REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czy kandydat do pracy może być sygnalistą?

Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa, Administracji i Stosunków Międzynarodowych Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Katedrze Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego.
Czy kandydat do pracy może być sygnalistą?
Czy kandydat do pracy może być sygnalistą?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Czy kandydat do pracy może być sygnalistą? Okazuje się, że mocy unijnej dyrektywy katalog osób dokonujących zgłoszenia, tj. pracujących w sektorze prywatnym lub publicznym, które uzyskały informacje na temat naruszeń w kontekście związanym z pracą - jest bardzo szeroki. A jak wygląda to na gruncie polskiej ustawy?

Kiedy wchodzą sygnaliści?

Ustawa z dnia 23 maja 2024 r. o ochronie sygnalistów (dalej jako: ustawa) dotyczy wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady, której celem jest poprawa egzekwowania prawa i polityk UE w określonych dziedzinach przez ustanowienie wspólnych minimalnych norm zapewniających odpowiedni poziom ochrony osób zgłaszających naruszenie prawa UE. Chodzi o: dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii (Dz. Urz. UE L 305 z 26.11.2019, str. 17, Dz. Urz. UE L 347 z 20.10.2020, str. 1, Dz. Urz. UE L 265 z 12.10.2022, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 150 z 09.06.2023, str. 40, dalej jako: dyrektywa)

REKLAMA

Ważne
Czy uchwalono ustawę o ochronie sygnalistów?

Według stanu na dzień 7 czerwca 2024 r. prace nad ustawą są jeszcze nie ukończone. Ustawa trafiła do Senatu, ten zgłosił poprawki, a dalsze losy ustawy toczą się w Komisji Polityki Społecznej i Rodziny, ponieważ dnia 5 czerwca 2024 skierowano tam ustawę. Pozostaje czekać na głosowanie w Sejmie i w ostateczności podpis Prezydenta. Wydaje się, że ustawa nie wejdzie wcześniej w życie niż we wrześniu 2024 r. 

Czy kandydat do pracy może być sygnalistą?

Tak, kandydat do pracy może być sygnalistą. Wynika to przede wszystkim z dyrektywy ale i z ustawy (ta oczywiście może się jeszcze zmienić, ale wydaje się, że nie w tym zakresie). Katalog osób zgłaszających naruszenia jest bowiem bardzo szeroki. Na gruncie dyrektywy jest to nawet katalog otwarty. Unijny prawodawca używa bowiem sformułowania: "co najmniej do". Wydaje się, że słusznie ponieważ dzięki temu krajowi ustawodawcy mogą dostosować zakres podmiotowy ustawy (sygnaliści), czyli grupę osób podlegających ochronie w przypadku dokonania zgłoszenia, do krajowych realiów.

Sygnaliści w firmie. Przewodnik dla pracodawców

Kto może być sygnalistą? 

Zakres podmiotowy dyrektywy jest taki, że dyrektywę stosuje się do osób dokonujących zgłoszenia, pracujących w sektorze prywatnym lub publicznym, które uzyskały informacje na temat naruszeń w kontekście związanym z pracą, w tym co najmniej do:

  • osób posiadających status pracownika w rozumieniu art. 45 ust. 1 TFUE (pracowników wewnątrz Unii), w tym urzędników służby cywilnej;
  • osób posiadających status osób prowadzących działalność na własny rachunek w rozumieniu art. 49 TFUE (swoboda prowadzenia przedsiębiorstwa);
  • akcjonariuszy lub wspólników oraz osób będących członkami organu administrującego, zarządzającego lub nadzorczego przedsiębiorstwa, w tym członków niewykonawczych, a także wolontariuszy i stażystów, bez względu na to czy otrzymują oni wynagrodzenie;
  • osób pracujących pod nadzorem i kierownictwem wykonawców, podwykonawców i dostawców;
  • osób dokonujących zgłoszenia w przypadku, gdy dokonują one zgłoszenia lub ujawnienia publicznego informacji na temat naruszeń, jakie uzyskały w ramach stosunku pracy, który już ustał;
  • osób dokonujących zgłoszenia, których stosunek pracy ma zostać dopiero nawiązany, w przypadku gdy informacje na temat naruszeń uzyskano w trakcie procesu rekrutacji lub innych negocjacji poprzedzających zawarcie umowy.

