycznia 2027 r. będzie obowiązywać wyłącznie nowa Polska Klasyfikacja Działalności 2025. Do 31 grudnia 2026 r. przedsiębiorcy mają czas na dostosowanie swoich wpisów w CEIDG, KRS lub REGON do nowej klasyfikacji. Jakie mogą być konsekwencje braku aktualizacji kodów PKD?

Wyzwiska, poniżanie, ataki. Nowy raport pokazuje, z czym mierzą się migranci w Polsce

72,5 proc. cudzoziemców deklaruje, że czuje się w Polsce bezpiecznie, mimo to ponad połowa doświadczyła zachowań przemocowych, najczęściej nieprzyjemnych komentarzy i wyzwisk - wynika z raportu Fundacji Ocalenie. Eksperci wskazują, że wpływ na takie zdarzenia ma m.in. język debaty publicznej.

REKLAMA

Firmy znów zatrudniają. W których zawodach przybywa ofert pracy?

W październiku br. na 50. największych portalach rekrutacyjnych w Polsce opublikowano łącznie ponad 266,12 tys. nowych ofert pracy, czyli prawie o 13 tys. (5 proc.) więcej niż w ubiegłym roku – wynika z danych firmy Grant Thornton, opublikowanych przez „Rz”.

Koniec wypłaty emerytury po przekroczeniu tej kwoty. Od 1 grudnia ZUS wprowadza nowe limity dorabiania, które zdecydują o losie Twoich pieniędzy

Już od 1 grudnia 2026 roku zaczynają obowiązywać nowe, zaktualizowane progi przychodowe dla tysięcy polskich emerytów i rencistów dorabiających do swoich świadczeń. Choć kwoty poszły w górę, zasady Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pozostają bezlitosne dla osób, które nie dopilnują swoich rachunków. Wystarczy przekroczyć wyznaczony limit o zaledwie kilka złotych, aby przelew z ZUS został drastycznie pomniejszony, a w skrajnym przypadku – całkowicie wstrzymany.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA