Pułapki prawne w umowie sprzedaży – cz. 3

Zadatek czy zaliczka

Zawierając umowę sprzedaży powinniśmy pamiętać o kilku podstawowych regułach. Przede wszystkim nigdy nie należy podpisywać umowy, której wcześniej nie przeczytaliśmy. Jeżeli treść została zaproponowana przez drugą stronę powinniśmy ją sprawdzić i odpowiedzieć sobie na pytanie jakie znaczenie mają poszczególne jej postanowienia.

POBIERZ WZORY: Umowy sprzedaży

Weźmy chociażby przykład zadatku i zaliczki. Pełnią one podobną funkcję, jednak różnią się od siebie w skutkach jakie wywołują. W pierwszym przypadku zadatek jest zdecydowanie korzystniejszy dla kupującego. Stąd też patrząc z pozycji sprzedawcy korzystniejsze zawsze będzie zawarcie umowy z opcją zaliczki. 

Zobacz również: Zadatek nie zastępuje odszkodowania

Zgodnie z art. 394 Kodeksu cywilnego zadatek ma ten skutek, iż w razie niewykonania zobowiązania można bez wyznaczania dodatkowego terminu odstąpić od umowy i żądać zwrotu zadatku. Jeżeli zadatek dała strona odstępująca może ona żądać jego podwójnej ceny. Takiej możliwości nie ma jednak przy zaliczce.

A i B zawarli umowę, na podstawie której B miał sprzedać i do określonej daty wydać A sprzedawaną rzecz. Strony zastrzegły zadatek w wysokości 10 tys. zł, który wpłacił A. Wobec zwłoki B w wydaniu rzeczy A bez wyznaczania dodatkowego terminu odstąpił od umowy i zażądał zwrotu 20 tys. zł. Gdyby zastrzeżono zaliczkę A musiałby wyznaczyć B na podstawie art. 491 Kodeksu cywilnego dodatkowy termin, po którym mógłby odstąpić od umowy lecz już bez prawa do podwójnej wysokości zaliczki.

Zobacz: Pułapki prawne w umowie sprzedaży - cz. 1

Chwila wydania rzeczy

Inną kwestią na którą warto zwrócić uwagę jest chwila wydania rzeczy. Zgodnie z art. 548 Kodeksu cywilnego z chwilą wydania rzeczy sprzedanej przechodzą na kupującego korzyści i ciężary związane z rzeczą oraz niebezpieczeństwo przypadkowej utraty lub uszkodzenia rzeczy.

Ustalenie chwili wydania rzeczy ma szczególne znaczenie, jeżeli przejście władania rzeczą nie następuje z rąk do rąk. Jeżeli w takiej sytuacji na mocy umowy chwila wydania rzeczy następuje wcześniej (np. w chwili wydania towaru przewoźnikowi) ryzyko utraty rzeczy przejdzie wcześniej na kupującego.

Zobacz również: Powództwo o wydanie rzeczy. Jak napisać pozew?