Wynajem mieszkania

Polski rynek wynajmu mieszkań daleki jest od normalności. Sytuacja na rynku najmu mieszkań jest z pewnością daleka od normalności. Problemy eksmisyjne istnieją od wielu lat i mają charakter systemowy o czym niedawno przypomniał Rzecznik Praw Obywatelskich. Zgłaszają się do niego właściciele mieszkań mający spore problemy z pozbyciem się uciążliwych lokatorów. Okazuje się, że obecna sytuacja wywiera negatywny wpływ również na gminne finanse. Niedawno lokalne media zwróciły uwagę na wysoką kwotę (70 tys. zł), którą właściciel jednego z toruńskich mieszkań uzyskał przed sądem od gminy za długotrwałe niezapewnienie przez gminę lokum socjalnego dla zadłużonych lokatorów - wobec których w 2012 roku (!) zapadł wyrok eksmisyjny. Mowa o sytuacji, w której lokatorzy nie płacą czynszu już od … około 15 lat.

Przychody z wynajmu osiemnastu należących do podatnika nieruchomości powinny być traktowane jako przychody z najmu prywatnego, ponieważ podatnik nie zdecydował o zaliczeniu wynajmowanych składników majątku do związanych z działalnością gospodarczą - uznał Naczelny Sąd Administracyjny. To korzystna dla podatników wykładnia, bo najem prywatny może być opodatkowany wyłącznie dość niskim (w porównaniu do opodatkowania działalności gospodarczej) ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

Od 2023 roku najem prywatny jest opodatkowany wyłącznie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Wielu wynajmujących płaci jednak podatek od kwot, które realnie nie są ich zarobkiem, bo wlicza do przychodu opłaty za media i czynsz administracyjny przekazywany spółdzielni lub wspólnocie. Odpowiednio skonstruowana umowa najmu pozwala legalnie wyłączyć te kwoty z podstawy opodatkowania, co potwierdzają zarówno interpretacje Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, jak i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2026 r.

W większości miast koszty najmu w 2025 r. nie uległy większym zmianom. Atrakcyjność najmu w porównaniu z zakupem własnego mieszkania wyraźnie się jednak pogorszyła. Znaczący spadek wysokości rat kredytowych sprawił, że koszt najmu i wysokość rat znacznie się do siebie zbliżyły. Z raportu Rankomat.pl i Rentier.io wynika, że w 7 z 17 badanych miast rata kredytu dla mieszkania o powierzchni 30 m² jest niższa niż koszt najmu. W kolejnych 6 miastach miesięczna nadwyżka raty nad kosztem najmu nie przekracza 100 zł. W sumie oznacza to, że w 13 z 17 na takie samo mieszkanie. Sprawdziliśmy również, jak wygląda relacja kosztów najmu do dochodów w Warszawie oraz w innych stolicach krajów UE. W Warszawie najem pochłania 43% dochodu. To wyraźnie gorszy wynik niż np. w Wiedniu (24%), Berlinie (29%) czy Paryżu (31%), ale jednocześnie znacznie lepszy niż w Lizbonie (79%).

Odziedziczenie mieszkania to dla wielu osób nie tylko emocjonalne przeżycie, ale również poważna decyzja finansowa. Czy lepiej sprzedać nieruchomość i zyskać szybki zastrzyk gotówki, czy zdecydować się na wynajem i budować stały dochód? Piotr Zdanowski, ekspert rynku najmu i właściciel ZdanInvest, tłumaczy od czego zależy opłacalność każdej z tych opcji.

- W niektórych miastach ceny kawalerek zrównały się z cenami małych mieszkań dwupokojowych. Studenci mimo to najpierw wybierają kawalerki, potem szukają mieszkań, które mogliby wynajmować w duetach. Zauważam także, że ceny znowu zaczęły odgrywać wielką rolę w przypadku wynajmów studenckich. Był taki czas, gdy ważniejsza była lokalizacja, a nawet kwestie związane np. z wystrojem mieszkania. Teraz najważniejsza jest cena – przyznaje Mirosław Król, ekspert rynku nieruchomości.

Były premier Mateusz Morawiecki kilka dni temu opublikował w social mediach informację o pewnym hiszpańskim hotelu, który zbankrutował, a dzisiaj jest ruiną, bo w okolicy zadomowili się migranci, którzy sprawili, że turyści i goście zniknęli z wyspy. Hotel ma być zamieszkiwany przez „Ocupas” czyli słynnych dzikich lokatorów, którzy zajmują hiszpańskie nieruchomości. – Zirytował mnie ten wpis. Nie trzeba patrzeć na Hiszpanię, by zobaczyć patologiczne sytuacje zajmowania czyjejś własności bez żadnych konsekwencji. Od lat mówię, że w Polsce przestępcy i oszuści, czyli dzicy lokatorzy są lepiej chronieni niż uczciwi obywatele – mówi detektyw i windykator, specjalistka ds. dzikich lokatorów Małgorzata Marczulewska.

