REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Najwyższa Izba Kontroli

Łukasz Matys
Najwyższa Izba Kontroli (NIK) to konstytucyjny organ, którego głównym zadaniem jest sprawowanie kontroli nad najważniejszymi instytucjami naszego kraju.
Najwyższa Izba Kontroli (NIK) to konstytucyjny organ, którego głównym zadaniem jest sprawowanie kontroli nad najważniejszymi instytucjami naszego kraju.
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) to konstytucyjny organ, którego głównym zadaniem jest sprawowanie kontroli nad najważniejszymi instytucjami naszego kraju.

Najwyższa Izba Kontroli ma bardzo długą i bogatą tradycję. W Polskim systemie prawnym była obecna od czasów odzyskania przez Polskę niepodległości. Przetrwała ona przez prawie cały PRL oraz na trwałe zagościła w systemie prawnym III RP.

REKLAMA

Początki

Początków Najwyższej Izby Kontroli można się dopatrzyć się już w Księstwie Warszawskim. Wtedy to dekretem króla Fryderyka Augusta powołano do życia Główną Izba Obrachunkowa. Następnie podobne instytucje funkcjonowały w Królestwie Polskim.

Zobacz również: Omówienie Konstytucji RP

II RP i PRL

REKLAMA

Najwyższa Izba Kontroli Państwowej została powołana do życia na mocy dekretu Naczelnika Państwa z lutego 1919 roku. Dlatego też jako datę powstania NIK uznaje się 8 lutego 1919 r. (ostatnio obchodziliśmy 90- lecie istnienia tej instytucji). Na czele NIKP w tym czasie stał Naczelnik Państwa – Józef Piłsudski.

Nazwa Najwyższa Izba Kontroli funkcjonuje od momentu wejścia w życie konstytucji marcowej. Ustawa z 3 czerwca 1921 roku o kontroli państwowej, ustanowiła Najwyższą Izbę Kontroli. Tym samym przestał funkcjonować NIKP.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

NIK był instytucją niezależną od rządu, Sejmu i Senatu. Podlegała ona natomiast Prezydentowi RP. Kolejne zmiany w funkcjonowaniu spowodowała Konstytucja Kwietniowa (23 kwietnia 1935 r.) ustawa ta podporządkowała NIK jeszcze bardziej prezydentowi. Od tego momentu to on wybierał i odwoływał Prezesów NIK.

W czasie okupacji hitlerowskiej i sowieckiej podobnie jak wszystkie inne organy Państwa Polskiego funkcjonowała po za granicami naszego państwa.

Funkcjonowanie NIK na ziemiach polskich przywrócił dopiero Sejm Ustawodawczy. Miało to miejsce w roku 1949. Wtedy to NIK był instytucją niezależną od rządu. Natomiast Prezes Najwyższej Izby był wybierany przez Sejm. Z urzędu wchodził także w skład Rady Państwa.

W latach 1952-1957 NIK nie funkcjonował, w jego miejsce zostało utworzone ministerstwo Kontroli Państwowej.

NIK wszedł z powrotem do polskiego systemu prawnego na fali odwilży popaździernikowej. Aż do demokratycznych przemian losy Izby zmieniały się. Raz była ona częścią administracji rządowej innym razem podlegała Sejmowi.

W tym czasie funkcję Prezesa NIK pełniki między innymi:

  • Franciszek Jóźwiak-wcześniej Komendant Główny MO
  • Roman Zambrowski- działacz partyjny początkowego PRL
  • Mieczysław Moczar- odpowiedzialny za antysemicką nagonkę w Marcu`68

III RP

Od początku lat 90 Najwyższa Izba Kontroli podporządkowana była Parlamentowi. To Parlament wybiera Prezesa NIK. A ten przedstawia Sejmowi swoje sprawozdanie.

Pierwszym „demokratycznym” Prezesem NIK był Walerian Pańko. Śmierć tego polityków jest najbardziej tajemniczych śmierci w śród polityków po 1989 r. Prezesami Izby byli również Lech Kaczyńskie (obecny Prezydent RP), Janusz Wojciechowski (poseł do Parlamentu UE) oraz Mirosław Sekuła. Obecnie funkcję tę sprawuje Jacek Jezierski.

Zobacz również: Organy kontroli państwowej i ochrony prawa

Zadania NIK

Do zadań Najwyższej Izby Kontroli należy badanie pod kątem legalności, gospodarności, celowości i rzetelności organów administracji rządowej, Narodowego Banku Polskiego, państwowych osób prawnych i innych jednostek.

