Koniec anonimowych zwierząt? Prezydent podpisał ustawę o obowiązkowym czipowaniu psów i kotów

• Obowiązkowe czipowanie psów i kotów. Powstanie centralny rejestr KROPiK
• Kiedy nowe przepisy wejdą w życie? Sejm skrócił termin
• Które zwierzęta obejmie obowiązek rejestracji?
• Ile będzie kosztować czipowanie zwierzęcia?
• Nawet 5 tys. zł kary za brak rejestracji zwierzęcia
• KROPiK to większe bezpieczeństwo i możliwość szybszego odnalezienia pupila w przypadku zaginięcia
• FAQ – obowiązkowe czipowanie psów i kotów oraz rejestr KROPiK

Prezydent Karol Nawrocki podpisał we wtorek 2 czerwca ustawę o Krajowym Rejestrze Oznakowania Psów i Kotów (KROPiK). Nowe przepisy wprowadzają obowiązek czipowania i rejestracji tych zwierząt.

Obowiązkowe czipowanie psów i kotów. Powstanie centralny rejestr KROPiK

Ustawa o KROPiK wprowadza obowiązek czipowania oraz rejestracji psów i kotów w elektronicznym systemie prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Celem jest ograniczenie bezdomności zwierząt i zmniejszenie „rosnących kosztów ponoszonych przez gminy na utrzymanie schronisk”.

„Dzięki niej możliwa będzie szybka i skuteczna identyfikacja zwierzęcia, a zamiast rozproszonych i niepołączonych ze sobą baz danych, pojawi się jedno narzędzie pozwalające przeciwdziałać zaginięciom i porzuceniom zwierząt” - wskazał Karol Nawrocki cytowany w informacji prasowej Kancelarii Prezydenta RP.

Prezydent zwrócił uwagę, że przepisy w pełni wchodzą w życie za kilka lat, jednak - jak ocenił - „w okresie trwania vacatio legis powinno się urealnić poziom kar za brak oznakowania zwierzęcia, który dziś jest zdecydowanie zbyt wysoki”.

„Lepiej rozwiązane powinny być też kwestie przenoszenia danych z obecnych rejestrów do tego nowego. Oczekuję pilnych prac nad tymi poprawkami, żeby usunąć te niedoskonałości, które w ustawie pozostały” – wskazał.

Kiedy nowe przepisy wejdą w życie? Sejm skrócił termin

15 maja Sejm przyjął poprawki Senatu - o charakterze porządkującym, doprecyzowującym i korygującym pomyłki w zapisach - do ustawy o Krajowym Rejestrze Oznakowania Psów i Kotów.

W trakcie prac w Sejmie m.in. skrócono termin wejścia w życie ustawy od jej ogłoszenia – z trzech do dwóch lat. Jednocześnie zachowano trzyletni okres na oznakowanie i rejestrację zwierząt urodzonych przed wejściem w życie ustawy.

W ciągu pięciu lat rejestr ma objąć całą populację psów i znaczną część populacji kotów w Polsce.

Które zwierzęta obejmie obowiązek rejestracji?

Ustawa wprowadza obowiązek oznakowania i rejestracji wszystkich psów – niezależnie od daty urodzenia. W przypadku kotów obowiązek obejmuje zwierzęta, które mają właściciela, przebywają w schronisku lub pod opieką organizacji zapewniającej opiekę w domu tymczasowym.

Rady gmin zdecydują, czy obowiązkiem czipowania objąć koty wolnożyjące, ale obowiązkiem nie będą objęte koty wolnożyjące bytujące w gospodarstwach rolnych.

Był to rządowy projekt przygotowany przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Resort rolnictwa podkreślił, że ustawa „porządkuje też system opieki nad zwierzętami bezdomnymi” poprzez uwzględnienie wprost organizacji społecznych, które zapewniają opiekę zwierzętom bezdomnym w domach tymczasowych – organizacje te wchodzą do systemu KROPiK na podobnych zasadach jak schroniska.

Ile będzie kosztować czipowanie zwierzęcia?

Prostsza ma być aktualizacja niektórych danych właścicieli, m.in. przez powiązanie z rejestrem PESEL i mObywatelem.

MRiRW wskazało, że „maksymalny koszt oznakowania i rejestracji wynosi 0,56 proc. przeciętnego wynagrodzenia ogłaszanego przez GUS, czyli obecnie ok. 50 zł za każdą z tych czynności”. Koszt pokrywa właściciel.

W przypadku zwierząt już oznakowanych wystarczy rejestracja. Zwierzęta znakują i rejestrują lekarze weterynarii.

Nawet 5 tys. zł kary za brak rejestracji zwierzęcia

Niedopełnienie przez właściciela obowiązku zaczipowania i rejestracji zwierzęcia będzie podlegało karze grzywny od 20 zł do 5 tys. zł.

Przez trzy lata ARiMR zapewni bezpłatną rejestrację zwierząt oznakowanych wcześniej. Właściciele uzyskają dostęp do danych zwierzęcia i będą mogli wprowadzić zmiany niektórych danych, a także otrzymają przypomnienia o szczepieniach przeciwko wściekliźnie.

Z danych MRiRW wynika, że ogólne koszty realizacji przez gminy programów opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt wzrosły niemal trzykrotnie w latach 2012-2023 i wyniosły odpowiednio 125 mln 861 tys. 730 zł oraz 347 mln 347 tys. 662 zł.

