Kategorie

Koszty sądowe 2020 - stawki opłat w sprawach cywilnych

Koszty sądowe 2020 - stawki opłat w sprawach cywilnych
Koszty sądowe 2020 - stawki opłat w sprawach cywilnych
W sprawach cywilnych strona żądająca podjęcia przez sąd określonych działań, w szczególności powód w procesie, wnioskodawca w postępowaniu nieprocesowym, czy strona wnosząca środek zaskarżenia od orzeczenia sądowego, zobligowani są do uiszczenia opłaty sądowej. Kwestie dotyczące wnoszenia opłat, ich wysokości, zwrotu oraz zwolnienia od obowiązku wnoszenia opłat sądowych reguluje ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (zwana dalej Ustawą). Problematykę opłat sądowych w sprawach cywilnych omawia Paweł Kowalski, radca prawny z Kancelarii Prawnej Rachelski i Wspólnicy.

Ustawa określa katalog pism podlegających opłacie. W pierwszej kolejności opłacie podlegać będą pisma wszczynające postępowanie cywilne, czyli pozew w procesie, ale również wnioski wszczynające postępowanie nieprocesowe, takie jak np. wniosek o stwierdzenie nabycia spadku.

Ponadto opłacie podlegają środki zaskarżenia od orzeczeń wydanych w danej sprawie, czyli apelacja, zażalenie, skarga kasacyjna, ale również zarzuty od nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym, czy też sprzeciw od wyroku zaocznego. Opłacie podlegać będą również wnioski o wpis w księdze wieczystej, o wpis danych do Krajowego Rejestru Przedsiębiorców, czy też wniosek o ogłoszenie upadłości.

Trzy rodzaje opłat sądowych

Ustawa określa trzy rodzaje opłat: stałą, stosunkową oraz podstawową.

Opłatę stałą pobiera się w sprawach o prawa niemajątkowe oraz we wskazanych w Ustawie niektórych sprawach o prawa majątkowe, w wysokości jednakowej, niezależnie od wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia. Opłata stała nie może być niższa niż 30 złotych i wyższa niż 10 000 złotych. Ustawa określa katalog spraw, w których uiścić należy opłatę stałą, jak również jej wysokość. Przykładowo, pozew o rozwód podlega opłacie stałej, a Ustawa stanowi, że opłata ta wynosi 600 zł.

Po nowelizacji Ustawy, która weszła w życie z dniem 21 sierpnia 2019 r. w przypadku spraw, w których wartość przedmiotu sporu lub wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza 20.000 zł wysokość opłaty określona jest w kwocie stałej dla danego przedziału wartości przedmiotu sporu lub zaskarżenia. I tak przykładowo dla spraw, w których wartość przedmiotu sporu lub zaskarżenia wynosi ponad 10.000 zł do 15.000 zł opłata sądowa wynosi 750 zł. Zatem, jeżeli przykładowo powód występuje z pozwem o zapłatę kwoty 12.000 zł powinien wnieść opłatę od pozwu w wysokości 750 zł. Katalog spraw, w których pobierana jest opłata stała wraz z określeniem ich wysokości, znajduje się w art. 22-76 Ustawy.

Poniżej wskazany został przykładowy katalog spraw podlegających opłacie stałej:

- skarga na czynności komornika (opłata 50 zł)

- pozew o rozwód (opłata 600 zł)

- pozew o ochronę dóbr osobistych (opłata 600 zł)

- pozew w sprawie uchylenia uchwały wspólnoty mieszkaniowej (opłata 200 zł)

- pozew w sprawie o naruszenie posiadania (opłata 200 zł)

- pozew w sprawie o uchylenie uchwały wspólników lub uchwały walnego zgromadzenia spółki (opłata 5.000 zł)

- wniosek o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej (opłata 1.000 zł, przy czym jeżeli wniosek zawiera zgodny  projekt podziału tego majątku opłata wynosi 300 zł)

- wniosek o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie (opłata 2.000 zł)

- wniosek o stwierdzenie nabycia spadku (opłata 100 zł)

- wniosek o sporządzenie spisu inwentarza (opłata 100 zł)

- wniosek o nakazanie dłużnikowi wyjawienia majątku (opłata 200 zł)

- wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika (opłata 50 zł)

W sprawach z zakresu prawa pracy od pracodawcy pobiera się opłatę podstawową (to jest 30 zł) wyłącznie od apelacji, zażalenia, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Jednakże w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa kwotę 50.000 zł, od pracownika i pracodawcy pobiera się opłatę stosunkową (czyli 5 % wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia) od wszystkich podlegających opłacie pism.

Opłata stosunkowa pobierana jest w sprawach o prawa majątkowe (za wyjątkiem tych, w których Ustawa przewiduje opłatę stałą), a jej wysokość uzależniona jest od wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia. W sprawach o prawa majątkowe przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia ponad 20 000 zł pobiera się od pisma opłatę stosunkową wynoszącą 5% tej wartości, nie więcej jednak niż 200 000 zł. Pamiętać należy, że opłata podlega zaokrągleniu w górę do pełnego złotego, zatem jeżeli opłata stosunkowa w wysokości 5 % od wartości przedmiotu sporu wyniesie np. 1155,60 zł, należy wnieść opłatę w wysokości 1156 zł.