Na rynku najmu drugi miesiąc z rzędu mamy przewagę spadków. Z raportu Rankomat.pl i Rentier.io opublikowanego 29 kwietnia 2025 r. wynika, że stawki w marcu br. były niższe od lutowych w 10 na 17 badanych miast. Z kolei w porównaniu z okresem sprzed roku drożej jest we wszystkich 17 miastach (średnio o 6%). Ciekawiej robi się, gdy porównać ceny mieszkań o różnym metrażu między kwartałami. Małe mieszkania trzymają cenę, ale w 5 miast zanotowało spadki. Najem średnich mieszkań podrożał za wyjątkiem m.in. Warszawy. Z kolei duże mieszkania tanieją i wartość ich najmu zmalała nawet o 5% w Poznaniu. Najbardziej opłaca się lokatorom wynajmować mieszkanie w Sosnowcu, bo sam czynsz za mieszkanie bez rachunków pochłania tam jedynie 28% zarobków, podczas gdy w Warszawie aż 43%.

Zwrot kaucji przez właściciela mieszkania to często stresowy moment dla lokatorów. Bardzo często bazują oni na przekonaniach, które nie mają potwierdzenie w obowiązującym prawie. Kiedy kaucja za mieszkanie przepada? Czy właściciel może nie oddać kaucji, gdy wypowiemy umowę? Za jakie zniszczenia może zabrać część wpłaconej kwoty? W jakim terminie musi się rozliczyć z lokatorem?

PFRON prowadzi ciągły nabór wniosków w programie „Samodzielność – Aktywność – Mobilność!” Mieszkanie dla absolwenta, w ramach którego można uzyskać dofinansowanie kosztów wynajmu mieszkania lub domu jednorodzinnego. Przez pierwsze 24 miesiące najmu – pokrywające nawet 100% kosztów (w tym nie tylko równowartości czynszu, ale również wszelkich opłat eksploatacyjnych), a następnie 70% i odpowiednio – 40% kosztów. Do rozdania w ramach programu, jest aż 150 mln zł. Od 21 listopada br. – katalog beneficjentów programu został rozszerzony o osoby opuszczające warsztaty terapii zajęciowej.

Zdaniem Katarzyny Pełczyńskiej-Nałęcz, minister funduszy i polityki regionalnej, mieszkania nie służą do osiągania szybkich zysków. Minister proponuje ograniczenie krótkoterminowego najmu mieszkań, wprowadzenie rejestru i opodatkowanie zniechęcające do takiego najmu.

Szukanie mieszkania na wynajem może być prawdziwym wyzwaniem, szczególnie dla studentów, którzy decyzję o przeprowadzce zostawili na ostatnią chwilę. Tym bardziej w takich przypadkach warto pomyśleć o alternatywnych rozwiązaniach, takich jak najem instytucjonalny.

Dlaczego Polacy wynajmują mieszkania? Czy tak jest im wygodniej czy nie mają innego wyjścia? Czy wkrótce Polska upodobni się do krajów zachodnioeuropejskich, w których znacznie wyższy jest odsetek najemców? Portal GetHome.pl przeprowadził ankietę. 

Lepiej wynająć czy kupić mieszkanie? Co jest tańsze? 5 lat studiów oznacza 200 tys. zł za wynajem w Warszawie. Ile kosztuje mieszkanie na kredyt? Oto porównanie przygotowane dla rodziców studentów.

Spodziewane od połowy 2024 roku podwyżki cen prądu i gazu ziemnego to temat, o którym ostatnio coraz głośniej. Skutków finansowych tych podwyżek obawiają się nie tylko właściciele lokali oraz domów. Obawy -zresztą całkiem słuszne - mają również najemcy zamieszkujący np. lokale wynajmowane od gmin, TBS-ów i osób prywatnych. Warto wyjaśnić, czy podwyżki cen prądu i gazu mogą zostać „przerzucone” bez żadnych ograniczeń na lokatora. Odpowiedź na to pytanie może być przykra dla wielu najemców. 

Fundacja rodzinna może wykonywać działalność gospodarczą jedynie w ustalonym ustawowo zakresie. Na podstawie art. 5 ustawy o fundacjach rodzinnych – fundacja rodzinna może prowadzić działalność z zakresu najmu, dzierżawy lub udostępniania mienia do korzystania na innej podstawie. Co za tym, idzie może np. wynajmować lokale mieszkalne.

