Pracodawca, Zwolnienie lekarskie

Kobiety karmiące dziecko piersią wciąż mierzą się z wieloma wątpliwościami w zakresie przysługujących praw. Nie ma się co dziwić, w obliczu ciągłych zmian w prawie, można pogubić się w gąszczu przepisów. Najczęściej matki, będące pracownicami pytają: Ile krócej pracuje matka karmiąca? Czy pracodawca może odmówić połączenia przerw na karmienie?Czy pracodawca może zwolnić matkę karmiąca? Czy pracodawca wymaga zaświadczenia o karmieniu piersią? Przerwy na karmienie dziecka – ile przysługuje i czy są płatne? Czy przy pracy zdalnej przysługują przerwy na karmienie piersią? Jak długo można korzystać z przerw na karmienie piersią?

Jednym z zadań Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest nadzór nad wydatkowaniem środków z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Działania te polegają m.in. na kontroli w zakresie zwolnień lekarskich. ZUS kontroluje, czy osoba, której wystawiono zwolnienie lekarskie rzeczywiście jest niezdolna do pracy oraz czy wystawione zaświadczenie lekarskie jest zasadne. ZUS kontroluje także prawidłowość wykorzystywania zwolnień lekarskich, czyli co faktycznie robi osoba na zwolnieniu lekarskim. Ale nie tylko ZUS ma prawo kontrolować zwolnienia lekarskie – również pracodawcy mają prawo sprawdzić, czy pracownik uczciwie korzysta z eZLA. Regionalni rzecznicy prasowi ZUS wyjaśniają te kwestie.

Pierwszy okres stosowania nowych czy znowelizowanych regulacji prawnych często wiąże się w praktyce z szeregiem wątpliwości, szczególnie tych związanych z odpowiednim postępowaniem w okresie przejściowym. Tak jest również w przypadku przepisów dotyczących stażu pracy. I choć MRPiPS wyjaśnia jak należy postępować, pracodawcy wciąż mają wątpliwości.

Zdaniem ekspertów w wielu aspektach starsi pracownicy powinni brać przykład z pokolenia Z. Tymczasem raport Hays Poland i Fundacji OFF school „Gen Boost 2025. Młodzi redefiniują pracę” pokazuje mocne dane - aż 45% pracowników pokolenia Z doświadczyło wypalenia zawodowego, a przecież są to młodzi ludzie. Co więcej, częściej biorą zwolnienia lekarskie z powodów psychicznych.

Kontrola zwolnienia lekarskiego od pracy może zostać przeprowadzona przez pracodawcę lub ZUS. Podczas kontroli sprawdza się, czy pracownik nie pracuje lub nie wykorzystuje zwolnienia niezgodnie z jego celem. Resort pracy przygotował nowe przepisy dotyczące przeprowadzania kontroli.

Wynagrodzenie to nie każde pieniądze, które należą się od szefa. Dla pracownika nie zawsze ma to istotne znaczenie. O tym, jak jest to ważne często przekonuje się dopiero wtedy, gdy środki zamiast do niego, trafiają do komornika.

Zatrudnianie pracowników wykonujących pracę z terytorium Polski przez zagraniczne firmy przestało być wyjątkiem. Polska jest jednym z krajów posiadających specjalistów wysokiej rangi z różnych sektorów, szczególnie w IT, programowaniu, analizie danych oraz inżynierii. Aby móc zatrudnić wykwalifikowanych specjalistów z Polski, wcale nie trzeba inwestować w kosztowną relokację pracownika do innego kraju. W praktyce coraz częściej to nie spółka wchodzi do Polski, lecz pracownik „wprowadza" do niej zagranicznego pracodawcę.

Rząd przyjął we wtorek projekt nowelizacji Kodeksu pracy zwiększający ochronę przed mobbingiem - poinformowała szefowa MRPiPS Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Minimalna wysokość zadośćuczynienia za mobbing wzrośnie do sześciokrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Toczą się prace nad wprowadzeniem istotnych zmian w przepisach dotyczących mobbingu. Jednak wciąż pojawiają się nowe postulaty, których celem jest zaostrzenie obowiązujących regulacji. Czy jednorazowe incydenty przemocy w środowisku pracy będą uznawane za mobbing?

Im pracownik jest starszy, tym ma mniej nieobecności w pracy z powodu choroby? Podsumowanie roku 2025 wykazuje, iż co 10. pracownik przebywa na zwolnieniu lekarskim dłużej niż 3 tygodnie rocznie. Co jeszcze można wyczytać ze statystyk?

Jeśli ubezpieczony jest na zwolnieniu lekarskim, musi pamiętać, by wskazać lekarzowi adres, pod którym faktycznie będziesz przebywać w czasie choroby. Jeżeli chory zmienił miejsce pobytu, ma tylko 3 dni, by poinformować o tym swojego pracodawcę i Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Inaczej możesz mieć problemy z wypłatą zasiłku.

11 lutego 2025 r. weszła w życie ustawa, będąca inicjatywą poselską Klub Parlamentarnego Koalicja Obywatelska, która wprowadziła nowe święto państwowe, przypadające na dzień 14 lutego. Czy – zgodnie z ww. przepisami – jest to jednak również dzień wolny od pracy dla Polaków?