W konkretnych już i stosownych przypadkach środki ochrony osób dokonujących zgłoszenia stosuje się również do:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • osób pomagających w dokonaniu zgłoszenia;
  • osób trzecich powiązanych z osobami dokonującymi zgłoszenia, które mogą doświadczyć działań odwetowych w kontekście związanym z pracą, takich jak współpracownicy lub krewni osób dokonujących zgłoszenia;
  • podmiotów prawnych, które stanowią własność osoby dokonującej zgłoszenia, dla których taka osoba pracuje lub które są w inny sposób z nią powiązane w kontekście związanym z pracą.
Ważne
KANDYDAT MOŻE BYĆ SYGNALISTĄ, WAŻNY JEST PROCES REKRUTACJI

Dlaczego kandydat na pracownika czy dostawcę usług również może być sygnalistą? Odpowiedź jest prosta! Podczas procesu rekrutacji może powziąć informacje na temat naruszeń prawa co do podmiotu, który go rekrutuje. Ochrona jest potrzebna, bo z powodu zgłoszenia może on też paść działaniom odwetowym. 

Przykład
Ochrona powinna również objąć te kategorie osób fizycznych, które, mimo że nie są pracownikami mogą odgrywać kluczową rolę w ujawnianiu naruszeń prawa Unii i mogą znaleźć się we wrażliwej sytuacji ekonomicznej w kontekście swojej działalności zawodowej.
  • Na przykład w odniesieniu do bezpieczeństwa produktów dostawcy są znacznie bliżej źródła informacji o ewentualnych nieuczciwych i nielegalnych praktykach wytwarzania, przywozu lub dystrybucji niebezpiecznych produktów;
  • Takie kategorie osób, jak na przykład usługodawcy prowadzący działalność na własny rachunek, freelancerzy, wykonawcy, podwykonawcy i dostawcy, są zazwyczaj narażone na działania odwetowe, które mogą na przykład mieć formę wcześniejszego rozwiązania lub wypowiedzenia umowy o świadczenie usług, odebrania licencji lub zezwolenia, strat gospodarczych, utraty dochodu, przymusu, zastraszania lub mobbingu, umieszczenia na czarnej liście lub bojkotu działalności lub nadszarpnięcia reputacji.
  • Akcjonariusze lub wspólnicy i osoby wchodzące w skład organów zarządzających także mogą doświadczyć działań odwetowych, np. pod względem finansowym lub w formie zastraszania lub mobbingu, wpisania na czarną listę lub nadszarpnięcia reputacji.
  • Ochronę należy również zapewnić osobom, których stosunek pracy ustał oraz osobom ubiegającym się o pracę lub świadczenie usług na rzecz organizacji, którzy uzyskali informacje na temat naruszeń podczas procesu rekrutacji lub na innym etapie negocjacji poprzedzających zawarcie umowy i którzy mogą doświadczać działań odwetowych, np. w formie negatywnej opinii o pracy, wpisania na czarną listę lub bojkotu działalności.

Podsumowując, skuteczna ochrona sygnalistów oznacza również ochronę tych kategorii osób, które, mimo iż nie są w sensie ekonomicznym zależne od swojej działalności zawodowej, to jednak mogą doświadczyć działań odwetowych za zgłaszanie naruszeń. Działania odwetowe wobec wolontariuszy i stażystów jak i kandydatów na pracowników, bez względu na to czy otrzymują oni wynagrodzenie czy zostali już zatrudnieni czy nie, mogą polegać na zaprzestaniu korzystania z ich usług lub wystawieniu im negatywnej opinii o pracy lub nadszarpnięciu ich reputacji bądź zniweczeniu perspektyw kariery zawodowej w inny sposób, wpisania na tzw. czarną listę.

