PESEL w spisie powszechnym - UODO wystąpił do GUS

UODO: konstrukcja przepisów może budzić wątpliwości

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych zwrócił się do Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, aby jako administrator danych osobowych zapewnił respondentom przejrzystość dedykowanego spisowi internetowemu formularza w zakresie wskazania podstaw prawnych przetwarzania danych osobowych.

„Impulsem do wystosowania niniejszego wystąpienia stały się liczne sygnały wpływające do Urzędu Ochrony Danych Osobowych w związku z wątpliwościami dotyczącymi podstaw prawnych pozyskiwania danych osobowych na potrzeby przeprowadzania narodowego spisu powszechnego ludności i mieszkań metodą tzw. samopisu internetowego. Zgłaszane wątpliwości w zakresie ochrony danych osobowych dotyczą przede wszystkim podstaw prawnych pozyskiwania przez Główny Urząd Statystyczny numeru PESEL od osób wykonujących obowiązek tego samospisu” – czytamy w wystąpieniu z 14 maja 2021 r.

Jak uzasadnia Prezes UODO konstrukcja przepisów prowadzi do interpretacji prawnych, które podważają podstawę prawną do pozyskania numerów PESEL przez GUS. Zgodnie bowiem z art. 5 ustawy z dnia 9 sierpnia 2019 r. o narodowym spisie powszechnym ludności i mieszkań w 2021 r. zakres informacji zbieranych w ramach spisu powszechnego określa załącznik nr 1 do ustawy. Dokument ten nie wymienia jednak numeru PESEL. W art. 35b ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej określono tę daną osobową jako konieczną do realizacji celu statystycznego. Zdaniem Prezesa UODO konstrukcja przepisów może budzić wątpliwości respondentów dokonujących samospisu. Jednocześnie UODO nie kwestionuje istnienia podstaw prawnych do pozyskiwania danych osobowych o ile następuje to dla realizacji obowiązków wyznaczonych przepisami prawa i w granicach obowiązujących przepisów.

Odpowiedź Prezesa GUS

W odpowiedzi Prezes GUS poinformował, iż w celu zapewnienia większej przejrzystości dotyczącej podstaw prawnych przetwarzania danych osobowych, w tym nr. PESEL w klauzulach informacyjnych zostały uzupełnione zapisy określające podstawy prawne przetwarzania danych osobowych tj.: „Służby statystyki publicznej przetwarzają w celu statystycznym dane osobowe, zgodnie z katalogiem określonym w art. 35b ustawy o statystyce publicznej. Dane osobowe od momentu ich zebrania od respondentów albo z systemów informacyjnych administracji publicznej i rejestrów urzędowych lub niepublicznych systemów informacyjnych na potrzeby wykonywania zadań określonych w ustawie o statystyce publicznej (w tym prowadzenia spisów powszechnych), stają się danymi statystycznymi i objęte są tajemnicą statystyczną”.

Źródło: UODO