Przyjęcie przez Parlament Europejski nowelizacji dyrektywy budynkowej (Energy Performance of Buildings Directive - EPBD) jest jedną z najważniejszych marcowych wiadomości dla rynku mieszkaniowego. Najbliższe kwartały upłyną pod znakiem wdrażania zmian zaakceptowanych przez europosłów do polskiego prawa. Ale już teraz warto zastanowić się, jak nowelizacja Dyrektywy EPBD wpłynie na rodzimy rynek nieruchomości, a zwłaszcza na rynek najmu. Wynajem to mniej akcentowany aspekt, gdyż wiele osób zwraca uwagę raczej na kwestie związane z remontami budynków jednorodzinnych i większymi wymaganiami dla nowych domów oraz bloków. 

W  ostatnim kwartale zeszłego roku. właściciele mieszkań na wynajem w wielu miastach obniżali swoje oczekiwania, chociaż nie były to wielkie promocje. Można też praktycznie przebierać w ofertach. Patrząc na cały kraj, widać, że ogłoszeń najmu jest o 46 proc. więcej niż przed rokiem – tak wynika z cokwartalnego raportu przygotowanego przez Nieruchomosci-online.pl.

W 2024 roku większym problemem dla najemców niż rosnące czynsze mogą być podwyżki cen mediów. Pamiętajmy, że „zamrożenie” cen energii elektrycznej, gazu oraz ciepła będzie obowiązywało tylko do końca czerwca. Właściciele mieszkań prowadzący tradycyjny najem będą mogli w 2024 r. bez dodatkowych uzasadnień podnieść czynsz o około 11%. Tak duże podwyżki będą jednak problematyczne ze względu na sytuację rynkową.

Jak jest opodatkowany najem (wynajem) prywatnych mieszkań (tzw. najem prywatny) w 2023 roku? Czy coś zmieni się w zasadach opodatkowania najmu prywatnego w 2024 roku? Jak, kiedy i wg jakich stawek trzeba płacić podatek od wynajmu prywatnego? Co decyduje, że najem jest prywatny? Kiedy przychody z najmu są przychodami z działalności gospodarczej?

Uchodźca przy najmie okazjonalnym nie musi deklarować posiadania lokum na wypadek eksmisji. Nie jest wymagane również przekazywanie wynajmującemu oświadczenia osoby posiadającej tytuł prawny do takiego „awaryjnego” lokalu lub domu. Tak wynika z ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy (…). Ten wyjątek jest uzasadniony w kontekście sytuacji wielu uchodźców, ale jednocześnie może on ograniczyć bezpieczeństwo prawne właściciela lokalu. Dotyczy to w szczególności sytuacji związanej z zaskarżeniem postanowienia sądu o nadaniu klauzuli wykonalności oświadczeniu najemcy o poddaniu się egzekucji. 
Problem z zaskarżaniem przez najemców postanowień sądu mają też osoby wynajmujące okazjonalnie mieszkania polskim lokatorom i przedsiębiorcy prowadzący najem okazjonalny. Skuteczne zaskarżenie oznacza bowiem dla właściciela „M” konieczność złożenia tradycyjnego pozwu o eksmisję i potencjalnie długiego oczekiwania na eksmisję dłużnika (z powodu niedoboru lokali socjalnych oraz pomieszczeń tymczasowych).

Na rynku PRS pod koniec ubiegłego roku znajdowało się ponad 10 600 mieszkań - to wzrost aż o 40 proc. w relacji r./r. Sektor wynajmu instytucjonalnego wyraźnie zyskuje na znaczeniu, co wynika m.in. z rosnącej liczby osób poszukujących alternatywy dla klasycznego najmu lub zakupu mieszkania.

Wynajmujesz mieszkanie i wynajmujący podniósł Ci czynsz? Sprawdź kiedy można i kiedy warto pozwać wynajmującego o zbyt wysoki czynsz.

28 kwietnia 2023 r. weszły w życie przepisy wprowadzające obowiązek przekazywania świadectwa energetycznego budynku lub lokalu przy jego sprzedaży oraz najmie. Za niewywiązanie się z obowiązku grozi kara grzywny. W przepisach zabrakło jednak doprecyzowania, jak sankcje mają być egzekwowane. 

Od maja 2023 r. będę wynajmowała prywatnie dwa należące do mnie mieszkania na cele mieszkaniowe innych osób fizycznych. Nie prowadzę innej działalności. Jak mam rozliczyć VAT i podatek dochodowy z tego tytułu? Czy muszę stosować kasę fiskalną?