Zmiany jakich nie było w rzeczach znalezionych. Prezydent 12 lutego 2026 r. podpisał ustawę

• Rzeczy znalezione - dlaczego zmiany?
• Od jakiej znalezionej kwoty trzeba zgłaszać?
• Zmiany jakich nie było w rzeczach znalezionych. Prezydent 12 lutego 2026 r. podpisał ustawę
• Informacja o ustawie z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o rzeczach znalezionych oraz ustawy – Kodeks cywilny
• Skrócenie do 6 miesięcy terminu do odebrania rzeczy przez osobę uprawnioną, którą imiennie wezwano do odbioru rzeczy oraz do 1 roku terminu do odebrania rzeczy w przypadku, gdy dane osoby uprawionej są nieznane
• Rzeczy znalezione: najważniejsze zmiany w pigułce
• Kiedy ustawa wchodzi w życie?

Ustawa dotyczy wypełnienia luk prawnych, zracjonalizowania obowiązków i uprawnień znalazców, określenia obowiązków organów publicznych, zasad postępowania z rzeczami znalezionymi i poszukiwania właścicieli oraz zasad przechowywania i likwidacji rzeczy znalezionych. Szczegółowo unormowano zwłaszcza zagadnienia dotyczące znalezionych dóbr kultury, przedmiotów i dokumentów o charakterze wojskowym oraz rzeczy wymagających odrębnych pozwoleń, jak broń, amunicja czy materiały wybuchowe.

Rzeczy znalezione - dlaczego zmiany?

Jak czytamy w uzasadnieniu do ustawy: "Od dnia wejścia w życie ustawy o rzeczach znalezionych minęło 9 lat. Doświadczenia stosowania przepisów tej ustawy dają asumpt do podjęcia prób podsumowania i oceny ich funkcjonowania. Do końca 2023 r. ustawa o rzeczach znalezionych była zmieniana tylko dwa razy, przy czym dokonywane zmiany miały charakter wyłącznie punktowy. W celu realizacji zadania w zakresie analizy funkcjonowania ustawy o rzeczach znalezionych został opracowany przez p. dr. W. Borysiaka na zlecenie Ministerstwa Sprawiedliwości w Instytucie Wymiaru Sprawiedliwości raport dot. oceny funkcjonowania ustaw w praktyce.

Prace nad raportem trwały do września 2023 r. Zawiera on analizę 131 pisemnych odpowiedzi starostw powiatowych wykonujących zadania związane z prowadzeniem na podstawie ustawy postępowań w sprawach odbierania zawiadomień o znalezieniu rzeczy, przyjmowania i przechowywania rzeczy znalezionych oraz poszukiwania osób uprawnionych do odbioru, w tym 101 odpowiedzi ze starostw powiatowych oraz 30 z urzędów miast na prawach powiatu. W raporcie wymienione postulaty de lege ferenda, które stały się przyczynkiem do zmiany przepisów i ich właściwego określenia no nowa.

Od jakiej znalezionej kwoty trzeba zgłaszać?

Trzeba zgłaszać znalezienie od ponad 5% z wartości minimalnego wynagrodzenia w danym roku. Nie jest więc to już 100 zł, a w 2026 r. ponad 240 zł. Przepis art. 5 ust. 3 w ustawie z dnia 20 lutego 2015 r. o rzeczach znalezionych otrzymuje brzmienie:

„3. Kto znalazł pieniądze, papiery wartościowe, kosztowności, o których mowa w art. 21 ust. 4, lub rzeczy o wartości historycznej, naukowej lub artystycznej i nie zna osoby uprawnionej do ich odbioru lub nie zna jej miejsca pobytu, oddaje rzecz niezwłocznie właściwemu staroście, chyba że znalezione zostały jedynie pieniądze, a ich kwota nie przekracza 5% minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2024 r. poz. 1773), obowiązującego w dniu znalezienia pieniędzy, lub – w przypadku znalezienia pieniędzy w walucie obcej – równowartości tej kwoty w tej walucie, obliczonej według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski w dniu ich znalezienia, a w przypadku gdy w tym dniu nie ogłoszono takiego kursu – według ostatniego kursu ogłoszonego przed tym dniem.”.

