Wybory samorządowe 2018: kto może głosować przez pełnomocnika?

Wybory samorządowe 2018 odbędą się w dniach 21 października (I tura) oraz 4 listopada (II tura). W tych dniach decydować będziemy kto zasiądzie na kluczowych stanowiskach w naszych lokalnych społecznościach, bowiem zadecydujemy o wyborze wójtów, burmistrzów, prezydentów miast oraz radnych gminnych, powiatowych, wojewódzkich i dzielnicowych.

Z tej okazji warto poznać zasady rządzące głosowaniem przez pełnomocnika, zwłaszcza zważywszy na niedawną, dużą nowelizację prawa wyborczego, która zmieniła m.in. zasady głosowania korespondencyjnego. Kwestia głosowania przez pełnomocnika została szczegółowo uregulowana w rozdziale 7 Kodeksu wyborczego (k.w.).

Kto może zagłosować przez pełnomocnika?

Zgodnie z przepisami k.w. możliwość zagłosowania przez pełnomocnika mają:

• wyborcy niepełnosprawni, u których stwierdzono umiarkowany lub znaczny stopień niepełnosprawności;
• wyborcy, którzy najpóźniej w dniu wyborów ukończą 75 lat.

Pełnomocnik

Pełnomocnikiem może być wyłącznie osoba, które jest wpisana do rejestru wyborców w tej samej gminie, co udzielający pełnomocnictwa do głosowania lub posiadająca zaświadczenie o prawie do głosowania.

Redakcja poleca: e-wydanie Dziennika Gazety Prawnej

Co do zasady, pełnomocnictwo do głosowania można przyjąć tylko od jednej osoby. Wyjątkowo istnieje możliwość przyjęcia pełnomocnictwa do głosowania od dwóch osób. Jest to dopuszczalne jeżeli jedną z tych osób jest wstępny, zstępny, małżonek, brat, siostra lub osoba pozostająca w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli w stosunku do pełnomocnika.

Pełnomocnikiem nie może być osoba, która wchodzi w skład obwodowej komisji wyborczej właściwej dla obwodu głosowania osoby udzielającej pełnomocnictwa do głosowania, jest mężem zaufania, albo kandydatem w danych wyborach.

Udzielenie pełnomocnictwa do głosowania

Głosowanie przez pełnomocnika polega na udzieleniu przez osobę uprawnioną drugiej osobie pełnomocnictwa do głosowania. Pełnomocnictwa do głosowania udziela się przed wójtem lub przed innym pracownikiem urzędu gminy upoważnionym przez wójta. Aby więc udzielić pełnomocnictwa do głosowania i otrzymać akt pełnomocnictwa należy złożyć wniosek w urzędzie miasta (gminy), w której jest się wpisanym jako wyborca. 

Do wniosku należy dołączyć:

1. kopię aktualnego orzeczenia właściwego o ustaleniu stopnia niepełnosprawności;
2. pisemną zgodę osoby mającej być pełnomocnikiem, zawierającą jej nazwisko i imię (imiona) oraz adres zamieszkania, a także nazwisko i imię (imiona) osoby udzielającej pełnomocnictwa do głosowania;
3. kopię zaświadczenia o prawie do głosowania wydanego osobie mającej być pełnomocnikiem - w przypadku gdy osoba ta nie jest wpisana do rejestru wyborców w tej samej gminie co udzielający pełnomocnictwa do głosowania.

Bardzo istotne jest dotrzymanie terminu złożenia wniosku – należy to zrobić najpóźniej w 9 dniu przed dniem wyborów, a więc do 12 października 2018 r.

W razie gdy wniosek osoby zainteresowanej byłby niekompletny, wójt wzywa tą osobę do uzupełnienia braków w ciągu 3 dni od dnia otrzymania wniosku.

Akt pełnomocnictwa sporządzony przed pierwszym głosowaniem dotyczy również ponownego głosowania w wyborach wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jeżeli będzie ono przeprowadzone. Jeżeli wyborca przed pierwszym głosowaniem nie złożył wniosku o sporządzenie aktu pełnomocnictwa, może złożyć taki wniosek po dniu pierwszego głosowania - najpóźniej do 26 października br.

Cofnięcie i wygaśnięcie pełnomocnictwa do głosowania?

Osoba uprawniona może cofnąć pełnomocnictwo do głosowania. Cofnięcie pełnomocnictwa następuje przez złożenie najpóźniej na 2 dni przed dniem wyborów stosownego oświadczenia wójtowi gminy, w której sporządzono akt pełnomocnictwa do głosowania, lub doręczenie takiego oświadczenia właściwej obwodowej komisji wyborczej ds. przeprowadzenia głosowania w obwodzie w dniu głosowania.

Pełnomocnictwo do głosowania wygasa w następujących przypadkach:

• śmierci lub utraty prawa wybierania przez udzielającego pełnomocnictwa do głosowania lub pełnomocnika;
• braku przesłanek, o których mowa w art. 55 § 1, lub wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 55 § 4;
• wcześniejszego głosowania osobistego przez osobę udzielającą pełnomocnictwa do głosowania.

Opracowano na podstawie:

Ustawa z dnia z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 754)