Czy rękojmia za wady fizyczne częściowo idzie za rzeczą?

• Stan faktyczny
• Stanowisko Sądu Okręgowego
• Stanowisko Sądu Najwyższego

Uchwała ta jest o tyle istotna, że wprowadza pewien porządek, gdyż od lat istniały rozbieżności zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w doktrynie. Z całą pewnością jest dobrą i ważną informacją dla konsumentów.

Stan faktyczny

Ojciec z synem kupili wspólnie samochód. Po zawarciu przez nich umowy sprzedaży powstał oczywiście stosunek współwłasności rzeczy sprzedanej. Po ok. 6 miesiącach od zawarcia umowy sprzedaży została zawarta umowa darowizny, w której ojciec darował swój udział synowi. Na podstawie tej umowy rzecz stała się wyłączną własnością syna, który w styczniu 2013 r. odstąpił od umowy sprzedaży w całości. Wówczas zażądał zwrotu uiszczonej ceny oraz odszkodowania w zakresie ujemnego interesu umowy.

Zobacz też: Rękojmia czy gwarancja?

Stanowisko Sądu Okręgowego

Zdaniem SO powód jak najbardziej mógł skorzystać z prawa odstąpienia od umowy sprzedaży w zakresie przysługującego mu udziału. Wątpliwości SO wzbudził fakt czy powód miał prawo odstąpić od umowy sprzedaży samochodu w całości (czy darczyńca przeniósł na swojego syna – obdarowanego wynikające z rękojmi za wady rzeczy fizycznej uprawnienie do odstąpienia od umowy sprzedaży).

Stanowisko Sądu Najwyższego

SN uznał, że uprawnienia z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy są przypisane do osoby, a nie do rzeczy. Uchwała ta dotyczy sytuacji, w której to obdarowany jest korzystającym z praw. Zdaniem Sądu przejście uprawnień z rękojmi na następców prawnych na podstawie umowy (np. sprzedaży, zamiany, darowizny) może wynikać z uzgodnień z następnym nabywcą rzeczy. Ponadto SN stwierdził, że do przeniesienia uprawnień z rękojmi można stosować przepisy o przelewie. Zgodnie z art. 509 Kodeksu cywilnego można przelać nie tylko wierzytelność, ale również poszczególne uprawnienia, które się na nią składają. Przelew uprawnień z tytułu rękojmi z natury rzeczy nie może być dokonany bez przeniesienia własności rzeczy. Przelew bez przeniesienia własności mijałby się z celem.

Opracowano na podstawie Postanowienia SN z dnia 21.10.2015 r. (sygn. akt III CZP 64/15)