Kategorie

Nieważność testamentu

Brak podpisu, zawarcie warunku lub terminu a także brak daty powoduje nieważność testamentu.
Brak podpisu, zawarcie warunku lub terminu a także brak daty powoduje nieważność testamentu.

Co do zasady każdy może sporządzić testament. W praktyce są jednak sytuacje w której jest to niemożliwe. Również niezachowanie formy, lub inne okoliczności faktyczne, mogą spowodować jego nieważność.

Błędy formalne

1. Testament nie spisany własnoręcznie

Testament holograficzny (własnoręczny) musi być spisany w całości przez spadkodawcę. Oznacza to, że nie może być spisany np. na komputerze i tylko podpisany. Podobnie nie może być podyktowany innej osobie i następnie podpisany (nie licząc testamentu notarialnego i allograficznego)

2. Brak podpisu na testamencie odręcznym

Nie podpisanie testamentu zwykłego – powoduje jego nieważność. Podpis jest niezbędny do złożenia oświadczenia woli w formie pisemnej.

3. Uzależnienie spadkobrania od warunku lub terminu

Jeśli spadkobierca uzależni przyznanie komuś spadku z zastrzeżeniem warunku, lub terminu – warunek ten jest pomijany. Nie dotyczy to jednak sytuacji, w których wiadomo jest, że spadkobierca nie dokonałby takiego rozporządzenia, jeśli wiedziałby, że jest nieważne.

4. Testament wspólny

Wspólne oświadczenie dwóch osób (np. małżonków) co do majątku wspólnego jest nieważne. Testament może dotyczyć jedynie oświadczenia jednej osoby. Testamenty powinny być sporządzone na oddzielnych kartkach.

5. Wygaśnięcie testamentów szczególnych

Testamenty szczególny (ustny, podróżny i wojskowy) tracą swoją ważność w ciągu pół roku od ustania warunków umożliwiających spisanie zwykłego testamentu.

Porównaj: Jakie są rodzaje testamentów.

6. Brak daty:

Jeśli spadkodawca sporządził kilka testamentów, a z ich treści nie można wywnioskować ich wzajemnych relacji czasowych – testament może być uznany za nieważny.

7. Złe osoby świadków

W przypadku testamentów: allograficznych, ustnego, podróżnego i wojskowego, niezbędna jest obecność świadków. Wobec nich istnieje kilka ograniczeń.

Bezwzględnie nie może być świadkiem:

  • kto nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych
    • tj. osoba niepełnoletnia, lub ubezwłasnowolniona częściowo, lub zupełnie.
  • niewidomy, głuchy lub niemy;
  • kto nie może czytać i pisać;
  • kto nie włada językiem, w którym spadkodawca sporządza testament;
  • skazany prawomocnie wyrokiem sądowym za fałszywe zeznania.

Jeśli te osoby będą świadkami – testament będzie nieważny- niezależnie od okoliczności.

Względnie nie może być świadkiem:

  • - osoba dla której została przewidziana w testamencie jakakolwiek korzyść
  • - małżonek tej osoby, jej krewni lub powinowaci pierwszego i drugiego stopnia oraz osoby pozostające z nią w stosunku przysposobienia.

Jeżeli testament przewiduje dla świadka jakąś korzyść, lub przewiduje korzyść dla osoby wskazanej w punkcie drugim – nieważne jest wyłącznie to rozporządzenie.

Jeśli z treści testamentu wynika, że spadkodawca nie sporządziłby testamentu – bez przysporzenia dla ww. osób – cały testament jest nieważny.


Nieważność związana z osobą spadkodawcy

Nie każda osoba może sporządzić testament.

Wobec spadkodawcy wymagane jest posiadanie „pełnej zdolności do czynności prawnych”.

Przymiot ten przysługuje jedynie:

  • pełnoletnim
  • i nieubezwłasnowolnionym osobom.

Co więcej- testamentu nie można sporządzić w imieniu innej osoby :

  • nie mogą sporządzić testamentu rodzice i opiekunowie prawni
  • nie mogą sporządzić testamentu osoby posiadające pełnomocnictwo (choćby i notarialne).

Nieważność związana z wadami oświadczenia woli spadkodawcy.

Sporządzenie testamentu jest oświadczeniem woli spadkodawcy – jest to instytucja znana prawu cywilnemu. Dla odniesienie skutków prawnych oświadczenie musi być pozbawione wad. Prawo spadkowe przewiduje następujące wady oświadczenia woli spadkodawcy:

1. Sporządzenie w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli;

  • Oznacza to sytuacje, w której dana osoba, mimo iż posiada pełną zdolność do czynności prawnych (jest pełnoletnia, nieubezwłasnowolniona) - z racji stanu emocjonalnego/psychicznego nie jest w stanie podjąć logicznej decyzji. Może to wynikać:
    • Z choroby psychicznej (psychozy, schizofrenia, ciężka depresja)
    • Choroby fizycznej (wylew, choroba Alzhaimera )
    • Nałogów (alkoholowych, narkotycznych)
  • Stanu wyłączającego świadomość nie można generalizować- skutecznym będzie oświadczenie woli sporządzone przez osobę chorą – w okresie remisji.
    • (z łac. Lucida intervalla – „jasna przerwa” – przebłysk świadomości – instytucja znana już prawu rzymskiemu).

2. Sporządzenie pod wpływem błędu uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby spadkodawca nie działał pod wpływem błędu, nie sporządziłby testamentu tej treści.

  • Oznacza to takie sytuacje, w których spadkodawca popełnia błąd co do oceny prawa , lub faktów. Musi on dotyczyć rzeczy, która zadecydowała o sporządzeniu testamentu w takim charakterze:
  • Przykład :
    • Błąd faktyczny – spadkodawca jest przekonany o tym, że jego przyjaciel żyje w niedostatku – tak go o tym informował. Aby mu pomóc – przekazał mu 10.000 zł ze swojego spadku. Tymczasem zapisobiorca oszukiwał spadkodawcę o stanie swojego majątku. Jeśli spadkobiercy uzyskają taką wiedzę – mogą próbować obalić testament.

3. Sporządził testament w wyniku groźby.

  • Groźba nie musi być groźbą bezprawną w rozumieniu przepisów kodeksu karnego.
  • Groźba musi realnie wpływać na spadkodawcę, może dotyczyć:
    • Zdrowia i życia jego, lub jego krewnych i bliskich
    • Sytuacji materialnej
    • Opublikowania upokarzających informacji o nim, lub osobach mu bliskich.
  • Groźba musi być związana z obietnicą jej nie spełnienia, po sporządzeniu testamentu.
  • Przykład:
    • Jan C. groził Janowi Kowalskiemu, iż jeśli nie uczyni go spadkobiercą, zabije jego syna.
    • Jan C. groził Janowi Kowalskiemu, iż jeśli nie uczyni go spadkobiercą, lub nie przepisze mu części majątku – opublikuje informacje dotyczące przekrętu finansowego jego syna.
  • Groźba jest podwójnie regulowana – osoba grożąca spadkodawcy jest uznawana za niegodną dziedziczenia.

Posumowanie:

Jak widać sporządzenie testamentu może być trudniejsze niż się wydaje. Testament , pomimo tzw. „życzliwej wykładni” (sąd ma za zadanie, tak interpretować treść testamentu, aby można było wykonać jak najwięcej jego treści – dotyczy to jednak tylko zawartości „merytorycznej”)- ma wiele rygorów formalnych- których należy bezwzględnie przestrzegać.

Zobacz serwis: Testament

Polecamy naszą publikację z której dowiesz się więcej na temat darowizn, spadków i testamentów >>
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    30 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Senackie poprawki do nowelizacji KPA [KOMENTARZ]

    Senat stworzył rozwiązanie, które tak naprawdę podzieli uprawnionych na dwie grupy. Zmiany komentuje radca prawny Jan Delmanowski.

    Dobry start - ZUS przelał prawie 240 mln zł na wyprawki

    ZUS przelał prawie 240 mln zł na konta w ramach programu "Dobry start". Świadczenie przyznawane jest bez względu na dochód.

    Zmiany w Kodeksie karnym ze względu na dobro dziecka

    Rząd zapowiada zmiany w Kodeksie karnym. "Musimy chronić dobro dziecka" - mówił minister w KPRM Michał Wójcik.

    Konfiskata pojazdu w projekcie Kodeksu karnego

    Rozwiązania dotyczące m.in. konfiskaty pojazdu mają się znaleźć w w osobnym projekcie Kodeksu karnego.

    Wysokie kary za zaśmiecanie m.in. plaż

    Rząd zapowiada zaostrzenie kar za zaśmiecanie m.in. plaż i lasów. Grzywna miałaby wzrosnąć z 500 zł do nawet 5 tys. zł.

    Recepta farmaceutyczna w 2021 r.

    Czym jest recepta farmaceutyczna? Kto w 2021 r. może skorzystać z takiej recepty? Kiedy można ją wystawić?

    Dziecko cudzoziemca urodzone w Polsce

    Narodziny i związane z tym procedury dotyczą również dzieci obcokrajowców. Jaka jest sytuacja prawna urodzonych w Polsce dzieci cudzoziemców?

    Fundusz Kompensacyjny Szczepień - projekt przyjęty przez rząd

    Projekt ustawy powołującej Fundusz Kompensacyjny Szczepień Ochronnych został przyjęty przez rząd. Kto będzie mógł otrzymać świadczenie?

    Jak zamówić e-receptę przez Internet?

    Jak zamówić e-receptę przez Internet? Można to zrobić na Internetowym Koncie Pacjenta.

    Co wie o nas Internet?

    Dane osobowe w Internecie rozprzestrzeniają się bardzo szybko. Co wie o nas Internet? Czy dane można wykorzystać przeciwko nam?

    Mój wizerunek - czy to tylko zdjęcie?

    Każdy ma swoje wyobrażenie czym jest wizerunek albo co potocznie uznawane jest za wizerunek.

    Koszty sądowe w elektronicznym postępowaniu upominawczym

    Uchwalona przez Sejm nowelizacja ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przesądza, że w w elektronicznym postępowaniu upominawczym wydatki ponosi Skarb Państwa.

    Wyprzedaże - jakie prawa ma konsument?

    Letnie wyprzedaże trwają nie tylko w Polsce, ale i za granicą. Czy konsument może zwrócić towar? Co z reklamacją?

    24 lipca przypada Święto Policji

    24 lipca obchodzone jest Święto Policji. Urząd Statystyczny w Warszawie przygotował najważniejsze dane dla województwa mazowieckiego.

    Rodzinny kapitał opiekuńczy - projekt ustawy

    Projekt ustawy o rodzinnym kapitale opiekuńczym został skierowany do konsultacji społecznych. Komu będzie przysługiwało świadczenie?

    ETPCz: o powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej SN

    Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził poważne nieprawidłowości w powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    12 tys. zł na dziecko w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego

    12 tys. zł na dziecko to maksymalna kwota nowego świadczenia dla rodziców. Komu będzie przysługiwał rodzinny kapitał opiekuńczy? W jakich częściach?

    Rzecznik Finansowy ostrzega przed oszustwami inwestycyjnymi

    Rzecznik Finansowy apeluje o zachowanie szczególnej ostrożności w podejmowaniu decyzji inwestycyjnych. Jak weryfikować wiarygodność platform?

    Kontakty z dzieckiem a kwarantanna – MS chce zmiany przepisów

    Ministerstwo Sprawiedliwości uznało za zasadny postulat zwolnienia z kwarantanny osób realizujących kontakty z dziećmi poza granicami kraju.

    Overbooking z powodu pandemii?

    Czy pandemia usprawiedliwia overbooking?Jakie prawa przysługują pasażerom linii lotniczych?

    Nowe dowody osobiste w innym terminie - ustawa w Senacie

    Senacka komisja poparła nowelizację, która przesunie termin wdrożenia nowych dowodów osobistych (z odciskami palców).

    Wakacje 2021 - jak spędzamy urlop? [BADANIE]

    W tegoroczne wakacje wspieramy polską branżę turystyczną, chcemy czas spędzać z bliskimi oraz bardziej aktywnie. Tak wynika z badania „Zwyczaje urlopowe Polaków - lato 2021".

    Sankcje za ewentualne niewykonanie wyroku TSUE?

    Komisja Europejska grozi Polsce sankcjami finansowymi za ewentualne niewykonanie wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczącego Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    Raport KE o stanie praworządności w UE

    Komisja Europejska opublikowała raport o stanie praworządności w Unii Europejskiej.

    Wniosek o 300 plus przez bank

    Wniosek o 300 plus przez bank to jeden ze sposobów, jaki mogą wybrać rodzice, ubiegający się o świadczenie.