Strona główna » Prawo » Wiadomości » Wytyczne skierowano do WZON. Świadczenie wspierające niższe dla osób niepełnosprawnych 75+ [stopień znaczny]

Wytyczne skierowano do WZON. Świadczenie wspierające niższe dla osób niepełnosprawnych 75+ [stopień znaczny]

08 grudnia 2025, 22:40
[Data aktualizacji 08 grudnia 2025, 22:39]

Tomasz Król

prawnik - prawo pracy, cywilne, gospodarcze, administracyjne, podatki, ubezpieczenia społeczne, sektor publiczny

To okrutne. Ale świadczenie z ZUS nie jest za starość. [Niższe wsparcie jak jesteś niepełnosprawny i przekroczysz limit wieku] — Shutterstock

REKLAMA

Czytelnicy Infor.pl przekazali nam dokument Wytycznych, które strona rządowa wysłała do WZON. Było to w grudniu 2024 r. Dokument potwierdza to, o czym wielokrotnie pisały do nas w listach osoby niepełnosprawne. Test niesamodzielności osób niepełnosprawnych pozwala na otrzymanie maksymalnie 100 punktów (tzw. poziom potrzeby wsparcia), co daje 4134 zł. W przypadku osób niepełnosprawnych w wieku 75 lat maksymalna wysokość 100 punktów jest według wytycznych obniżana nawet o 11,7 punktu. Dlatego, że Wytyczne przyjmują założenie, że osoba w wieku 75 jest niesamodzielna z dwóch przyczyn - 1) niepełnosprawność + 2) ograniczenia wynikające z wieku. Oba te czynniki nakładają się na siebie. Trzeba je oddzielić. Dlatego - co do zasady - osoba niepełnosprawna w wieku 75 lat (i więcej) musi mieć obniżoną punktację przyznającą świadczenie wspierające - o tą część niesamodzielności, która wynika z wieku. Argumentacja strony rządowej jest logiczna. Ma tylko jeden słaby punkt - nie przewidują możliwości jej zastosowania (poprzez Wytyczne) przepisy ustawowe.

Dodatkowo przepisy ustaw o świadczeniu wspierającym i o rehabilitacji nakazują indywidualizm testowania niesamodzielności danej osoby niepełnosprawnej. Przepisy mówią "Nie zakładamy "hurtem", że każdy niepełnosprawny w wieku 75+ jest niesamodzielny z uwagi na swój wiek (20% niesamodzielności to wiek, a 80% to niepełnosprawność). Tylko przepisy zakładają, że specjalista od testu samodzielności ustala to za każdym razem w ramach testu. Ma on rozpoznać wpływ wieku na niesamodzielność indywidualnie wobec każdej osoby niepełnosprawnej. To zadanie specjalisty - przeprowadzający test samodzielności sprawdza, czy np. czy staruszek umie się sam ubrać, a jeżeli nie to przez wiek, czy przez niepełnosprawność.

REKLAMA

Ważne
To badający staruszka człowiek ma oceniać, w jakim procencie niesamodzielność 80-latka wynika z wieku, a w jakim z niepełnosprawności. Wytyczne natomiast działają "hurtem" wobec wszystkich niepełnosprawnych osób w wieku 75 (i więcej) - cała ta grupa osób ma obniżoną wysokość świadczenia wspierającego.

Limitowanie świadczenia wspierającego przez wiek osoby niepełnosprawnej

W poniższych Wytycznych dla WZON:

.... mamy stronę nr 2:

wytyczne dla WZON - grudzień 2024 r. strona 2
wytyczne dla WZON - grudzień 2024 r. strona 2
Media

a w niej fragment:

Należy wyraźnie podkreślić, że wsparcie w rozumieniu przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych odnosi się TYLKO do tego zakresu wsparcia, które wynikaj z niepełnosprawności osoby ocenianej, nie zaś wsparcia związanego z wiekiem tej osoby.

