REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Dziedziczenie gospodarstw rolnych

Specjalne zasady dziedziczenia dotyczą wyłącznie gospodarstw rolnych o łącznej powierzchni przekraczającej 1ha.
Specjalne zasady dziedziczenia dotyczą wyłącznie gospodarstw rolnych o łącznej powierzchni przekraczającej 1ha.

REKLAMA

REKLAMA

Prawo spadkowe w okresie PRL rygorystycznie podchodziło do dziedziczenia gospodarstw rolnych- w szczególności dążyło do utrzymania ziemi w rękach rolników. Stąd nie wszyscy spadkobiercy ustawowi mogli dziedziczyć ziemię rolną.

Obecna sytuacja

REKLAMA

14 lutego 2001 roku weszło w życie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego znoszące restrykcje w zakresie dziedziczenia gospodarstw rolnych. W związku z powyższym wszystkie spadki otwarte po tej dacie podlegają zasadom ogólnym.

Problem dotyczy jednak spadków otwartych wcześniej. Jeśli więc spadkodawca będący właścicielem gospodarstwa rolnego zmarł przed datą wejścia w życie ww. orzeczenia, dziedziczenie podlega starym regułom. Te niestety zmieniały się kilkukrotnie od czasu 1964 r. (z tego roku pochodzi kodeks cywilny) stąd w niniejszym artykule przedstawimy stan prawny na lata 1991-2001, czyli przepisy obowiązujące bezpośrednio przed orzeczeniem TK.

Zobacz też: Jakie przepisy stosuje się przy dziedziczeniu gospodarstw rolnych?

Czego dotyczy dziedziczenie „specjalne”

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

W tym miejscu należy przybliżyć kwestię definicji gospodarstwa rolnego z przepisów kodeksu cywilnego. Otóż zgodnie z art. 55(3) kodeksu cywilnego za gospodarstwo uważa się: „grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.”

Oznacza to, że nie zawsze mimo rolnego charakteru ziemi mamy do czynienia ze specjalnymi zasadami dziedziczenia. Jeśli np. w skład spadku wchodziła działka o charakterze rolnym- która nigdy nie była wykorzystywana w tym charakterze – spadkodawca nie był zaś rolnikiem, spadek jest i był dziedziczony na zasadach ogólnych.

Jeśli jednak w skład spadku wchodzi uprawiana ziemia, oraz budynki gospodarcze, zwierzęta czy maszyny rolnicze – mamy do czynienia z gospodarstwem stanowiącym, lub mogącym stanowić pewną całość. Ta całość jest jednocześnie wyłączona z dziedziczenia na zasadach ogólnych.

Specjalne zasady dziedziczenia dotyczą wyłącznie gospodarstw rolnych o łącznej powierzchni przekraczającej 1ha.

Pozostałe składniki majątku spadkodawcy (np. samochód osobowy, czy mieszkanie w mieście)- podlegały ogólnym zasadom dziedziczenia.

Kto co do zasady dziedziczył gospodarstwo rolne

Pierwszeństwo w dziedziczeniu gospodarstwa rolnego mieli spadkobiercy posiadający określone w kodeksie cywilnym (a w latach wcześniejszych w uszczegółowianych w rozporządzeniach) przymioty. Oznacza to, że pojawiała się podwójna kwalifikacja. Z jednej strony należało być spadkobiercą ustawowym (z grona osób wskazanych w przepisach ogólnych prawa spadkowego), z drugiej ponadto należało wykazać się określonymi kwalifikacjami lub wypełniać inne przesłanki przepisów.

  Spadkobiercy dziedziczyli z ustawy gospodarstwo rolne, jeżeli w chwili otwarcia spadku:

1) stale pracowali bezpośrednio przy produkcji rolnej albo

2) mieli przygotowanie zawodowe do prowadzenia produkcji rolnej, albo

3) byli małoletni bądź też pobierali naukę zawodu lub uczęszczali do szkół, albo

4) byli trwale niezdolni do pracy.

Z uwagi na to, że aby spadek był objęty starymi przepisami musiał byćotwarty przed 2001 rokiem, należy pamiętać , że ważne było wypełnianiektórejś z przesłanek W DACIE ŚMIERCI SPADKODAWCY.

W chwili obecnej jedyny syn spadkodawcy jest pełnoletni i nie prowadzi działalności rolniczej. W dniu śmierci ojca miał jednak 11 lat. W tej sytuacji, mimo iż postępowanie toczy się gdy jest pełnoletni – będzie dziedziczył z uwagi na spełnienie jednej z przesłanek dziedziczenia w momencie śmierci ojca.

Zobacz również: Jakie przepisy stosuje się przy dziedziczeniu gospodarstw rolnych?

Co gdy żyjący spadkobiercy ustawowi nie spełniali przesłanek

Przepisy o dziedziczeniu gospodarstw rolnych pozwalały na odsunięcie od dziedziczenia określonych w niej składników majątku spadkodawcy jego żyjących spadkobierców ustawowych.

W szczególności:

  • Wnuki spadkodawcy, które w chwili otwarcia spadku odpowiadały warunkom przewidzianym w ww. normach, dziedziczyły gospodarstwo rolne także wtedy, gdy ich ojciec lub matka nie spełniali tych warunków.
  • W dalszej kolejności, jeśli nikt ze zstępnych spadkodawcy nie spełniał warunków, gospodarstwo dziedziczyło jego rodzeństwo. Jeśli zaś z kolei one nie spełniało warunków gospodarstwo mogły odziedziczyć ich zstępni.

