Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

Deloitte
Audyt, konsulting, zarządzanie ryzykiem, doradztwo finansowe, podatkowe i prawne
Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus
Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus
Shutterstock
Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

Dyrektywa Omnibus

Wysoki poziom ochrony prawnej konsumentów jest jednym z podstawowych filarów prawa Unii Europejskiej. Liczne regulacje z tego obszaru wpływają w sposób szczególny na sytuację obywateli – z jednej strony dotyczą sfery ich życia codziennego, określając zakres ich podstawowych uprawnień związanych z nabywaniem produktów i usług, z drugiej zaś, wyznaczają ramy prawne i obowiązki regulacyjne dla sprzedawców.
Aby przyjęte rozwiązania prawne były adekwatne do zmieniających się realiów rynkowych oraz odpowiadały na aktualne problemy związane z rozwojem nowych kanałów sprzedaży, Komisja Europejska dokonuje cyklicznych przeglądów obowiązujących regulacji.

W wyniku ostatniego takiego przeglądu w 2018 r. przyjęto tzw. dyrektywę Omnibus w celu lepszego egzekwowania i unowocześnienia przepisów UE dotyczących ochrony konsumenta. Chodzi o Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z 27 listopada 2019 r. zmieniającą dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta.

Termin wdrożenia nowych przepisów

Zgodnie z art. 7 ww. dyrektywy państwa członkowskie UE mają obowiązek przyjąć i opublikować przepisy niezbędne do wykonania tej dyrektywy do 28 listopada 2021 r. oraz stosować te przepisy od 28 maja 2022 r.

W ostatnich dniach zakończył się w Polsce etap konsultacji publicznych projektu nowelizacji ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw, która ma wdrażać przepisy ww. dyrektywy. Wiele z proponowanych zmian przewiduje nowe istotne obowiązki dla sprzedawców i usługodawców, w szczególności w zakresie umów zawieranych na odległość i poza lokalem.

Wyprzedaże i obniżki - nowe zasady

Projekt wdrażający dyrektywę Omnibus wprowadza zmiany w kilku głównych ustawach regulujących obszar ochrony konsumentów w Polsce tj. m.in. w tytułowej ustawie o prawach konsumenta, ustawie przeciw nieuczciwym praktykom rynkowym, ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów, jak również w ustawie o informowaniu o cenach towarów i usług. Poza kwestiami zaadresowanymi wprost w dyrektywie, prezes UOKiK - będący odpowiedzialnym za kształt projektu, przedstawił kilka dodatkowych autorskich propozycji zmian. Mają one odnosić się do problemów specyficznych dla rynku polskiego, sygnalizowanych zarówno przez konsumentów, jak i przedsiębiorców. 

Jedna z istotniejszych zmian przewidziana w projekcie dotyczy uregulowania zasad informowania przez sprzedawców towarów i usług o obniżkach cen. W każdym przypadku obniżenia ceny towaru lub usługi przedsiębiorca będzie miał obowiązek uwidocznić obok informacji o obniżonej cenie również informację o najniższej ocenie tego towaru lub usługi, jaka obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Z kolei w przypadku produktów będących w sprzedaży krócej niż 30 dni, obok informacji o obniżonej cenie należy uwidocznić również informację o najniższej cenie tego produktu, obowiązującej od dnia jego oferowania do sprzedaży, aż do dnia wprowadzenia obniżki.

W odniesieniu do produktów ulegających szybkiemu zepsuciu lub posiadających krótki termin przydatności, obok obniżonej ceny należy zamieścić informację o cenie sprzed pierwszego zastosowania obniżki. Uregulowanie zasad informowania o obniżkach cen ma na celu wyeliminowanie nieuczciwych praktyk polegających na sztucznym zawyżaniu ceny towarów lub usług przed zastosowaniem obniżki, a więc tzw. fałszywych promocji. Na tego rodzaju działania narażeni są konsumenci, w szczególności w okresie sezonowych wyprzedaży. Co istotne, powyższe zasady będą obowiązywać zarówno w przypadku przedstawiania cen w miejscu sprzedaży, a więc bezpośrednio przy produktach w sklepach stacjonarnych lub internetowych, jak również w reklamach towarów lub usług, w których prezentowana jest cena towaru.