KROPiK to większe bezpieczeństwo i możliwość szybszego odnalezienia pupila w przypadku zaginięcia

„Wprowadzenie systemu KROPiK stanowi istotną zmianę regulacyjną w obszarze identyfikacji zwierząt domowych w Polsce. Z perspektywy właścicieli oznacza to przede wszystkim większe bezpieczeństwo i możliwość szybszego odnalezienia pupila w przypadku zaginięcia. Mikroczip umożliwia jednoznaczną identyfikację zwierzęcia i jego szybkie powiązanie z właścicielem. Sam zabieg wszczepienia jest prosty, krótki i wykonywany w gabinecie weterynaryjnym” – mówi Sebastian Przeniosło, prezes Farm Innovations S.A.

„Dla branży weterynaryjnej oraz podmiotów zajmujących się identyfikacją zwierząt wiąże się to z przyspieszeniem procesów cyfryzacji danych, ujednoliceniem standardów rejestracji oraz szerszymi możliwościami rozwoju systemów identyfikacji i integracji informacji o zwierzętach” – dodaje Sebastian Przeniosło.

Z danych branżowych wynika, że w Polsce żyje ok. 15 mln psów i kotów, a rocznie populacja zwierząt domowych rośnie o ponad milion. Według analiz Farm Innovations S.A.: po uwzględnieniu faktu, że około 20 proc. psów może być już zaczipowanych, obowiązek identyfikacji może objąć jeszcze około 6,5 mln zwierząt. W przypadku kotów, jeśli regulacje obejmą mniej więcej połowę ich populacji, liczba zwierząt wymagających oznakowania może wynieść około 3,5 mln.

FAQ – obowiązkowe czipowanie psów i kotów oraz rejestr KROPiK

Co to jest KROPiK?

KROPiK, czyli Krajowy Rejestr Oznakowania Psów i Kotów, to centralny system identyfikacji zwierząt domowych w Polsce. Rejestr będzie prowadzony przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). System ma pomóc w szybszym odnajdywaniu zaginionych zwierząt oraz ograniczeniu problemu bezdomności psów i kotów.

Czy czipowanie psów będzie obowiązkowe?

Tak. Nowe przepisy wprowadzają obowiązek czipowania i rejestracji wszystkich psów w Polsce, niezależnie od daty ich urodzenia.

Czy koty również będą musiały zostać zaczipowane?

Tak, ale obowiązek dotyczy przede wszystkim kotów posiadających właściciela, kotów przebywających w schroniskach oraz zwierząt znajdujących się pod opieką organizacji prowadzących domy tymczasowe.

Czy koty wolnożyjące będą objęte obowiązkiem rejestracji?

Decyzję w tej sprawie podejmą rady gmin. Obowiązek nie obejmie jednak kotów wolnożyjących bytujących w gospodarstwach rolnych.

Kiedy obowiązek czipowania psów i kotów wejdzie w życie?

Ustawa ma wejść w życie po dwóch latach od jej ogłoszenia. Dodatkowo właściciele zwierząt urodzonych przed wejściem w życie nowych przepisów będą mieli trzy lata na wykonanie obowiązku oznakowania i rejestracji.

Ile będzie kosztować czipowanie psa lub kota?

Według Ministerstwa Rolnictwa maksymalny koszt oznakowania i rejestracji zwierzęcia wyniesie około 50 zł za każdą z tych czynności. Koszt pokrywa właściciel zwierzęcia.

Czy trzeba będzie ponownie czipować już oznakowane zwierzę?

Nie. Jeśli pies lub kot posiada już mikroczip, wystarczy jego rejestracja w systemie KROPiK.

Kto będzie wykonywał czipowanie i rejestrację zwierząt?

Oznakowaniem oraz rejestracją psów i kotów będą zajmowali się lekarze weterynarii.

Jak działa mikroczip u psa lub kota?

Mikroczip to niewielkie urządzenie wszczepiane pod skórę zwierzęcia. Zawiera unikalny numer identyfikacyjny, który po odczytaniu pozwala szybko ustalić właściciela pupila w centralnym rejestrze.

Czy czipowanie zwierzęcia jest bezpieczne?

Tak. Zabieg jest krótki, mało inwazyjny i wykonywany w gabinecie weterynaryjnym. Mikroczipy są powszechnie stosowane na całym świecie do identyfikacji zwierząt domowych.

Jakie kary grożą za brak czipowania psa lub kota?

Za niedopełnienie obowiązku oznakowania i rejestracji zwierzęcia właścicielowi może grozić kara grzywny od 20 zł do nawet 5 tys. zł.

Czy rejestracja wcześniej zaczipowanych zwierząt będzie płatna?

Nie przez pierwsze trzy lata funkcjonowania systemu. ARiMR zapewni bezpłatną rejestrację zwierząt, które zostały oznakowane wcześniej.

Jakie korzyści daje system KROPiK?

Najważniejsze korzyści to szybsze odnalezienie zaginionego zwierzęcia, łatwiejsza identyfikacja właściciela oraz ograniczenie liczby bezdomnych psów i kotów trafiających do schronisk.

Czy właściciel będzie miał dostęp do danych swojego zwierzęcia?

Tak. Właściciele będą mogli zarządzać częścią danych zwierzęcia, aktualizować informacje kontaktowe oraz otrzymywać przypomnienia dotyczące obowiązkowych szczepień przeciwko wściekliźnie.

Dlaczego powstaje centralny rejestr zwierząt?

Rząd wskazuje, że obecnie w Polsce działają rozproszone i niepołączone ze sobą bazy danych zwierząt. KROPiK ma uporządkować system identyfikacji oraz poprawić skuteczność przeciwdziałania zaginięciom i porzuceniom zwierząt.

Ile psów i kotów może objąć obowiązek czipowania?

Według danych branżowych nowe przepisy mogą objąć nawet około 10 mln zwierząt w Polsce, w tym kilka milionów psów i kotów, które do tej pory nie zostały oznakowane mikroczipem.