W dniu 7 stycznia 2026 r. Prezydent podpisał ustawę o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która wprowadza istotne zmiany w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4) – począwszy od podejmowania sporadycznych, incydentalnych czynności, będących przejawami aktywności zawodowej, a na wykonywaniu pracy u innego pracodawcy (tym samym – pobierając jednocześnie zasiłek chorobowy i 100 proc. wynagrodzenia) skończywszy. Ustawa wchodzi w życie z dniem 13 kwietnia 2026 r., a nie które jej regulacje – z dniem 1 stycznia 2027 r.

Czy zjedzenie pączka podniesie motywację pracownika? Na takie pytanie trzeba odpowiedzieć, aby rozstrzygnąć, czy pracodawca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione na zakup pączków z okazji tłustego czwartku. Przed nami dzień, w którym wielu księgowych zawaha się trzymając w ręku fakturę dokumentującą zakup słodkości. Czy słusznie?

Warto mieć na uwadze, że w 2026 roku pracownik ma prawo wnioskować o zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy w sytuacjach związanych z działaniem siły wyższej. Pojęcie to jest w doktrynie oraz judykaturze rozumiane stosunkowo szeroko, co oznacza, że może obejmować wiele różnych okoliczności. Na tej podstawie przysługuje Ci możliwość wykorzystania do 2 dni lub 16 godzin wolnego – wystarczy, że złożysz odpowiedni wniosek, a pracodawca jest zobowiązany go uwzględnić.

Prawidłowe określenie momentu, w którym nagrodę można uznać za należną ma istotne znaczenie nie tylko z punktu widzenia pracownika. Również dla pracodawcy ta data jest kluczowa, bo ma wpływ na to, kiedy poniesiony wydatek będzie mógł obciążyć koszty uzyskania przychodów pracodawcy.

Czasami zwolnienie lekarskie nie wymaga leżenia chorego. Jeśli pacjent może chodzić, zastanawia czy może udać się na odpoczynek wyjazdowy. W związku z tym powstaje pytanie: czy można jechać na urlop podczas zwolnienia lekarskiego?

Oddają się zakrapianej rekreacji, remontują mieszkania, jeżdżą na zagraniczne wakacje, pracują na całego… w taki sposób niektórzy „kurują się” na zwolnieniach lekarskich. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który tropi zdrowych chorych od nowego roku przykręca kontrolną śrubę. Inspektorzy zyskali nowe uprawnienia.

Zmiany Kodeksu pracy weszły w życie. Oznacza to od 2026 r. dodatkowe obowiązki dla pracodawców. Co zmienia się w Kodeksie pracy? O czym muszą wiedzieć także pracownicy? Między innymi o tym, że pracodawca nie zapyta o wynagrodzenie kandydata do pracy. Zakazują mu tego nowe przepisy.

Zachodzące na gruncie prawa pracy zmiany umacniają pozycję pracownika. Pracodawca jako podmiot profesjonalny jest obciążany nowymi obowiązkami, a pracownicy zyskują dodatkowe narzędzia umożliwiające egzekwowanie swoich praw.

Czy pracodawca musi uwzględnić wniosek pracownika o odroczenie wypłaty nagrody jubileuszowej? Ogólna zasada stosowana na gruncie prawa pracy przewiduje, że zasady współpracy pracodawcy i pracownika mogą być odmienne od tych wynikających z przepisów, jeśli są bardziej korzystne dla pracownika. Jednak czy zawsze?

W 2025 r. ZUS zarejestrował 22,4 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy z tytułu choroby własnej wystawionych na łączną liczbę 277,6 mln dni absencji. Tym samym liczba dni absencji zwiększyła się o prawie 1,5 miliona w porównaniu do roku 2024. To tak, jakby ponad milion pracowników zniknął z pracy na cały rok. Statystyki wyraźnie pokazują trend wzrostowy w kontekście liczby dni absencji chorobowej w ostatnich latach.

W dniu 4 grudnia 2025 r. projekt ustawy o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw, który zakładał wyposażenie okręgowych inspektorów pracy w kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych o przekształceniu nieprawidłowo zawartych umów cywilnoprawnych (czyli umów zlecenia i umów o dzieło) oraz B2B w umowy o pracę – został przyjęty przez Stały Komitet Rady Ministrów. W związku z licznymi kontrowersjami na jego temat – ostatecznie, nie spotkał się on jednak z uznaniem Premiera Donalda Tuska.

Choć, być może, nie wszyscy mają tego świadomość – rodzice mają prawo do uzyskania zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia lub za czas którego przysługiwać im będzie prawo do zasiłku opiekuńczego, w celu sprawowania opieki nie tylko nad chorym, ale również nad zdrowym dzieckiem. I co więcej – pracodawca nie może im odmówić udzielenia tych dni wolnych od pracy. Ile dni zwolnienia od pracy, w jakich okolicznościach, w jaki sposób i na jakich warunkach, mogą uzyskać rodzice, w celu osobistego sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem?

W dniu 7 stycznia 2026 r. Prezydent RP podpisał ustawę wprowadzającą zmiany w zakresie zwolnień lekarskich, przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystywania tych zwolnień oraz orzecznictwa lekarskiego w ZUS. Biuro prasowe ZUS wskazuje, że w mediach pojawiło się dotąd wiele mylących informacji o wprowadzonych zmianach. Dlatego ZUS wyjaśnił w komunikacie z 12 stycznia 2026 r. co się zmienia w tym zakresie i kiedy te zmiany wchodzą w życie.