Zmiany jakich nie było w rzeczach znalezionych. Prezydent 12 lutego 2026 r. podpisał ustawę

Znalazłeś portfel na ulicy? A może klucze w autobusie? Czy też 100 a nawet 200 zł na ulicy - co zrobić, oddać czy zatrzymać? Nowe przepisy zmienią zasady oddawania rzeczy znalezionych – i warto je znać, bo dotyczą każdego z nas. Sejm znowelizował ustawę o rzeczach znalezionych oraz Kodeks cywilny, wprowadzając szereg ułatwień i jasnych zasad, które uproszczą procedury zarówno dla znalazców, jak i osób poszukujących swojego mienia.

Informacja o ustawie z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o rzeczach znalezionych oraz ustawy – Kodeks cywilny

Na stronie Kancelarii Prezydenta można znaleźć szczegółową informację w zakresie zmian co do rzeczy znalezionych. Poniżej przedstawiamy najważniejsze informacje w maksymalnym uproszczeniu. Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o rzeczach znalezionych oraz ustawy – Kodeks cywilny (dalej jako: ustawa) zmienia ustawę z dnia 20 lutego 2015 r. o rzeczach znalezionych oraz ustawę z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Podstawowe zmiany w ustawie o rzeczach znalezionych polegają na:

• podwyższeniu wysokości kwoty znalezionych pieniędzy, której przekroczenie rodzi obowiązek ich oddania właściwemu staroście ze 100 zł do 5% minimalnego wynagrodzenia za pracę; tym samy został wprowadzony mechanizm waloryzacji. W 2026 r. oznacza to, że dopiero gdy znajdziemy ponad 240 zł (5% z 4806 zł w 2026 r.) zobowiązani jesteśmy oddać tą kwotę, wszystko poniżej należy do nas. Kiedyś było to 100 zł. Przepisy zmieniły się więc na korzyść znalazców.
• dookreśleniu starosty właściwego, tj. organu zobowiązanego do prowadzenia postępowania poszukiwawczego w celu odnalezienia osoby uprawnionej do odbioru rzeczy – będzie nim starosta właściwy ze względu na miejsce znalezienia rzeczy;
• wprowadzeniu szczególnego trybu postępowania ze znalezionymi dokumentami zawierającymi dane osobowe, chyba że dokument ten zawiera informacje o innym sposobie postępowania w przypadku jego znalezienia; ustawa nakłada obowiązek przekazania dokumentów zawierających takie dane właściwemu staroście (o ile tożsamość albo miejsce pobytu osoby uprawionej do ich odbioru nie jest znalazcy znane) w celu podjęcia czynności poszukiwawczych, a w razie ich bezskuteczności – zniszczenia znalezionego dokumentu;
• poszerzeniu katalogu podmiotów właściwych do odebrania znalezionej rzeczy, której cechy zewnętrzne lub umieszczone na niej znaki szczególne wskazują, że stanowi ona sprzęt lub ekwipunek wojskowy – oprócz starosty możliwe będzie ich przekazanie najbliższej jednostce organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej;
• wyłączeniu z obowiązku przekazania staroście rzeczy znalezionych, których posiadanie wymaga pozwolenia (w szczególności broni, amunicji albo materiałów wybuchowych) oraz rzeczy niebezpiecznych (tj. rzeczy, których oddanie wiązałoby się z zagrożeniem życia i zdrowia); w przypadku tych rzeczy znalazca obowiązany będzie zawiadomić Policję o miejscu, w którym rzecz się znajduje;
• zmianie zasad postępowania z rzeczami znalezionymi w budynku publicznym, innym budynku lub pomieszczeniu otwartym dla publiczności albo w środkach transportu publicznego; nowelizacja zobowiązuje w pierwszej kolejności właściwego zarządcę do zwrotu rzeczy znalezionej osobie uprawnionej, a w przypadkach, w których nie jest to możliwe, w szczególności z uwagi na brak znajomości tożsamości osoby uprawnionej, właściwego zarządcę do zamieszczenia ogłoszenia na stronie internetowej, o ile ją prowadzi; przekazanie właściwemu staroście rzeczy, która nie została oddana osoba uprawnionej, następuje niezwłocznie po upływie 30 dni od dnia otrzymania rzeczy (aktualnie przekazanie następuje po upływie 3 dni od dnia otrzymania rzeczy przez zarządcę);
• uproszczeniu sposobu dokumentowania przyjęcia zawiadomienia o znalezieniu rzeczy oraz odebrania rzeczy znalezionej od znalazcy poprzez rezygnację z wydawania osobnego poświadczenia na rzecz sporządzenia protokołu oraz wydaniu znalazcy jego odpisu;
• modyfikacji procesu poszukiwania osoby uprawnionej do odbioru rzeczy przez właściwego starostę;
• wprowadzeniu możliwości przechowywania znalezionych środków pieniężnych w walucie obcej w zabezpieczonej kasie pancernej, skrytce sejfowej lub oddanie ich na przechowanie bankowi;
• określeniu sposobu postępowania z rzeczami znalezionymi umożliwiającymi dostęp do pomieszczeń, pojazdów i innych zamykanych przedmiotów lub dokumentami zawierającymi dane osobowe; po bezskutecznym upływie terminu do ich odebrania przez osobę uprawnioną staną się one własnością powiatu, a właściwy starosta niezwłocznie dokona ich zniszczenia; z czynności zniszczenia będzie sporządzany protokół.

