Władza rodzicielska, Ojciec

Stosowanie preferencji podatkowych związanych z wychowywaniem dzieci bywa szczególnie trudne, gdy ich rodzice są po rozwodzie. Czy ograniczenie władzy rodzicielskiej wpływa na prawo podatnika do stosowania ulgi dla rodzin 4+?

Aż blisko połowa Polaków zna sytuację, w której matka utrudniała ojcu kontakty z dzieckiem po rozwodzie - wynika z badania CBOS. RPO wystąpiła do Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości o pogłębione badania akt sądowych, które sprawdzą, czy sądy rodzinne rzeczywiście traktują ojców gorzej niż matki. Czy rzeczywistość ojców w 2026 jest nadal taka, jak w głośnym filmie "Tato" z Bogusławem Lindą z 1995 r.?

Publikujesz zdjęcie swojego dziecka w Internecie i myślisz, że to Twoja sprawa, bo to i tak Twoje dziecko? Rząd szykuje przepisy, które zmienią takie myślenie. W odpowiedzi na kolejne pismo RPO resort właśnie ujawnił konkrety w zmianach przepisów: zgoda na wizerunek dziecka, obowiązek jej dokumentowania i nowy zapis w Kodeksie rodzinnym, wprost odnoszący się do sharentingu. Co to za zmiany?

Zasiłek macierzyński za jeden dzień urlopu ojca wynosi średnio 173 zł, a matki 140 zł. Dysproporcje powoli maleją. Z danych wynika, że ojcowie wykorzystują tylko 5 tygodni urlopu rodzicielskiego, a mogą 9. Tych tygodni nie da się przenieść na matkę. Niewykorzystane przepadają. W czym tkwi problem?

Sekcja Prawa Rodzinnego oraz Sekcja Praw Dziecka przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Warszawie, we współpracy z Wydziałem Stosowanych Nauk Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego, zapraszają do udziału w konferencji „ADWOKAT DLA RODZINY – Interdyscyplinarne ujęcie dobra dziecka”, która odbędzie się 22 maja 2026 r. w Auli Starego BUW Uniwersytetu Warszawskiego w Warszawie.

Coraz więcej ojców korzysta z urlopu rodzicielskiego, a coraz mniej z ojcowskiego. Dane ZUS zaskakują - nagła zmiana nastąpiła w 2023 r. Ile płatny jest urlop rodzicielski? Co zmieniło się w przepisach prawa pracy? Dlaczego panowie przestają brać 2-tygodnie w 100% płatnego urlopu ojcowskiego?

Nie tylko matki, ale również ojcowie podlegają na gruncie prawa pracy ochronie związanej z rodzicielstwem. Jednym z jej przejawów, jest ochrona trwałości stosunku pracy. Jednak istnieją przypadki, w których pracodawca ma prawo odmówić rodzicom ochrony. Dlaczego?

Darowizna w gotówce od członka najbliższej rodziny może skończyć się podatkiem. Skarbówka w najnowszej interpretacji jasno wskazała, że wpłata pieniędzy (otrzymanych „do ręki” od ojca) na własne konto przez obdarowanego nie wystarczy do zwolnienia z podatku – liczy się przelew lub przekaz od darczyńcy.

Darowizna w gotówce od członka najbliższej rodziny może skończyć się podatkiem. Skarbówka w najnowszej interpretacji jasno wskazała, że wpłata pieniędzy (otrzymanych „do ręki” od ojca) na własne konto przez obdarowanego nie wystarczy do zwolnienia z podatku – liczy się przelew lub przekaz od darczyńcy.

Jakiś czas temu opisywaliśmy dodatki do emerytury czy renty dla kobiet, jak i świadczenie MAMA 4+. Teraz przyszedł czas na analizę bardzo aktualnego wyroku TSUE bo z 15 maja 2025 r. dotyczącego dodatku emerytalno-rentowego dla ojców, nie tylko dla matek mających jedno lub większą liczbę dzieci biologicznych lub przysposobionych. To wielki przełom w interpretacji przepisów. Czas więc zająć się bardziej szczegółowo zagadnieniami w sprawie stopniowego wprowadzania w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zabezpieczenia społecznego mężczyzn w dziedzinie zabezpieczenia społecznego.

Ojcowie coraz częściej korzystają z urlopów rodzicielskich i ojcowskich. Zasiłek za okres urlopu rodzicielskiego wynosi 70 proc. wynagrodzenia. Urlop ojcowski jest płatny w 100 proc.

