Zasiłek opiekuńczy w 2026 r. Warunki, zasady, kwota, limit 60, 30 albo 14 dni. Potrzebne zaświadczenie lekarskie i druk Z-15B. Na opiekę nad chorym rodzicem i innym członkiem rodziny
REKLAMA
REKLAMA
ZUS informuje, że zasiłek opiekuńczy przysługuje nie tylko na chore dziecko, ale można z niego skorzystać także w sytuacji, gdy naszego wsparcia i pomocy w chorobie potrzebuje rodzic. W ciągu roku kalendarzowego przysługuje 14 dni zasiłku z tytułu sprawowania opieki nad chorym rodzicem. Od lipca 2026 r. obowiązują prostsze zasady składania wniosków o zasiłki do ZUS.
- Kto może dostać zasiłek opiekuńczy?
- Zasiłek opiekuńczy - limity dni (60, 30 albo 14 dni)
- Potrzebne zaświadczenie lekarskie i druk Z-15B
- Warunki: wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego i brak innych domowników mogących zapewnić opiekę
- Okres i kwota zasiłku opiekuńczego
- Także na opiekę nad chorym innym członkiem rodziny
- Łatwiejsze składanie wniosków i dokumentów do ZUS od lipca 2026 r.
Kto może dostać zasiłek opiekuńczy?
Zasiłek opiekuńczy może otrzymać tylko ta osoba, która podlega ubezpieczeniu chorobowemu. Jest ono obowiązkowe dla osób zatrudnionych na umowę o pracę. W przypadku zatrudnienia na umowę zlecenia, czy inną umowę agencyjną, ale też prowadzenia działalności gospodarczej takie ubezpieczenie jest dobrowolne.
– Warto podlegać ubezpieczeniu chorobowemu, bo z niego przysługuje nam kilka świadczeń, Także w sytuacji, gdy sami jesteśmy zdrowi, a opieki wymaga członek rodziny. Wówczas możemy skorzystać z zasiłku opiekuńczego. Przysługuje on od pierwszego dnia naszego podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. Zatem, jeśli nawet po tygodniu naszej pracy, rozchoruje się dziecko, które będzie wymagało naszej opieki, możemy już w takim krótkim czasie korzystać z tego świadczenia – wyjaśnia Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS województwa śląskiego.
- Z zasiłku opiekuńczego mogą korzystać osoby opłacające obowiązkowe bądź dobrowolne składki na ubezpieczenie chorobowe. Zasiłek opiekuńczy na chorego rodzica przysługuje nawet wtedy, gdy z nim nie mieszkamy, ale przez ten czas faktycznie będziemy sprawować nad nim opiekę. Co więcej, możemy z niego skorzystać także wówczas, gdy rodzic mieszka z kimś innym, ale domownicy są również osobami chorymi, niezdolnymi fizycznie lub psychicznie, do zapewnienia mu w tym czasie opieki - dodaje rzeczniczka.
REKLAMA
REKLAMA
Zasiłek opiekuńczy - limity dni (60, 30 albo 14 dni)
Przepisy określają, za ile dni w roku kalendarzowym możemy otrzymać zasiłek opiekuńczy. Ten limit zależy m.in. od tego, kim się opiekujemy.
Możemy otrzymać zasiłek opiekuńczy maksymalnie 60 dni w roku kalendarzowym, jeśli opiekujemy się:
- chorym dzieckiem do ukończenia 14 lat,
- zdrowym dzieckiem do ukończenia 8 lat w określonych przepisami sytuacjach, np. z powodu nieprzewidzianego zamknięcia żłobka czy przedszkola, do którego dziecko uczęszcza.
Uwaga!
Prawo do zasiłku mają na równi matka i ojciec dziecka, jednak zasiłek może otrzymać za dany okres tylko jeden z rodziców, ten, który wystąpi z wnioskiem o jego wypłatę. Zasiłek opiekuńczy przysługuje wtedy, gdy nie ma innych członków rodziny, którzy mogą zapewnić opiekę. Nie dotyczy to opieki nad chorym dzieckiem w wieku do lat 2.
Z zasiłku opiekuńczego do 30 dni w roku kalendarzowym możemy skorzystać, w sytuacji gdy opiekujemy się:
- niepełnosprawnym dzieckiem, które ukończyło 8 lat, ale ma mniej niż 18 lat – w związku z porodem, chorobą albo pobytem w szpitalu małżonka lub rodzica dziecka, który stale opiekuje się dzieckiem,
- chorym dzieckiem niepełnosprawnym, które ukończyło 14 lat, ale ma mniej niż 18 lat.
Trzydziestodniowy limit dni zasiłkowych przysługuje, jeśli dziecko niepełnosprawne ma:
- orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- orzeczenie o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Limit 30 dni zasiłku opiekuńczego w roku kalendarzowym przysługuje łącznie ojcu i matce dziecka niepełnosprawnego. Wynosi on maksymalnie 30 dni także wtedy, gdy w rodzinie jest więcej niż jedno dziecko niepełnosprawne w wieku od 8 do 18 lat.
REKLAMA
Jeśli musimy zająć się chorym dzieckiem w wieku powyżej 14 lat (które nie jest niepełnosprawne) lub innym chorym członkiem rodziny (m.in. małżonkiem, rodzicem), to zasiłek przysługuje maksymalnie przez 14 dni w roku kalendarzowym.
Ważne! Łączny okres wypłaty zasiłku opiekuńczego z powodu opieki nad dziećmi i innymi członkami rodziny nie może przekroczyć 60 dni w roku kalendarzowym, a gdy opieka dotyczy wyłącznie dzieci niepełnosprawnych i innych chorych członków rodziny – 30 dni.