Skrócenie do 6 miesięcy terminu do odebrania rzeczy przez osobę uprawnioną, którą imiennie wezwano do odbioru rzeczy oraz do 1 roku terminu do odebrania rzeczy w przypadku, gdy dane osoby uprawionej są nieznane

Zmiany w Kodeksie cywilnym polegają na skróceniu do 6 miesięcy terminu do odebrania rzeczy przez osobę uprawnioną, którą imiennie wezwano do odbioru rzeczy oraz do 1 roku terminu do odebrania rzeczy w przypadku, gdy dane osoby uprawionej są nieznane, a wezwania dokonano zgodnie z przepisami ustawy o rzeczach znalezionych (zmiana § 1 w art. 187 k.c.). Po upływie tych terminów rzecz znaleziona stanie się własnością znalazcy albo Skarbu Państwa (zabytek i materiał archiwalny), z wyjątkiem rzeczy umożliwiających dostęp do pomieszczeń, pojazdów i innych zamykanych przedmiotów, w szczególności kluczy, kart dostępów i pilotów, oraz dokumentów zawierających dane osobowe, które będą przechodziły na własność powiatu w celu dokonania ich zniszczenia (zmiana § 2 w art. 187 k.c.).

Rzeczy znalezione: najważniejsze zmiany w pigułce

• Wyższy limit dla gotówki: Znalezioną kasę do 5% płacy minimalnej (dziś to ok. 240 zł) zatrzymujesz dla siebie. Dopiero nadwyżkę oddajesz staroście.
• Koniec z "wiecznymi" dowodami: Dokumenty z danymi osobowymi trafiają do starosty. Jak właściciel się nie zgłosi – idą na przemiał (ochrona RODO).
• Np. Klucze i piloty do niszczarki: Nie dla znalazcy! Trafiają do powiatu i są niszczone (bezpieczeństwo).
• Krótszy czas na odbiór: Masz 6 miesięcy (gdy cię wezwą) lub rok (ogólnie), by odebrać zgubę. Potem przepada na rzecz znalazcy lub Skarbu Państwa.
• Broń i niebezpieczne rzeczy: Znalazłeś? Dzwonisz na Policję, nie niesiesz do urzędu.
• W galerii/autobusie: Zarządca ma 30 dni na szukanie właściciela, dopiero potem rzecz idzie do starosty.

Kiedy ustawa wchodzi w życie?

Ustawa wejdzie w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia i będzie miała zastosowanie do rzeczy znalezionych po dniu wejścia ustawy w życie.