Nowe rozwiązanie wiąże się z szeregiem praktycznych wyzwań dotyczących jego realizacji, w szczególności w przypadku przedsiębiorców działających w branży e-commerce, gdzie niejednokrotnie występują złożone oferty promocyjne, a ceny zmieniają się dynamicznie. Wątpliwości może budzić m.in. sposób realizacji nowego obowiązku w przypadku tzw. promocji pakietowych (np. ofert typu kup 2 produkty w cenie 1) czy akcji promocyjnych obejmujących całą kategorię produktów. Dla części przedsiębiorców problematyczne może być również stałe monitorowanie cen, w celu właściwego określenia tej najniższej, obowiązującej w okresie 30 dni przed zastosowaniem obniżki.

Niewykonanie nowych obowiązków może skutkować nałożeniem dotkliwych sankcji finansowych. W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na przedsiębiorcę karę pieniężną do wysokości 20 tys. zł, zaś w przypadku dopuszczenia się przynajmniej trzykrotnie zaniedbań w okresie 12 miesięcy od pierwszego naruszenia, do wysokości 40 tys. zł. W niektórych okolicznościach nienależyte informowanie o obniżkach cen, może stanowić również nieuczciwą praktykę rynkową, naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, która zagrożona jest karą pieniężna w wysokości do 10% obrotu.

Nowe obowiązki platform e-commerce

Projekt przewiduje szereg nowych obowiązków dla tzw. platform handlu elektronicznego, w zakresie zwiększenia transparentności ich działania. Platformy będą musiały prezentować jasne zasady dotyczące plasowania produktów lub usług poprzez ujawnienie głównych parametrów decydujących o widoczności produktów przedstawianych konsumentowi w wyniku wyszukiwania. Obowiązek ten ma umożliwić konsumentom łatwe zrozumienie mechanizmów pozycjonowania wyników wyszukiwania. Chodzi o przedstawienie głównych parametrów, wpływających na ulokowanie danej oferty w wynikach wyszukiwania, takich jak stosowane przez platformę wskaźniki oceny jakości towarów lub usług, trafność słów, ogólny ranking sprzedawcy, cechy wizualne oferty czy jakość obsług klienta. Istotne będzie również określenie wpływu ewentualnych działań ze strony sprzedawców na wyniki plasowania, w szczególności zaś zapłaty wynagrodzenia.

Ważną informacją jest to, że przedsiębiorcy nie mają obowiązku ujawniania stosowanych algorytmów czy szczegółowych mechanizmów ich funkcjonowania. Wymagane jest jedynie przedstawienie informacji o tym, jakie główne parametry będą wpływać na wyniki plasowania i jakie jest ich znaczenie. Kolejnym istotnym obowiązkiem będzie wprowadzenie przejrzystych kryteriów dotyczących publikowania opinii i rekomendacji klientów. Jeżeli przedsiębiorca pozwala na zamieszczenie opinii klientów o produkcie lub sprzedawcy, będzie musiał wskazać, czy i w jaki sposób dokonuje weryfikacji tego, że zamieszczone opinie rzeczywiście pochodzą od konsumentów, którzy używali danego produktu lub go nabyli.

Jednocześnie za nieuczciwą praktykę uznawane będzie wprowadzanie konsumentów w błąd poprzez twierdzenie, że opinie o produkcie pochodzą od konsumentów, którzy rzeczywiście używali tego produktu lub go kupili, jeżeli nie są stosowane żadne uzasadnione i proporcjonalne działania w celu weryfikacji powyższego faktu. Za wprowadzenie w błąd będzie się również uznawać zamieszczanie, lub zlecanie publikacji innej osobie, nieprawdziwych opinii lub rekomendacji konsumentów.

