Pracodawca, Zwolnienie lekarskie

Zdaniem ekspertów w wielu aspektach starsi pracownicy powinni brać przykład z pokolenia Z. Tymczasem raport Hays Poland i Fundacji OFF school „Gen Boost 2025. Młodzi redefiniują pracę” pokazuje mocne dane - aż 45% pracowników pokolenia Z doświadczyło wypalenia zawodowego, a przecież są to młodzi ludzie. Co więcej, częściej biorą zwolnienia lekarskie z powodów psychicznych.

Świadczenia z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych to nie tylko ulgowe usługi i świadczenia dostępne według kryterium socjalnego. Pracodawca może działać na zasadzie powszechnej dostępności, a u pracownika nie powstanie w takiej sytuacji przychód do opodatkowania.

Pracodawca ma obowiązek udzielenia zaległego urlopu wypoczynkowego najpóźniej do 30 września kolejnego roku. Istnieją jednak sytuacje, gdy zachowanie tego terminu jest niemożliwe np. z powodu choroby pracownika czy urlopu macierzyńskiego.

W dniu 8 września 2026 r. Sebastian Gajewski, wiceminister w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej udzielił wyjaśnień odnośnie obowiązujących od 13 kwietnia 2026 r. nowych przepisów, które miały na celu wprowadzenie jasnych reguł zwolnienia chorobowego. Zmiany te wprowadziła ustawa z 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw.

Jak obliczyć przeciętną liczbę zatrudnionych na potrzeby odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych? Choć pozornie może wydawać się to proste, w praktyce wcale tak nie jest. Wielu pracodawców zaskakuje to, że jedno stanowisko pracy może w tych obliczeniach równać się aż dwóm etatom.

Ostatni kwartał roku kalendarzowego to szczególny czas. Pracodawcy myślą już nie tylko o prawidłowym zakończeniu bieżącego roku, ale też o tym, że niedługo rozpocznie się kolejny i być może w związku z tym należy dopełnić niezbędnych formalności. Dużo uwagi muszą też poświęcić zakładowemu funduszowi świadczeń socjalnych, jeśli go tworzą.

Lekarz wystawiający zwolnienie lekarskie wpisuje w nim kod choroby. Czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na L4? Kod b to niezdolność do pracy związana z ciążą. Czy pracodawca może to sprawdzić?

AI Act w rekrutacji zacznie obowiązywać od 2 grudnia 2027 r. Natomiast już dziś wiadomo, że AI nie może decydować o zatrudnieniu kandydata. Jakie formy wsparcia sztucznej inteligencji dopuszcza się procesie rekrutacyjnym?

Osiągnięcie 60 roku życia w przypadku kobiet i 65 roku życia w przypadku mężczyzn uprawnia do przejścia na emeryturę w tzw. powszechnym wieku emerytalnym. Z przejściem na emeryturę wiąże się natomiast prawo do dodatkowego świadczenia pieniężnego od pracodawcy (tzw. odprawy emerytalnej) – w wysokości stanowiącej równowartość jednomiesięcznego wynagrodzenia (czyli – w przypadku pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, z zastrzeżeniem pewnych wyjątków, wynikających z tego, że wysokość odprawy ustalana jest z uwzględnieniem zasad obowiązujących przy wyliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy* – aktualnie co najmniej 4806 zł brutto) – którego wypłaty pracodawca nie może uzależniać od decyzji ZUS.

Od 13 kwietnia 2026 r. obowiązują zmiany w zwolnieniach lekarskich. Czego nie można robić na L4, aby nie stracić chorobowego? Jest też nowy wzór upoważnienia do przeprowadzenia kontroli i protokołu z kontroli. Czym jest tzw. czynność incydentalna? ZUS informuje o nowych przepisach prawnych.

Od 2026 r. na pracodawcy ciążą dodatkowe obowiązki informacyjne. Co zmieniło się w Kodeksie pracy? O czym muszą wiedzieć także pracownicy? Między innymi o tym, że pracodawca nie może pytać o wynagrodzenie kandydata do pracy. Zakazują mu tego nowe przepisy.

Choć problemy w zakresie prawidłowego stosowania przepisów pojawiają się często w momencie ich zmiany, to jednak bywa i tak, że regulacja nie zmienia się od lat, od lat pracodawca stosuje ją tak samo, a któregoś dnia okazuje się, że nie jest to postępowanie właściwe i pracownik domaga się innego. To właśnie w takich moment opór przed zmianą jest największy.

Ponad 162,2 mln zł w całym kraju. Takie są wyniki działań ZUS w pierwszym półroczu 2026 r. związanych z kontrolą zwolnień lekarskich oraz obniżeniem świadczeń po ustaniu zatrudnienia. Wciąż zdarza się, że ubezpieczeni podczas zwolnienia lekarskiego pracują, wyjeżdżają na wakacje lub podejmują aktywności, które mogą utrudniać powrót do zdrowia.

Zatrudnianie osób niepełnosprawnych może być korzystniejsze, niż się wydaje. Pracodawcy zatrudniający takich pracowników mogą otrzymać ze środków PFRON comiesięczne dofinansowanie do ich wynagrodzenia. O jakie kwoty chodzi i jakie warunki muszą być spełnione?