Potrzebne zaświadczenie lekarskie i druk Z-15B
Aby móc zająć się chorym członkiem rodziny lekarz musi wystawić zaświadczenie lekarskie, zawierające dane osoby chorej, osoby opiekującej się oraz okres w którym będziemy sprawować opiekę. Zaświadczenie lekarskie razem z drukiem Z-15 B, należy dostarczyć do pracodawcy.
Warunki: wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego i brak innych domowników mogących zapewnić opiekę
Warunkiem do uzyskania wypłaty zasiłku opiekuńczego jest wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego razem z chorą osobą w okresie na jaki zostało wystawione zwolnienie lekarskie. Miejsce sprawowania opieki może być w miejscu zamieszkania osoby chorej lub w miejscu zamieszkania pracownika. Świadczenie zostanie wypłacone, gdy poza pracownikiem w gospodarstwie domowym nie ma innych członków rodziny, którzy mogą zapewnić opiekę choremu. Jeśli rodzice osoby ubezpieczonej mieszkają razem, ale jeden z nich jest schorowany lub wiek nie pozwala mu na opiekę nad potrzebującym współmałżonkiem, pracownik może otrzymać zasiłek opiekuńczy.
Okres i kwota zasiłku opiekuńczego
Okres na jaki przysługuje zasiłek opiekuńczy to 14 dni w ciągu roku kalendarzowego, niezależnie od liczby osób uprawnionych do tego zasiłku i członków rodziny wymagających opieki. Ten okres jest wliczany do 60 dniowego limitu zasiłku opiekuńczego przysługującego na dziecko do ukończenia 14 lat.
Zasiłek wypłacany jest w wysokości 80% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia wypłaconego pracownikowi za okres 12 miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym powstała konieczność sprawowania opieki.
Zasiłek opiekuńczy przysługuje za każdy dzień na jaki wystawione jest zwolnienie lekarskie, nawet jeśli są to dni ustawowo wolne od pracy.
Także na opiekę nad chorym innym członkiem rodziny
- Warto wiedzieć, że zasiłek opiekuńczy przysługuje nie tylko na chore dziecko do 14 roku życia czy na chorych rodziców, ale też na innych członków rodziny. Według przepisów o ubezpieczeniu chorobowym za członków rodziny uważa się oprócz małżonka, także teściów, dziadków, wnuki, rodzeństwo oraz dzieci w wieku ponad 14 lat - jeżeli pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z ubezpieczonym w okresie sprawowania opieki - tłumaczy Beata Kopczyńska, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa śląskiego.
Łatwiejsze składanie wniosków i dokumentów do ZUS od lipca 2026 r.
ZUS informuje, że od 1 lipca 2026 r. obowiązują nowe przepisy (zob. Ustawa z 3 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz.U. z 2026 r. poz. 441), które upraszczają sposób przekazywania dokumentów niezbędnych do ustalenia prawa do zasiłków z ubezpieczeń społecznych. Sposób składania tych dokumentów zależy od tego, kto jest płatnikiem zasiłku – ZUS czy pracodawca – płatnik składek.
Jeżeli zasiłek wypłaca płatnik składek, to wniosek składa do niego osoba ubezpieczona. Płatnik na tej podstawie ustala prawo do zasiłku i jego wysokość.
Wniosek można złożyć w postaci:
- papierowej – tak jak dotychczas, w zwykłej formie pisemnej z własnoręcznym podpisem,
- elektronicznej, np. za pośrednictwem wewnętrznych systemów funkcjonujących u płatnika składek, jak poczta elektroniczna czy system kadrowo-płacowy, albo jako skan dokumentu.
Jeżeli zasiłek wypłaca ZUS, to wniosek składa do ZUS osoba ubezpieczona w:
- postaci papierowej (jak dotychczas w zwykłej formie pisemnej z własnoręcznym podpisem),
- formie dokumentu elektronicznego na PUE/ eZUS albo na adres do doręczeń elektronicznych (wniosek powinien być podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym albo podpisem osobistym albo podpisem udostępnionym przez ZUS).
Co w sytuacji, gdy osoba ubezpieczona złoży wniosek o zasiłek opiekuńczy do swojego płatnika składek, który nie wypłaca zasiłku? Wtedy płatnik składek ma obowiązek przekazać wniosek do ZUS albo w postaci papierowej, albo jako załącznik (np. skan) do dokumentu elektronicznego wysłanego np. przez portal eZUS. Nie trzeba wysyłać do ZUS wersji papierowej, jeśli wysłaliśmy wersje elektroniczną wniosku.
Wnioski oraz dokumenty niezbędne do przyznania i wypłaty zasiłku, które płatnik składek przekaże do ZUS w formie dokumentu elektronicznego (czyli np. przez portal eZUS), będą uznawane za tak samo ważne i skutecznie prawnie, jakby były złożone papierowo i podpisane własnoręcznie przez osobę ubezpieczoną.
Załączniki do wniosku o zasiłek
Jeśli oprócz wniosku wymagane są inne dokumenty, to można je złożyć jako:
- dokumenty oryginalne lub
- kopie tych dokumentów potwierdzone za zgodność z oryginałem, lub
- elektroniczne kopie tych dokumentów (np. skany).
Termin na przekazanie dokumentów do ZUS
Jeżeli zasiłki wypłaca ZUS, to płatnik składek powinien przekazać niezbędne dokumenty do przyznania i wypłaty zasiłku najpóźniej w terminie 7 dni od ich otrzymania.
REKLAMA
REKLAMA