Zakaz zawierania umów o świadczenie usług finansowych podczas pokazów i wycieczek

W projekcie znalazły się również autorskie propozycje UOKIK niewynikające z dyrektywy Omnibus. Jedna z nich zakłada rewolucyjne zmiany w zakresie zawierania umów o świadczenie usług finansowych poza lokalem przedsiębiorstwa. Zakazane byłoby zawieranie takich umów podczas pokazów czy wycieczek rozumianych jako spotkanie dla konsumentów zorganizowane w celu promocji, złożenia oferty sprzedaży lub sprzedaży towarów lub usług. Umowa taka będzie nieważna z mocy prawa i nie będzie wywoływać jakichkolwiek skutków dla konsumenta. Zakaz ten dotyczy także umów, związanych bezpośrednio z ofertą złożoną podczas pokazu przykładowo, umów kredytu czy umów ubezpieczenia w celu realizacji sprzedaży produktu. Celem tej zmiany jest zabezpieczenie konsumentów przed podmiotami wykorzystującymi element zaskoczenia i presji proponując konsumentom – często nieświadomym handlowego charakteru spotkania – szybkie sfinalizowanie umowy.

Przedsiębiorcy mogą mieć niewiele czasu na wdrożenie przewidywanych zmian. Zgodnie z projektem ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od jej ogłoszenia. Jednocześnie, równolegle prowadzone są prace legislacyjne przewidujące nowelizację ustawy o prawach konsumenta w celu wdrożenia dyrektyw dot. sprzedaży towarów oraz umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych.

Mateusz Ordyk, Radca prawny, Partner, Deloitte Legal
Wojciech Janik, Radca prawny, Managing Associate, Deloitte Legal