NIK kontroluje również organy samorządu terytorialnego.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zbyt duży wzrost płacy minimalnej. Jest pilna potrzeba zmian

Wzrost płacy minimalnej w 2025 roku o 7,6% jest konsekwencją uwzględnienia przez rząd obowiązujących jeszcze mechanizmów ustawy. Zdaniem przedsiębiorców, jest pilna potrzeba wdrożenia przepisów dyrektywy o adekwatnych wynagrodzeniach, które zwiążą wysokość minimalnego wynagrodzenia z połową przeciętnej płacy lub 60% mediany wynagrodzeń.

Świadczenia dla osób niepełnosprawnych i opiekunów w 2024 i 2025 roku

Osoby niepełnosprawne mogą ubiegać się o różnego rodzaju świadczenia i dodatki. Prezentujemy zestawienie najważniejszych form wsparcia i niezbędne kryteria do ich uzyskania.

Jaka ochrona przysługuje sygnaliście

Okazuje się, że ochrona sygnalistów jest bardzo szeroka, wręcz niedookreślona, ponieważ przepis zawiera katalog otwarty. W szczególności sygnaliście przysługuje ochrona stosunku pracy, ochrona przed mobbingiem, dyskryminacją, zmianą warunków pracy i płacy.

Renta rodzinna z ZUS. Zmieniły się kwoty graniczne przychodu

Renta rodzinna z ZUS. Od początku czerwca uczniowie i studenci, którzy pobierają rentę rodzinną z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, mogą więcej dorobić do swojego świadczenia. Zmieniły się kwoty graniczne przychodu, które będą obowiązywać do końca sierpnia.

REKLAMA

ZUS: Nowe możliwości dla nauczycieli od 1 września 2024 r. Więcej osób może skorzystać z tzw. kompensówki i wcześniejszej emerytury stażowej

ZUS informuje, że od 1 września 2024 r. więcej nauczycieli będzie mogło skorzystać z nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego (potocznie zwanego "kompensówką") oraz z wcześniejszej emerytury stażowej. 

Osiem lat więzienia za znęcanie się i usiłowanie zabójstwa ośmiomiesięcznego dziecka

Sąd Apelacyjny w Białymstoku utrzymał w piątek karę ośmiu lat więzienia dla młodego mężczyzny oskarżonego o znęcanie się i usiłowanie zabójstwa dziecka swojej ówczesnej partnerki. Skazany ma też zapłacić 80 tys. zł zadośćuczynienia. Wyrok jest prawomocny.

Głosowanie korespondencyjne dla wszystkich. Wystarczy zamiar zgłosić wójtowi gminy, w której jest ujęty w spisie wyborców do 13 dnia przed dniem wyborów. Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu wyborczego

Sejm przyjął w piątek nowelizację Kodeksu wyborczego, autorstwa KO, rozszerzającą uprawnienie do głosowania korespondencyjnego w wyborach prezydenckich, do Sejmu i Senatu oraz do Parlamentu Europejskiego na wszystkich wyborców.

“Jak uniknąć ogromnych podwyżek energii”. MKiŚ ostrzega

Ministerstwo Klimatu i Środowiska ostrzega przed stronami internetowymi, wiadomościami sms, zdjęciami wykorzystującymi wizerunki znanych osób zawierającymi linki wyłudzające dane. Grafiki i posty wzbudzające zaufanie z hasłem “jak uniknąć ogromnych podwyżek energii” pojawiły się w mediach społecznościowych. MKiŚ przypomina, że od 1 lipca 2024 r. będzie obowiązywała ustawa o czasowym ograniczeniu cen za energię elektryczną, gaz ziemny i ciepło systemowe oraz o bonie energetycznym. Klikanie w niesprawdzone linki i fałszywe informacje na temat sposobów uniknięcia drastycznych podwyżek jest jednym ze sposobów wyłudzania danych, oszustw oraz prowadzenia działań dezinformacyjnych, których celem jest wywołanie paniki.

REKLAMA

120,75 zł – o tyle wzrosną emerytury i renty w 2025 r. [Rada Ministrów przyjęła propozycję Ministry Agnieszki Dziemianowicz-Bąk]

W przyszłym roku emerytury i renty wzrosną o co najmniej 6,78%. Rząd zaproponuje Radzie Dialogu Społecznego pozostawienie zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 roku na ustawowym poziomie. Jakie to będą kwoty? 

"Pozbawienie źródła zarobkowania, mobbing, pozbawienie awansu, nagrody czy premii – to działania odwetowe". Ochrona sygnalistów idzie do podpisu Prezydenta

W piątek Sejm przyjął poprawki Senatu do ustawy o ochronie sygnalistów. Te zmiany mają istotny wpływ na zakres ochrony sygnalistów w Polsce. O czym warto wiedzieć?

REKLAMA