Prawo do ulgi na dziecko daje łączne spełnienie dwóch przesłanek, to jest posiadanie władzy rodzicielskiej (nawet ograniczonej na podstawie wyroku sądowego) i faktyczne jej wykonywanie w danym roku podatkowym. W konsekwencji, samo wykonywanie obowiązku alimentacyjnego, czyli fakt płacenia alimentów na dzieci, nie jest rozstrzygający dla uznania, że rodzic wykonuje władzę rodzicielską.

Z uprawnień związanych z rodzicielstwem nadal korzystają w Polsce głównie matki. Jednak prawo do urlopu rodzicielskiego przysługuje również ojcom. Dodatkowo opiekę nad dzieckiem mogą oni łączyć z częściowym wykonywaniem pracy.

Niedawno w jednym ze znanych polskich seriali pojawił się dość ciekawy wątek. Kobieta, wskutek splotu niefortunnych zdarzeń, sprawowała opiekę nad swoim synem będąc w stanie nietrzeźwości. Jeden z mężczyzn, który był tego świadkiem wezwał Policję. Od tego momentu zaczęły się dla tej kobiety problemy związane z próbą odebrania jej władzy rodzicielskiej przez Sąd opiekuńczy. Czy taki scenariusz jest możliwy w realnym życiu? Niestety tak, ale będzie to zależeć od kilku czynników.

Warunkiem niezbędnym do zastosowania ulgi na dzieci w stosunku do małoletniego dziecka jest wykonywanie władzy rodzicielskiej, a nie samo jej posiadanie. Nie można utożsamiać pojęcia „wykonywanie władzy rodzicielskiej” z pojęciem „przysługiwanie władzy rodzicielskiej”.

Urlop macierzyński jest możliwy także dla ojca dziecka. Zgodnie z zasadami funkcjonującymi w 2024 roku ojcu również przysługuje zasiłek macierzyński. Ile trwa tzw. urlop tacierzyński? Kto płaci i ile wynosi zasiłek?

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, szefowa MRPiPS, zadeklarowała, że w maju ma być gotowy projekt ustawy wydłużającej urlop macierzyński. Powinien on być fakultatywny, nieprzymusowy, udzielany na wniosek i płatny w 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku.

Ulga na dzieci a alimenty. Wykonywanie obowiązku alimentacyjnego, czyli fakt płacenia alimentów na dzieci, nie jest rozstrzygający dla uznania, że rodzic wykonuje władzę rodzicielską. Obowiązek alimentacyjny jest bowiem niezależny od władzy rodzicielskiej.

Urlop ojcowski przysługuje pracownikowi – ojcu w celu sprawowania opieki nad dzieckiem. Przepisy określają maksymalny wiek dziecka, do ukończenia którego ojcu przysługuje urlop ojcowski. Co do zasady jest to 12 miesięcy, w niektórych przypadkach ojciec może pójść na urlop ojcowski do ukończenia przez dziecko 24 miesięcy. To skutek zmiany przepisów Kodeksu pracy, jaka nastąpiła w 2023 r. Do kiedy można skorzystać z urlopu ojcowskiego? Wyjaśniamy.

Krajowa Informacja Skarbowa w swojej interpretacji wyjaśniła, że wnioskodawczyni, będąca matką trzech synów i w trakcie rozwodu, ma prawo do pełnego odliczenia ulgi prorodzinnej za lata 2021, 2022, 2023 oraz kolejne, zgodnie z art. 27f ustawy o PIT.

Dyrektor KIS potwierdził, że ulga prorodzinna przysługiwała rodzicowi, który posiadał władzę rodzicielską i wyłącznie faktycznie ją wykonywał.

Panowie stanową 94 procent spośród wszystkich wpisanych do bazy BIG InfoMonitor dłużników alimentacyjnych. Kim jest najczęściej niesolidny tata?

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego informuje, że od dnia 26 kwietnia 2023 r. ojciec dziecka objęty ubezpieczeniem społecznym rolników może ubiegać się o zasiłek macierzyński w wymiarze 9 tygodni. Zasiłek będzie przysługiwał ojcu, jeżeli w dniu 26 kwietnia br. matka dziecka była uprawniona do zasiłku macierzyńskiego.

Do Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO) trafiła sprawa dyskryminacji prawników – a dokładniej aplikantów adwokackich i radcowskich, odbywających przygotowanie do wykonywania zawodu, będących ojcami. Okazuje, że nie mają oni takich samych praw związanych z rodzicielstwem jak aplikantki będące matkami. Na czym polega problem?