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Komplet PREMIUM - Klasyfikacja budżetowa 2022 z programem online na 12 m-cy
Komplet PREMIUM - Klasyfikacja budżetowa 2022 z programem online na 12 m-cy
Tylko teraz
199,00 zł
328,00
Przejdź do sklepu
Źródło: Deloitte
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    28 paź 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Do kogo należy zwierzę po rozstaniu?
    Rozstanie pociąga za sobą wiele konsekwencji. Jedną z dość istotnych wówczas kwestii pozostaje decyzja z kim pozostanie wspólne zwierzę.
    TSUE zdecydował o karze dla Polski dotyczącej Izby Dyscyplinarnej SN
    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zdecydował, iż Polska musi zapłacić Komisji Europejskiej karę 1 mln euro dziennie.
    Z życia dewelopera: Odpowiedzialność karna na gruncie ustawy deweloperskiej
    Ustawa deweloperska nakłada na inwestorów bardzo wiele obowiązków związanych z realizacją przedsięwzięcia deweloperskiego. Za niedopełnienie niektórych z nich ustawodawca przewidział nawet konsekwencje karne.
    Renta rodzinna z ZUS - ostatnie dni na dostarczenie zaświadczenia
    Studenci, którzy pobierają rentę rodzinną z ZUS, do końca października mają czas na dostarczenie zaświadczenia z uczelni.
    Nieuzasadniony wpis na listę dłużników a dobra osobiste
    Sąd Najwyższy rozstrzygnie czy dokonanie przez pomyłkę banku wpisu osoby trzeciej na listę dłużników narusza jej dobra osobiste.
    Ustawa o obronie ojczyzny - zaprezentowano założenia projektu
    Założenia projektu nowej ustawy "o obronie ojczyzny" zaprezentowali wicepremier ds. bezpieczeństwa Jarosław Kaczyński i szef MON Mariusz Błaszczak. O potrzebie uchwalenia nowych przepisów mówił premier Mateusz Morawiecki.
    W ZUS przygotowania do obsługi programu "Rodzina 500 plus"
    Trwają przygotowania do obsługi programu "Rodzina 500 plus" przez ZUS. Co zmieni się od przyszłego roku?
    Nielegalne przekraczanie granicy - nowe przepisy
    Nowelizacja przepisów dotyczących nielegalnego przekraczania granicy weszła w życie. Co się zmieniło?
    Stoki narciarskie tylko dla zaszczepionych? RPO interweniuje
    Rzecznik Praw Obywatelskich interweniuje w sprawie ograniczeń dla niezaszczepionych w dostępie do biletów na stoki narciarskie.
    Święto Zmarłych i Zaduszki w różnych częściach świata
    Święto Zmarłych i Zaduszki w różnych częściach świata często są szczególnym czasem poświęconym bliskim, którzy już odeszli.
    Zakaz eksmisji w czasie COVID-19 do zmiany
    O zmianę prawa o eksmisji z lokalu w czasie COVID-19 wystąpił Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców. Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało o rozpoczęciu prac legislacyjnych.
    Zadłużenie emerytów spada
    Z danych Krajowego Rejestru Długów wynika, iż sytuacja finansowa emerytów poprawia się. Co pomaga seniorom w spłacie zadłużenia?
    Zmiany w 500 plus w 2022 r. - ustawa podpisana
    Zmiany w 500 plus już w 2022 r. Prezydent podpisał nowelizację ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
    Skutki niedoręczenia aktu oskarżenia
    Zdarza się, że akt oskarżenia nie zostaje doręczony oskarżonemu. Jakie są skutki takiej sytuacji?
    Badanie: Konsumenci coraz mocniej patrzą na ceny
    Z badania pracowni Kantar wynika, iż konsumenci wciąż są przeważnie rozważni i pragmatyczni. Coraz mocniej jednak patrzą na ceny.
    Zrzut ekranu - czy może być dowodem w sądzie?
    W sprawie wartości dowodowej zrzutów ekranowych orzekł Sąd UE. Czy użytą w wyroku argumentację można odnieść także do innych sporów?
    Zadośćuczynienie za uszkodzenie ciała przez produkt niebezpieczny
    Czy możliwe jest zadośćuczynienie za uszkodzenie ciała przez produkt niebezpieczny? Uchwałę w tej kwestii wydał Sąd Najwyższy.
    Rezolucja PE w sprawie wyroku TK
    Parlament Europejski przyjął rezolucję w sprawie wyroku polskiego Trybunału Konstytucyjnego. Co znalazło się w tym dokumencie?
    Wnioski o ochronę międzynarodową - MSWiA odpowiada RPO
    Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich nieprzyjmowanie wniosków o ochronę międzynarodową w strefie przygranicznej to naruszenie prawa. Jaka jest odpowiedź Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji?
    Zarzuty za przestępstwa z nienawiści - jakie statystyki?
    Prokuratura Krajowa przekazała Rzecznikowi Praw Obywatelskich dane statystyczne dotyczące przestępstw z nienawiści.
    Zaostrzenie kar za wykroczenia drogowe - poprawki w projekcie
    Sejmowa podkomisja zarekomendowała wprowadzenie szeregu zmian do projektu noweli zaostrzającej kary dla sprawców wykroczeń drogowych.
    300 plus - coraz mniej czasu na złożenie wniosku
    Wniosek o wypłatę 300 plus można złożyć wyłącznie drogą elektroniczną. Do kiedy należy dopełnić formalności?
    Minimalna emerytura w 2022 roku - ile wyniesie?
    Minimalna emerytura w 2022 roku to ponad 1300 zł? O waloryzacji mówiła w radiowej Jedynce minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg
    Rękojmia za wady towarów – nowe przepisy od 2022 roku
    Rękojmia za wady towarów. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/771 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów sprzedaży towarów. Dyrektywa ma głównie eliminować bariery prawne na rynku wewnętrznym Unii oraz wzmocnić ochronę konsumentów w odniesieniu do umów sprzedaży. Jej przepisy zostały utrzymane w ramach harmonizacji maksymalnej. Jest to istotne, ponieważ państwa członkowskie nie mają obecnie co do zasady swobody we wprowadzaniu surowszych lub łagodniejszych norm prawnych w celu zapewnienia innego poziomu ochrony konsumentów. Dyrektywa przewiduje m.in.: rozszerzenie ochrony przewidzianej w dyrektywie na podmioty ją nieobjęte lub ustanowienie dodatkowych środków prawnych pozwalających na podwyższenie ochrony konsumentów. Dyrektywa wprowadza szereg nowych rozwiązań, na które warto się przygotować.
    Z życia dewelopera: Prospekt informacyjny do umowy deweloperskiej
    Czym jest prospekt informacyjny do umowy deweloperskiej? Co powinien zawierać i jak go przygotować?