Zmiany w systemie doręczeń w postępowaniu cywilnym – 2016 r.

• Zmiany dotyczące wszystkich postępowań
• Zmiany w bezpośrednich doręczeniach między profesjonalnymi pełnomocnikami
• Zmiany w postępowaniu wieczystoksięgowym

Zmiany w systemie doręczeń są konsekwencją zmiany przepisów dotyczących wnoszenia pism procesowych w postępowaniu cywilnym. Od 8 września 2016 roku możliwe będzie bowiem dokonanie wyboru wnoszenia pism procesowych drogą elektroniczną w całym postępowaniu cywilnym poprzez tzw. Elektroniczne Biuro Podawcze. Dotychczas doręczenia elektroniczne były dokonywane tylko w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Wprowadzone zmiany mają na celu przyśpieszenie postępowania.

Zmiany dotyczące wszystkich postępowań

Według planowanych zmian, jeżeli pismo zostanie wniesione za pośrednictwem systemu teleinformatycznego lub też strona dokona wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, sąd będzie dokonywał doręczeń elektronicznych. Zgodnie z przepisem art. 125 § 2¹ kpc, jeżeli wnoszenie pism za pomocą systemu jest obligatoryjne albo strona wybrała wnoszenie pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, to pismo wniesione z pominięciem tej drogi nie wywoła skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu. Sąd jest obowiązany pouczyć o tym stronę jeszcze przed wniesieniem pisma (pouczenie będzie generowane przez system teleinformatyczny), a po złożeniu takiego nieskutecznego pisma przewodniczący odsyła je wnoszącemu i zawiadamia go o bezskuteczności tej czynności.

Pismo procesowe wnoszone za pośrednictwem systemu teleinformatycznego będzie podpisywane podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu w rozumieniu ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym albo podpisem elektronicznym potwierdzonym profilem zaufanym e-PUAP w rozumieniu art. 3 pkt 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r.

Wybór doręczania pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego nie będzie nieodwołalny. Przepis art. 131¹ § 2¹ kpc przewiduje możliwość rezygnacji z doręczenia elektronicznego. Jednakże jeżeli pismo zostanie wniesione drogą elektroniczną, to doręczenia zawsze będą dokonywane za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Wybór dokonany przez stronę będzie wiążący tylko dla niej. Wybór i rezygnacja będą dokonywane przez złożenie oświadczenia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego

Doręczenie elektroniczne będzie dokonywane z chwilą zalogowania się do systemu teleinformatycznego. Po upływie 14 dni od daty umieszczenia pisma w systemie, doręczenie elektroniczne będzie uznawane za skuteczne, nawet jeżeli strona nie zaloguje się do systemu.

Co istotne, jeżeli dane pismo może być wniesione wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, należy je wnieść wraz z opłatą. W przypadku niedochowania tego wymogu sąd nie będzie wzywał do uzupełnienia braków, a pismo nie wywołuje skutków prawnych.

Zobacz również: Mediacja jako alternatywna metoda rozwiązywania sporów

Zmiany w bezpośrednich doręczeniach między profesjonalnymi pełnomocnikami

Począwszy od 8 września 2016 roku zmieni się brzmienie art. 132 kpc. Od tej pory nie będzie obowiązkowe dołączanie do pisma skierowanego do sądu dowodu nadania pisma drugiej stronie. Wystarczy samo oświadczenie strony w treści pisma wnoszonego do sądu o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą. Pismo niezawierające takiego oświadczenia będzie podlegać zwrotowi.

Obowiązek ten będzie wyłączony w przypadku pełnomocników, którzy dokonali wyboru wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego (art. 132 § 1² kpc).

Dołączenie potwierdzenia nadania zamiast złożenia oświadczenia nie będzie stanowić uchybienia!

Zmiany w postępowaniu wieczystoksięgowym

1 kwietnia 2016 roku wejdzie w życie nowe brzmienie przepisu art. 626⁴ § 1 kpc, który uczyni obowiązkowym składanie wniosku o wpis w księdze wieczystej przez notariusza, komornika oraz naczelnika urzędu skarbowego działającego jako administracyjny organ egzekucyjny wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Wniosek opatruje się bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu.

Strony i pełnomocnicy wciąż będą mogli składać wnioski w formie papierowej.

Zgodnie z treścią uzasadnienia rządowego projektu ustawy (druk sejmowy nr 2678), elektroniczne postępowanie wieczystoksięgowe zapewni łatwiejszy i szybszy dostęp do sądu, a także sprawne załatwienie sprawy. Wprowadzenie obowiązku składania za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wniosków o wpis do księgi wieczystej oraz wniosków o założenie księgi wieczystej pozwoli na stworzenie możliwości automatycznego przetwarzania danych zawartych w treści wniosku do struktury księgi wieczystej prowadzonej w systemie teleinformatycznym, po zweryfikowaniu tych danych przez orzecznika. Składanie w ten sposób wniosków o wpis do księgi wieczystej umożliwi również automatyczne zamieszczanie wzmianek wyłączających rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych niezwłocznie po sporządzeniu aktu notarialnego, prowadzącego np. do zmiany właściciela nieruchomości, i złożeniu wniosku o wpis za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, co niewątpliwie znacznie przyczyni się do dalszego zwiększenia bezpieczeństwa obrotu nieruchomościami, np. przez utrudnienie wielokrotnej sprzedaży tej samej nieruchomości.

Podstawa prawna:

1.Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego. (Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296 ze zm.);

2. Rządowy projektu zmiany ustawy - druk sejmowy nr 2678.

Polecamy serwis: Konsument i umowy