Przykład: Żadne z dzieci spadkodawcy(wdowca) nie spełniało warunków ustawowych do dziedziczenia z ustawy, również jego rodzeństwo nie mogło dziedziczyć. Spadek mógł przypaść dopiero małoletniemu synowi jego brata. Stąd wszyscy wcześniejsi spadkobiercy zostali odsunięci od dziedziczenia tej części spadku, która składała się z gospodarstwa rolnego.

Kiedy dziedziczenie podlegało zasadom ogólnym

Normy specjalne dotyczące dziedziczenia gospodarstw rolnych nie były wykorzystywane w sytuacji, w której nikt z osób wymienionych w poprzednim akapicie nie spełniał warunków przewidzianych w ustawie, lub jeśli wszyscy ewentualni spadkobiercy byli trwale niezdolni do pracy.

W takiej sytuacji dziedziczenie podlegało zasadom ogólnym.

Zobacz również serwis: Spadki

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

Komentarze(1)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Fela
    2023-08-27 16:04:36
    Dobre pytanie do notariusza. Osobiście polecam kancelarię Cejrowska. Bardzo pomocna.
    0
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Czy będzie można ubiegać się o wcześniejsze wyniki matur? Minister edukacji odpowiada

Minister edukacji Barbara Nowacka poinformowała Rzecznika Praw Obywatelskich, że nie ma możliwości wcześniejszego przekazania wyników matur. Jednakże, dla osób planujących studia wyższe za granicą, np. w Danii czy Szwecji, możliwe jest wystawienie zaświadczenia o przystąpieniu do matury w 2024 r. Wyniki egzaminu będą znane 9 lipca.

TVP miała zapłacić 200 tys. zł zadośćuczynienia. Teraz kwestionuje wyrok sądu

Telewizja Polska SA w likwidacji wydała oświadczenie, w którym kwestionuje decyzję Sądu Okręgowego w Warszawie dotyczącą Fundacji Otwarty Dialog. Spółka nie zgadza się z wysokością zasądzonego zadośćuczynienia oraz formą i skalą przeprosin.

Niższe rachunki za energię. To już oficjalne. UE przyjęła dyrektywę

Unia Europejska oficjalnie przyjęła w piątek nową, zmienioną dyrektywę dotyczącą poprawy efektywności energetycznej budynków. Nowe przepisy mają na celu pomóc mieszkańcom Europy w obniżeniu rachunków za energię, poprawić ich jakość życia i uruchomić falę renowacji na terenie całej UE.

Kredyt mieszkaniowy #naStart – dowiedz się jakie warunki? [video]

W ostatnim czasie wrze od dyskusji na temat nowego programu rządowego, tj. kredyt mieszkaniowy #naStart, który ma wesprzeć młodych ludzi w zakupie swojego pierwszego mieszkania. Ministerstwo zapewnia, że wszystko będzie łatwe i klarowne, ale czy tak rzeczywiście będzie?

REKLAMA

Nowe przepisy o KRS. Kto będzie wybierał członków Rady? Sejm podjął już decyzję, czas na Senat

W piątek Sejm przyjął zmienioną wersję ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Kluczowe zmiany dotyczą sposobu wyboru sędziowskich członków Rady. Teraz to sędziowie, a nie Sejm, będą wybierać członków Rady, co jest zmianą w stosunku do przepisów obowiązujących od 2018 roku.

Wakacje kredytowe w 2024 r. Sejm podjął ważną decyzję dla kredytobiorców

W piątek Sejm uchwalił nowelę ustawy o wsparciu kredytobiorców. Nowelizacja zakłada przedłużenie tzw. wakacji kredytowych na 2024 rok. To oznacza, że raty kredytu mieszkaniowego będzie można zawiesić dwukrotnie w okresie od 1 czerwca do 31 sierpnia oraz dwukrotnie między 1 września a 31 grudnia.

MS przygotowuje zmiany w postępowaniu spadkowym. Mają zapobiegać rozbieżnym decyzjom sądów

Rozbieżne postanowienia spadkowe uniemożliwiają spadkobiercom podjęcie działań takich jak podział majątku czy sprzedaż. Jakie zmiany proponuje resort sprawiedliwości?

Projekt ustawy o związkach partnerskich już za dwa tygodnie

Prace nad projektem ustawy o związkach partnerskich są w toku. Ministra ds. równości Katarzyna Kotula poinformowała w Programie Trzecim Polskiego Radia że szczegóły będą znane za dwa tygodnie. 

REKLAMA

Nowy przedmiot w szkołach od 1 września 2025 r.

Jak poinformowała ministra edukacji Barbara Nowacka od 1 września 2025 r. w szkołach ma się pojawić nowy przedmiot. Dotyczy to uczniów klas IV-VIII i I-II szkół ponadpodstawowych.

Domański: dwie niedziele handlowe w miesiącu oznaczałyby większe wpływy z VAT; jestem również zwolennikiem przywrócenia możliwości handlu w niedzielę

Wprowadzenie dwóch niedziel handlowych w miesiącu oznaczałoby nieznacznie, ale jednak wyższe wpływy budżetowe z tytułu podatku od towarów i usług (VAT), ocenił minister finansów Andrzej Domański

REKLAMA