REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Wyłączenie sędziego./ Fot. Fotolia
Wyłączenie sędziego./ Fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Przepisy karnoprocesowe wprowadzają instytucję wyłączenia sędziego. Sędzia może zostać wyłączony z orzekania w dwóch przypadkach.

Gdy zachodzi pierwszy z nich, sędzia jest od udziału w sprawie wyłączony z mocy prawa i staje się w ogóle niezdatnym do orzekania, tzw. iudex inhabilis. Ma to miejsce kiedy zachodzą okoliczności wymienione w art. 40 Kodeksu postępowania karnego:

REKLAMA

REKLAMA

  • sprawa dotyczy tego sędziego bezpośrednio,
  • jest małżonkiem strony lub pokrzywdzonego albo ich obrońcy, pełnomocnika lub przedstawiciela ustawowego albo pozostaje we wspólnym pożyciu z jedną
  • z tych osób,
  • jest krewnym lub powinowatym w linii prostej, a w linii bocznej aż do stopnia pomiędzy dziećmi rodzeństwa osób wymienionych w pkt 2 albo jest związany
  • z jedną z tych osób węzłem przysposobienia, opieki lub kurateli,
  • był świadkiem czynu, o który sprawa się toczy, albo w tej samej sprawie był przesłuchany w charakterze świadka lub występował jako biegły,
  • brał udział w sprawie jako prokurator, obrońca, pełnomocnik, przedstawiciel ustawowy strony, albo prowadził postępowanie przygotowawcze,
  • brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia lub wydał zaskarżone zarządzenie,
  • brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone,
  • brał udział w wydaniu orzeczenia, co do którego wniesiono sprzeciw,
  • prowadził mediację,
  • jeżeli brał udział w wydaniu orzeczenia objętego wnioskiem o wznowienie lub zaskarżonego w trybie kasacji, to nie może orzekać co do tego wniosku lub tej kasacji.

Zobacz również: Zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach karnych

Sędzia powinien wówczas wyłączyć się własną decyzją, nie czekając na złożenie wniosków w tej kwestii. Jeżeli mimo nastąpienia wyżej wymienionych okoliczności sędzia brał udział w wydaniu orzeczenia, staje się ono bezwzględnie wadliwe, a okoliczność ta stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz bezwzględną przyczynę kasacyjną w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k. Jeśli dojdzie do uprawomocnienia się orzeczenia wydanego w takiej sytuacji, postępowanie podlega wznowieniu z urzędu. Wyliczenie przyczyn wyłączenia sędziego z urzędy jest enumeratywne i wyczerpujące, nie można rozszerzać w żaden sposób zakresu zastosowania art. 40 k.p.k.

Drugi z przypadków, kiedy sędzia podlega wyłączeniu polega na tym, że zachodzi okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie – iudex suspectus, o czym mowa jest w art. 41 k.p.k. Wyłączenie następuje po złożeniu wniosku przez sędziego czy stronę, złożonego najpóźniej do rozpoczęcia przewodu sądowego, chyba że okoliczności wyłączenia powstały lub stały się wiadome dopiero po jego rozpoczęciu. Niewyłączenie sędziego w tym wypadku stanowi tylko względną przyczynę odwoławczą w rozumieniu art. 438 pkt 2 k.p.k. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że instytucja wyłączenia sędziego stanowi podstawową gwarancję i wyraz zasady obiektywizmu. Jej realizacja ma chronić strony przed stronniczością sędziów. Rzecz jednak w tym, że przy wyłączeniu z mocy prawa – na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. – ustawa wymaga ustalenia obiektywnych ocen i wniosków w kontekście stosunków, w ogólnym tego słowa znaczeniu, łączących stronę z sędzią wyznaczonym do rozpoznania sprawy.

REKLAMA

Zobacz również serwis: Sprawy karne

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Pierwszy dzień zimy. Kiedy wypada astronomiczna i kalendarzowa zima w 2026 r.?

Zima 2026. Kiedy przypada pierwszy dzień kalendarzowej i astronomicznej zimy? Kiedy jest najkrótszy dzień w roku? Czym jest zima meteorologiczna?  

Asystent osobisty na 2027 r. Ruszyły nabory w miastach, a prezydent właśnie podpisał nową ustawę

Z asystentem można dotrzeć do lekarza, załatwić sprawę w urzędzie albo wyjść na spotkanie. Ruszyły zapisy na bezpłatną pomoc w 2027 r. Od miejsca zamieszkania zależy, do kiedy można się zgłosić i jakie orzeczenie trzeba przedstawić.