Zgodnie z przepisami Ustawy, od pisma wniesionego w sprawie o prawa majątkowe, w której wartości przedmiotu sprawy nie da się ustalić w chwili jej wszczęcia, przewodniczący określa opłatę tymczasową. Opłatę tymczasową określa się w granicach od 30 złotych do 2000 złotych, a w sprawach dochodzonych w postępowaniu grupowym od 300 złotych do 20 000 złotych. W orzeczeniu kończącym postępowanie w pierwszej instancji sąd określa wysokość opłaty ostatecznej, która jest bądź opłatą stosunkową, obliczoną od wartości przedmiotu sporu ustalonej w toku postępowania, bądź opłatą określoną przez sąd, jeżeli wartości tej nie udało się ustalić.

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Biznes

Ustawa określa także katalog pism, od których pobiera się nie całą opłatę, tylko jej część. Przykładowo:

- połowę opłaty pobiera się od sprzeciwu od wyroku zaocznego,

-  czwartą część opłaty pobiera się od pozwu spełniającego przesłanki do rozpoznania w postępowaniu nakazowym,

- piątą część opłaty pobiera się od zażalenia, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej

- piątą część opłaty pobiera się od zawezwania do próby ugodowej.

- trzy czwarte części opłaty pobiera się od pozwanego w razie wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym,

Należy przy tym pamiętać, że opłata częściowa nie może wynosić mniej niż 30 zł.

Opłatę podstawową pobiera się w sprawach, w których przepisy nie przewidują opłaty stałej, stosunkowej lub tymczasowej. Opłata podstawowa wynosi 30 złotych i stanowi minimalną opłatę, którą strona jest obowiązana uiścić od pisma podlegającego opłacie, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Opłaty sądowe w sprawach cywilnych uiszcza się w formie bezgotówkowej na rachunek bieżący dochodów właściwego sądu albo za pośrednictwem platformy internetowej E-PŁATNOŚCI – udostępnionej przez Ministerstwo Sprawiedliwości, w formie wpłaty gotówkowej bezpośrednio w kasie właściwego sądu lub w formie znaków opłaty sądowej. Jeżeli opłata sądowa została uiszczona w formie bezgotówkowej przed wniesieniem pisma do sądu, należy do tego pisma dołączyć oryginał, kopię albo wydruk dowodu wniesienia należnej opłaty sądowej. W przypadku wnoszenia opłaty sądowej w formie bezgotówkowej na wezwanie sądu lub przewodniczącego, w tytule wpłaty należy wpisać sygnaturę akt sprawy, o ile została nadana.

Zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do opłacenia go w terminie tygodniowym. Brak opłaty w tygodniowym terminie. Liczonym od dnia doręczenia wezwania, skutkować będzie zwrotem takiego pisma.

Ustawa określa również katalog wniosków, które nie podlegają opłacie, jak również katalog osób, które są zwolnione z obowiązku uiszczania opłat sądowych.

Zwolnienie od kosztów sądowych

Ustawa normuje również instytucję zwolnienia od kosztów sądowych. Zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny lub ich poniesienie narazi ją na taki uszczerbek. Do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych powinno być dołączone oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania osoby ubiegającej się o zwolnienie od kosztów. Oświadczenie sporządza się według ustalonego wzoru.

W przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych takiemu  podmiotowi, jeżeli wykaże on, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Jeżeli z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych występuje spółka handlowa, powinna ona wykazać także, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki.

Sąd może zwolnić stronę od kosztów sądowych w całości, może też zwolnić stronę od kosztów sądowych w części, jeżeli strona jest w stanie ponieść tylko część tych kosztów. Jeżeli okaże się, że strona uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie świadomego podania nieprawdziwych okoliczności, sąd, cofając zwolnienie, skazuje taka osobę na grzywnę w wysokości do 1000 złotych. Niezależnie od obowiązku uiszczenia grzywny strona zobowiązana jest uiścić wszystkie przepisane opłaty i pokryć obciążające ją wydatki. Osobę, która ponownie zgłosiła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, świadomie podając nieprawdziwe okoliczności o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, sąd, odrzucając wniosek, skazuje na grzywnę w wysokości do 2000 złotych.

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych – tekst ujednolicony, ostatnia zmiana – Dz. U. z 2019 roku, poz. 2020.

Paweł Kowalski, radca prawny

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    20 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

    Spis powszechny do 30 września 2021 r.

    Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

    Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

    Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

    Wydziedziczenie – na czym polega?

    Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

    Alienacja rodzicielska - co robić?

    Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?

    Osoby niepełnosprawne - powstanie nowa ustawa?

    Ustawa o wyrównywaniu szans osób z niepełnosprawnościami ma umożliwić pełne wdrożenie Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych.

    Stwierdzenie nieważności decyzji (KPA)

    Stwierdzenie nieważności decyzji to instytucja z Kodeksie postępowania administracyjnego, która stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych.

    O ile wzrosną emerytury w 2022 r.?

    O ile wzrosną najniższe emerytury w 2022 r.? Co z rentą z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i rentą rodzinną?

    Zasiłek okresowy w 2022 r.

    Zasiłek okresowy w 2022 r. czeka podwyżka kryteriów dochodowych. Czy wpływa to na wysokość świadczeń?

    Wakacyjny urlop - gdzie i za ile? [BADANIE]

    Ponad 80% Polaków spędziło tegoroczny wakacyjny urlop w kraju. Ile środków przeznaczyliśmy na wyjazdy?

    MS zapowiada zmiany dotyczące samorządu kuratorskiego

    Przepisy mają zostać wyostrzone, aby kuratorzy mieli bardziej szczegółowe określone narzędzia działania.