I ta opinia z Wytycznych jest powodem dlaczego strona rządowa limituje wysokość świadczenia wspierającego dla osób w wieku 75+. Przedstawiciele rządu chcą oddzielić niesamodzielność "z wieku" od niesamodzielności "z niepełnosprawności". Ale w opinii osób niepełnosprawnych, które docierają do Infor.pl, powinno to być zapisane w ustawie - potwierdzone decyzją Sejmu, Senatu i prezydenta RP oraz kontroli TK.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Młodszej osobie niepełnosprawnej ZUS wypłaci 2255 zł, a starszej 1504 zł. Obaj tak samo niepełnosprawni. Świadczenie wspierające okazało się limitowane. Wiekiem

Na dziś mamy Wytyczne, które limitują punkty dla świadczenia wspierającego dla osoby niepełnosprawnej w wieku 75 (i więcej lat) w ten sposób, że nakazują je obniżyć nawet o 11,7 punktów.

Jak to obliczono w artykule:

A poniżej praktyczne zastosowania obniżania punktów wynikające z Wytycznych:

Przykład

Dwie osoby niepełnosprawne w tym samym stanie zdrowia. Jedna ma 67 lat i 85 punktów. Jej świadczenie wspierające, to 2255 zł miesięcznie. Druga osoba niepełnosprawna ma 76 lat i 80 punktów oraz 1504 zł miesięcznie. Obie osoby mają dokładnie ten sam rodzaj i stopień niepełnosprawności (stopień znaczny). Różnica świadczeń wynika z nakazu w Wytycznych obniżenia 76-latkowi punktów o 5 do poziomu 80. Z uwagi na wiek 76 lat.

Proszę popatrzeć na korelację punktów i wysokości świadczenia wspierającego - 5 punktów różnicy w przykładzie daje 9012 zł zł obniżki dla tak samo niesamodzielnych niepełnosprawnych

95-100 pkt – świadczenie wspierającego w wysokości 220% renty socjalnej = 4134 zł miesięcznie.

90-94 pkt – 180% renty socjalnej = 3383 zł miesięcznie;

85-89 pkt – 120% renty socjalnej = 2255 zł miesięcznie;

80-84 pkt – 80% renty socjalnej = 1504 zł miesięcznie;

75-79 pkt – 60% renty socjalnej = 1128 zł miesięcznie;

70-74 – 40% renty socjalnej = 752 zł miesięcznie.

5 punktów decyduje o 9012 zł różnicy rocznie.

Źródło informacji wykorzystanych w artykule

poziom potrzeby wsparcia w WZON. Tabela dla OSOBA STARSZA (75+)
poziom potrzeby wsparcia w WZON. Tabela dla OSOBA STARSZA (75+)
gov.pl

Wytyczne - pismo przewodnie
Wytyczne - pismo przewodnie
Media

Kiedy WZON stosuje obniżenie punktów dla osoby w wieku 75+

Wytyczne WZON - konkluzja
Wytyczne WZON - konkluzja
Media

Jak odczytywać informacje w ramce? Np. dla punktu 3 w teście samodzielności osoby niepełnosprawnej: "Jeżeli osoba niepełnosprawna w wieku 75+ jest niesamodzielna w poruszaniu się w nieznanym środowisku, to specjalista WZON przyznający punkty zastosuje kwalifikator maksymalnie WC-C, który nie jest najwyższym kwalifikatorem niesamodzielności. Powoduje to:

1) zaniżenie wysokości świadczenia wspierającego (np. zamiast 83 punkty zejście do 78)

2) Odmowę przyznania świadczenia wspierającego (po osiągnięciu mniej niż 70 punktów).

W dokumencie Wytycznych (patrz ramka) jest zastrzeżenie: "Stosujemy w odniesieniu do osób w wieku powyżej 75 roku, wymagających wsparcia z racji swojego wieku". Taki zapis można interpretować tak - "Jeżeli niesamodzielność jest w 100% wynikiem niepełnosprawności (nie ma przyczyny niesamodzielności w postaci wieku), to WZON nie stosuje ograniczania wysokości świadczenia wspierającego." Redakcja nie ma jednak informacji o stosowaniu takiej korzystnej informacji przez WZONy.