Sygnaliści w administracji publicznej. Przewodnik dla pracodawców

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dwie niedziele handlowe w miesiącu staną się faktem? 13.06.2024 Sejm zajmował się projektem

W czwartek 13 czerwca br. w Sejmie odbyła się debata nad projektem ustawy wprowadzającej dwie niedziele handlowe w miesiącu. Kluby PiS i Lewicy wniosły o odrzucenie w pierwszym czytaniu projektu ustawy. Głosowanie odbędzie się na następnym posiedzeniu Sejmu.

Losowanie w Trybunale Stanu. Ślepy los wyłoni skład orzekający

Składy orzekające w sprawach wnoszonych do Trybunału Stanu będą wyznaczane przez przewodniczącego tego organu, którym jest I prezes SN, w oparciu o wyniki przeprowadzonego wcześniej losowania. Tak wynika z zarządzenia przewodniczącej Trybunału Stanu Małgorzaty Manowskiej.

Waloryzacja emerytur w 2025 roku. Rząd już zdecydował

Rząd podjął decyzję w sprawie waloryzacji emerytur. Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent w 2025 roku wyniesie nie mniej niż 106,78 proc. Oznacza to wzrost świadczeń o co najmniej 6,78 proc. Według rządowych szacunków koszt waloryzacji wyniesie około 28,1 mld zł.

Rachunki za gaz wzrosną o ponad 50% od 1 lipca 2024 r.? Wszystko to za sprawą wygasających tarcz osłonowych

Czy od 1 lipca 2024 r. ceny gazu ziemnego dla gospodarstw domowych mocno wzrosną? Czy czekają nas rachunki grozy? Niestety wiele na to wskazuje.

REKLAMA

Premier D. Tusk zadecydował o podwyżkach: budżetówka, waloryzacja emerytur i rent, pensja minimalna. Podajemy kwoty

Rząd premiera D. Tusk proponuje na 2025 r.: budżetówka z podwyżką 4,1%, min. waloryzacja emerytur i rent 6,78%, pensja minimalna 4626 zł brutto, minimalna stawka godzinowa: 30,20 zł.

Renta wdowia 2024 r. – od kiedy, dla kogo, czy działa wstecz, wysokość

Renta wdowia 2024. Temat renty wdowiej nie cichnie. Podsumowujemy najważniejsze informacje dotyczące tego świadczenia. Dla kogo jest skierowane? W jakich wariantach będzie występować? Jaka będzie maksymalna wysokość renty wdowiej? 

330,07 zł miesięcznie dodatku dla seniora po ukończeniu 75 lat. Jak ubiegać się o tzw. dodatek pielęgnacyjny w 2024 r.

Czy senior po ukończeniu 75 lat może uzyskać dodatek pielęgnacyjny? Kto wypłaca takie świadczenie i ile ono aktualnie wynosi? Odpowiadamy!

Sprzedaż przez platformy internetowe. Poważne zmiany już od lipca, prezydent podpisał ustawę

Sprzedaż przez platformy internetowe będzie lepiej kontrolowana przez służby skarbowe. Od lipca 2024 roku wchodzi obowiązek raportowania sprzedawców towarów, którzy dokonali więcej niż 30 transakcji tego rodzaju, a ich łączne wynagrodzeni przekroczyło równowartość 2 tys. euro. W przypadku usług raportowana będzie każda transakcja sprzedaży.

REKLAMA

64 500 zł brutto dla każdego pracownika od 1 lipca 2024 r. Tyle wyniesie odprawa po podwyżce wynagrodzenia minimalnego

Wysokość odprawy po podwyżce wynagrodzenia minimalnego od 1 lipca 2024 roku będzie wynosiła maksymalnie 64 500 zł brutto. Zasadą jest bowiem, że kwota odprawy nie może przekroczyć 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, które obowiązuje na dzień rozwiązania stosunku pracy.

Dziedziczenie pieniędzy z ZUS. Kto może, jakie warunki?

Po śmierci osoby, dla której prowadzone jest subkonto w ZUS, dochodzi do dziedziczenia środków. Jak wyglądają zasady dziedziczenia środków z subkonta w ZUS? Kto i kiedy może dziedziczyć środki pieniężne z ZUS?

REKLAMA