Przewóz i przesyłanie leków przez granice – przepisy polskie, limity, zasady i wyjątki

• Wywóz z Polski leków – jakie i w jakich ilościach
• Przywóz do Polski:  do 5 najmniejszych opakowań bez zgody Prezesa UPL
• Inne zasady dla przywozu z zagranicy środków odurzających i substancji psychotropowych

Wywóz z Polski leków – jakie i w jakich ilościach

Podróżni wyjeżdżający z Polski za granicę mogą zabrać ze sobą jedynie produkty lecznicze na własny użytek, w ilościach potrzebnych na czas podróży i pobytu za granicą (szczegółowe normy ilościowe określają przepisy poszczególnych krajów).

W przypadku niektórych leków, np. insuliny aplikowanej w formie iniekcji, należy zabrać ze sobą odpowiedni dokument, wystawiony przez lekarza prowadzącego, który swoim podpisem potwierdza chorobę podróżnego, przyjmowane przez niego leki i konieczność używania strzykawek, aplikatora, czy innych instrumentów medycznych. Najlepiej, aby ten dokument przetłumaczony był na język kraju, do którego podróżny się wybiera.

Obowiązek zgłaszania zamiaru wywozu poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub zbycia podmiotowi prowadzącemu działalność poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego lub wyrobów medycznych, zawartych w wykazie, o którym mowa w ww. ustawie,  dotyczy jedynie przez przedsiębiorców. Przepisy te nie odnoszą się do przewożenia leków przez osoby fizyczne (art. 37av ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne).

Przywóz do Polski:  do 5 najmniejszych opakowań bez zgody Prezesa UPL

Podróżni przybywający do Polski nie muszą posiadać na przywóz z zagranicy produktu leczniczego na własne potrzeby lecznicze zgody Prezesa Urzędu Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych jeśli przewożą je w liczbie nieprzekraczającej pięciu najmniejszych opakowań  (Podstawa prawna: art. 68 ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001r. Prawo farmaceutyczne t.j. Dz. U.  z 2020 r. Nr 944, ze. zm.)

Ale Uwaga! Wyżej wskazane zwolnienie z uzyskania zgody Prezesa nie dotyczy przesyłek pocztowych i kurierskich, co oznacza że taka forma przywozu produktów leczniczych na własny użytek jest niedozwolona.

Inne zasady dla przywozu z zagranicy środków odurzających i substancji psychotropowych

Wyżej opisana zasada nie ma zastosowania do środków odurzających i substancji psychotropowych, których przywóz z zagranicy określają przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (  t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 852 ze zm.)

 Środki odurzające

Przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotowa dostawa lub wewnątrzwspólnotowe nabycie środków odurzających, substancji psychotropowych lub prekursorów kategorii 1 na własne potrzeby lecznicze może być dokonywany na podstawie dokumentów określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 12. ( art. 37 ust 10 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii)

Sprawy związane z uzyskaniem stosownych dokumentów reguluje Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 marca 2017 r. sprawie szczegółowych warunków i trybu wydawania pozwoleń oraz dokumentów niezbędnych do przywozu, wywozu, wewnątrzwspólnotowego nabycia lub wewnątrzwspólnotowej dostawy środków odurzających, substancji psychotropowych lub prekursorów kategorii 1 (Dz. U. z 2017 r. poz. 686 ze zm.)

Zgodnie z powyższym rozporządzeniem przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotowe nabycie oraz wewnątrzwspólnotowa dostawa na własne potrzeby lecznicze produktów leczniczych zawierających w swoim składzie substancje wymienione w załącznikach do Rozporządzenia Ministra Zdrowia
w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz. U. z 2022 r. poz.1665), wymaga uzyskania dokumentu wydawanego przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego lub właściwego wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego.

Lista substancji, których przewóz wymaga odpowiedniego dokumentu, dostępna jest tutaj.

Właściwy wojewódzki inspektor farmaceutyczny albo właściwy wojskowy inspektor farmaceutyczny wydaje dokumenty umożliwiające wewnątrzwspólnotową dostawę lub wewnątrzwspólnotowe nabycie środków odurzających lub substancji psychotropowych na własne potrzeby.

 Główny Inspektor Farmaceutyczny wydaje dokumenty umożliwiające przywóz albo wywóz środków odurzających, substancji psychotropowych lub prekursorów kategorii 1 na własne potrzeby lecznicze na podstawie recepty lub dokumentacji medycznej dotyczącej zaleconego przyjmowania danego produktu leczniczego

Dokumenty, umożliwiające przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotową dostawę lub wewnątrzwspólnotowe nabycie środków odurzających, substancji psychotropowych lub prekursorów kategorii 1 na własne potrzeby lecznicze; wydaje się, w okresie 15 dni przed dniem przekroczenia granicy Rzeczypospolitej Polskiej, na czas określony, nie dłuższy niż 30 dni, w dwóch egzemplarzach, z czego:
1.    jeden egzemplarz zachowuje organ wydający dokument;
2.    jeden egzemplarz zachowuje podmiot, któremu wydano dokument, w celu okazania organom celnym.

Dla każdego z przepisanych środków odurzających lub substancji psychotropowych jest wymagane odrębne zaświadczenie.

Wzór dokument umożliwiającego przywóz lub wywóz środków odurzających, substancji psychotropowych lub prekursorów kategorii 1 na własne potrzeby lecznicze  można pobrać ze strony Głównego Inspektora Farmaceutycznego:
https://www.gov.pl/web/gif/przewoz-srodkow-odurzajacych-i-substancji-psychotropowych-jakie-sa-niezbedne-do-leczenia-medycznego-w-przypadku-przekraczania-granic-rzeczypospolitej-polskiej