Polski nie stać na jednorazowe budynki. Architekci ostrzegają przed kosztowną przyszłością miast

Szkoły, szpitale, urzędy czy osiedla, które powstają dzisiaj, będą służyć nam przez kolejne dziesięciolecia. Tylko czy sprostają potrzebom przyszłych pokoleń? Polska się starzeje, rodzi się coraz mniej dzieci, a sposób, w jaki mieszkamy i korzystamy z przestrzeni, nieustannie się zmienia. Tymczasem decyzje inwestycyjne podejmowane dziś mogą mieć konsekwencje dla naszych portfeli przez wiele lat. To, co na etapie budowy wydaje się oszczędnością, w przyszłości może oznaczać miliony złotych wydane na kosztowne remonty, przebudowy czy utrzymanie obiektów, które przestały odpowiadać potrzebom mieszkańców.

Jakie dodatki przysługują emerytom w 2026 roku? Najważniejsze przykłady

Niektóre osoby, pobierające emeryturę, mają prawo do dodatków. Jednak, aby je otrzymać, trzeba spełniać określone wymagania. Jakie to kryteria? Ile wynoszą dodatki do emerytur w 2026 roku? Czy trzeba składać wniosek do ZUS? Oto ważne informacje!

REKLAMA

MOPS groźniejszy od komornika. W MOPS nie obowiązuje limit komorniczy. Zabiorą całe świadczenie. Do 0 zł

Komornik nie może zabrać pracownikowi całego wynagrodzenia. Przy zwykłych długach obowiązuje limit 50% pensji, a przy alimentach 60%. Jest też kwota MINIMALNA odpowiadająca minimalnemu wynagrodzeniu netto. Tymczasem MOPS lub GOPS może potrącić nawet 100% bieżącego świadczenia rodzinnego na poczet wcześniej nienależnie pobranych pieniędzy. Co więcej MOPS może domagać się zajęcia na rzecz swoich świadczeń nienależnych 800+, które z zasady wyłączone jest z egzekucji. 

Zwykły testament już nie wystarcza. Pieniądze bliskich mogą przepaść w sieci bez śladu

Tylko 10 proc. Polaków spisuje testament, ale nawet oni często zapominają o kontach na YouTube, subskrypcjach czy tantiemach. Sprawdź, co dzieje się z majątkiem cyfrowym po śmierci i jak zabezpieczyć rodzinę, by nie straciła dostępu do zarobków z internetu.

Prof. Belka: po wprowadzeniu euro nie będzie gwałtownego zubożenia społeczeństwa; utrzymanie własnej waluty kosztuje miliardy

Na konferencji Open Eyes Economy Summit 18 listopada 2026 r. prof. Marek Belka powiedział, że obecna tzw. suwerenność Polski w polityce pieniężnej, związana z utrzymywaniem własnej waluty, kosztuje. Wymieniał m.in. koszty związane z wyższymi niż w strefie euro, stopami procentowymi czy utrzymywaniem rezerw walutowych i rezerw złota.

Znęcanie psychiczne i fizyczne w rodzinie – kiedy zachowanie współmałżonka jest przestępstwem i jakie dowody mają znaczenie w sprawie karnej i rozwodowej?

Przemoc w rodzinie nie zawsze pozostawia widoczne ślady na ciele. Niekiedy przybiera postać wielomiesięcznego poniżania, zastraszania, kontrolowania, wywoływania poczucia winy, izolowania od bliskich czy uporczywego ograniczania wolności drugiej osoby. Osoby doświadczające takich zachowań często przez długi czas nie zdają sobie sprawy, że mogą być ofiarami przestępstwa.

REKLAMA

Czy Europejski Portfel Tożsamości Cyfrowej zastąpi mObywatela? Rząd przyjął projekt ustawy

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o Europejskim Portfelu Tożsamości Cyfrowej. Dzięki EPTC obywatele będą mogli korzystać z usług publicznych i prywatnych w innych państwach Unii Europejskiej. Trwają przygotowania techniczne do wdrożenia Europejskiego Portfela Tożsamości Cyfrowej.

Koniec z pogrzebami wyłącznie na cmentarzach – rozsypanie prochów zmarłego bliskiego poza cmentarzem zamiast finansowania nagrobka. Rząd wprowadza rewolucję w pochówkach i liberalizuje przestarzałe przepisy

Zamiast kosztownego nagrobka i pochówku zmarłej osoby bliskiej na cmentarzu – rozsypanie jej prochów poza cmentarzem, w miejscu wyznaczonym przez gminę lub na morzu. Rząd nowelizuje ustawę o z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych i wprowadza zupełnie nowe formy pochówku, które – mają odpowiadać „obecnym potrzebom obywateli” oraz „oczekiwaniom społecznym dotyczącym godnego pochówku i upamiętnienia osób zmarłych”.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA