Zasiłek chorobowy w czasie ciąży - ile wynosi, jak jest obliczany? Wyjaśnia ZUS

• Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego
• Wynagrodzenie uwzględniane w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego
• Jak jest liczony zasiłek chorobowy
• Zaliczka na podatek
• Procedura uzyskania zasiłku chorobowego
• Wypłata zasiłku chorobowego

Poniżej przedstawiamy odpowiedź ZUS na te pytania.

Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego

Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego pracownikowi stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy [1].

Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego (także w okresie ciąży) oraz pozostałych świadczeń w razie choroby i macierzyństwa, należy uwzględniać składniki wynagrodzenia, od których odprowadzana jest składka na ubezpieczenie chorobowe, z wyłączeniem składników, co do których obowiązujące u pracodawcy przepisy płacowe (postanowienia układów zbiorowych pracy lub przepisy o wynagrodzeniu), zawierają jednoznaczne postanowienia o zachowaniu przez pracownika prawa do tego składnika wynagrodzenia w okresie pobierania zasiłku [2].

Wynagrodzenie uwzględniane w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego

Za wynagrodzenie, które jest uwzględniane w podstawie wymiaru zasiłku uważa się przychód pracownika stanowiący podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, po obliczeniu potrąconych przez pracodawcę składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz chorobowe [3].

Jak jest liczony zasiłek chorobowy

Dla celów obliczenia zasiłku chorobowego za okres orzeczonej niezdolności do pracy, ustaloną podstawę wymiaru zasiłku chorobowego należy podzielić przez 30 dni (dla ustalenia stawki dziennej zasiłku przyjmuje się, że miesiąc ma 30 dni). Tak ustaloną stawkę dzienną zasiłku należy pomnożyć przez liczbę dni orzeczonej niezdolności do pracy. Wyliczona kwota stanowi kwotę brutto należnego zasiłku za cały okres niezdolności do pracy orzeczonej w zaświadczeniu lekarskim. Zasiłek chorobowy przysługuje za każdy dzień niezdolności do pracy, nie wyłączając dni wolnych od pracy [4].

Miesięczny zasiłek chorobowy z ogólnego stanu zdrowia wynosi 80% podstawy jego wymiaru. Natomiast jeśli niezdolność do pracy przypada w trakcie ciąży, wówczas miesięczny zasiłek chorobowy wynosi 100% podstawy jego wymiaru [5].

Zaliczka na podatek

Należy pamiętać, że organ rentowy jest obowiązany jako płatnik pobierać zaliczkę na podatek dochodowy (PIT) miesięcznie od wypłaconych bezpośrednio przez ten organ zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego [6].

Procedura uzyskania zasiłku chorobowego

ZUS wyjaśnia, że postępowanie w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku chorobowego wszczyna się na wniosek złożony w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego [7]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca zasiłki bieżąco po stwierdzeniu uprawnień, nie później jednak niż w ciągu 30 dni od dnia wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do ustalenia prawa do zasiłku [8].

Wypłata zasiłku chorobowego

Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasiłki wypłaca z dołu, za okres do dnia wypłaty. Jeżeli dokumentacja niezbędna do wypłaty zasiłku wpłynie do ZUS przed upływem okresu, za który zasiłek przysługuje, zasiłek wypłaca się nie później niż w terminie 30 dni od dnia następującego po ostatnim dniu miesiąca kalendarzowego, za który zasiłek przysługuje. Jeżeli zasiłek przysługuje za niepełny miesiąc kalendarzowy, termin 30 dni liczy się od dnia następującego po ostatnim dniu okresu, za który zasiłek przysługuje. Gdy ostatni dzień terminu na wypłatę zasiłku przypada w dniu ustawowo wolnym od pracy albo w sobotę, to termin ten kończy się w najbliższym dniu powszednim.

Zasiłek nie jest wypłacany miesięcznie w określonym dniu (tak jak ma to miejsce w przypadku wypłaty przez pracodawcę wynagrodzenie za pracę), tylko względem orzeczonej niezdolności do pracy oraz złożonego wniosku o wypłatę zasiłku.

Podstawa prawna:
[1] Art. 36 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 poz. 501 ze zm.), dalej: ustawa zasiłkowa.
[2] Art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej.
[3] Art. 3 pkt 3 ustawy zasiłkowej.
[4] Art. 11 ust. 4 ustawy zasiłkowej.
[5] Art. 11 ustawy zasiłkowej.
[6] Art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163, ze zm.).
[7] Art. 61b ustawy zasiłkowej.
[8] Art. 64 ust. 1 ustawy zasiłkowej.

mama@zus.pl

Wyżej przedstawione pytanie, na które ZUS udzielił tej odpowiedzi zostało zgłoszone na skrzynkę mama@zus.pl.

Od marca 2026 r. działa specjalna skrzynka mailowa mama@zus.pl. Przyszli i obecni rodzice mogą za jej pośrednictwem pytać o indywidualne sprawy oraz uzyskać informacje o formalnościach związanych z ubieganiem się o świadczenia z ZUS – informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim. A eksperci ZUS regularnie odpowiadają na maile przesyłane na tę skrzynkę.

Na skrzynkę mama@zus.pl trafiają pytania od kobiet prowadzących działalność gospodarczą, ale także od osób pracujących na etacie czy umowie zlecenia. Przedsiębiorcze mamy pytają m.in. o dokumenty potrzebne do wypłaty zasiłków. Kobiety, którym w czasie ciąży zakończyła się umowa, chcą wiedzieć, z jakich świadczeń będą mogły skorzystać po narodzinach dziecka. Mamy zatrudnione na etacie dopytują również, co stanie się z ich zasiłkiem, jeśli kolejne dziecko urodzi się podczas urlopu wychowawczego. Pojawiają się też pytania od kobiet, które dopiero planują macierzyństwo i potrzebują informacji, by podejmować dalsze decyzje dotyczące np. studiów czy wyjazdu za granicę.

Wsparcie w zakresie ubezpieczeń, zasiłków i innych świadczeń rodzice oraz opiekunowie mogą uzyskać również w placówkach ZUS, podczas e-wizyty (wideorozmowy), na infolinii pod numerem 22 560 16 00 oraz za pośrednictwem adresu e-mail: cot@zus.pl.

Poradnik dla rodziców i opiekunów

Aby ułatwić rodzicom orientację w przepisach ubezpieczeniowych, ZUS przygotował także specjalny poradnik: „Poradnik dla rodziców i opiekunów dzieci”. Można go pobrać ze strony internetowej ZUS, a już wkrótce będzie dostępny również w wersji papierowej w placówkach Zakładu.