W OHP (tj. Ochotniczych Hufcach Pracy), będących jednostkami budżetowymi, podlegającymi pod Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – obowiązuje tzw. urlop menstruacyjny dla zatrudnionych tam kobiet, w wymiarze 1 pełnopłatnego dnia w miesiącu, co daje łącznie 12 dodatkowych dni wolnych od pracy w ciągu roku. W ostatnim czasie, jeden z posłów, wystąpił z postulatem zastąpienia ww. urlopu – urlopem zdrowotnym, przysługującym każdemu pracownikowi (bez podziału na płeć), który miałby stanowić pełnopłatny dzień wolny od pracy (w każdym miesiącu w ciągu roku), z powodu przewlekłego lub silnego bólu uniemożliwiającego pracę.

Jednym z zadań Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest nadzór nad wydatkowaniem środków z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Działania te polegają m.in. na kontroli w zakresie zwolnień lekarskich. ZUS kontroluje, czy osoba, której wystawiono zwolnienie lekarskie rzeczywiście jest niezdolna do pracy oraz czy wystawione zaświadczenie lekarskie jest zasadne. ZUS kontroluje także prawidłowość wykorzystywania zwolnień lekarskich, czyli co faktycznie robi osoba na zwolnieniu lekarskim. Ale nie tylko ZUS ma prawo kontrolować zwolnienia lekarskie – również pracodawcy mają prawo sprawdzić, czy pracownik uczciwie korzysta z eZLA. Regionalni rzecznicy prasowi ZUS wyjaśniają te kwestie.

Przepisy regulujące maksymalne temperatury w miejscu pracy jeszcze nie obowiązują, choć zostały już uchwalone. Czy to znaczy, że pracować trzeba niezależnie od panujących warunków? PIP uruchomiła specjalną infolinię i potwierdza, że pracownik może powstrzymać się od pracy.

Zwolnienie lekarskie przestaje być rozliczane dokładnie tak jak wcześniej. Zmiany, które wprowadza Zakład Ubezpieczeń Społecznych, dotyczą zarówno sposobu liczenia okresu zasiłkowego, jak i zasad kontrolowania osób przebywających na L4. Przepisy doprecyzowują również, jakie zachowania podczas choroby mogą zostać uznane za naruszenie zasad pobierania świadczenia. To jednak nie koniec. Od 2027 roku istotnie zmienią się zasady wystawiania zwolnień osobom, które pracują jednocześnie w kilku miejscach.

Jeszcze kilka lat temu możliwość pracy zdalnej kilka dni w tygodniu należała do najważniejszych oczekiwań pracowników. Dziś priorytety się zmieniają. Kandydaci do pracy za najbardziej przyjazny uważają model elastycznego czasu pracy. To takie rozwiązanie gdzie sami mogą decydować o miejscu i czasie pracy.

Dane z rynku są bezlitosne: ostatni raz wyższa niż obecnie dynamika wzrostu płac była cztery lata temu. To oznacza, że wzrosło ryzyko strategii - albo dacie podwyżkę, albo idę do konkurencji. To już nie tylko nie zadziała, ale może oznaczać nawet utratę obecnej płacy lub pracy.

Częste nieobecności pracownika, szczególnie te niespodziewane, dezorganizują pracę. Ale czy mogą stać się uzasadnionym powodem wypowiedzenia umowy? Sądy nie mają wątpliwości co do tego, co jest celem stosunku pracy. W wydawanych wyrokach coraz częściej zauważają też nie tylko problemy pracowników, ale też trudności, z którymi mierzą się pracodawcy.

Korekta płci to wieloetapowy proces, który w zależności od okoliczności może trwać od kilku miesięcy do kilku lat. Składa się z etapów: psychologicznego, medycznego (terapia hormonalna, operacje) oraz prawnego i ma wpływ właściwie na każdy aspekt życia osoby, która go przechodzi. Jaka w tym procesie jest rola pracodawcy?

Pracodawców obciąża wobec pracowników szereg obowiązków informacyjnych. Nie są one jednak nieograniczone. Nadal to pracownik musi we własnym zakresie dbać o swoje prawa, pilnować terminów i dopełniać obowiązków.

Workation (miks słów work i vacation - polskie słowo pracowakacje nie zdobyło jeszcze popularności), czyli czasowe wykonywanie pracy zdalnej z miejsca innego niż stałe miejsce pracy, najczęściej z zagranicy, coraz częściej staje się elementem polityki benefitowej pracodawców. Z perspektywy pracownika jest to atrakcyjna forma łączenia obowiązków zawodowych z pobytem w wybranej lokalizacji. Z perspektywy pracodawcy natomiast nie jest to jednak wyłącznie kwestia organizacyjnej elastyczności, lecz rozwiązanie wymagające uprzedniej analizy prawnej, kadrowej, płacowej i podatkowej.

Relacje między pracownikami a pracodawcami w najbliższym czasie się zmienią. Wszystko za sprawą zmian w przepisach dotyczących przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji. Pracodawców obciążą nowe obowiązki formalne. I choć wdrożenie ich zapewne będzie pewną uciążliwością, to ich rola jest niezmiernie istotna w całym procesie.