Jak rozliczyć wydatek poniesiony przez pracownika w delegacji bez dokumentów potwierdzających ten koszt?

Tak. Mimo że pracownik nie udokumentował kosztów podróży, należy wypłacić mu świadczenia delegacyjne w postaci diety, ryczałtów na jazdy lokalne i tzw. ryczałtu dojazdowego oraz ryczałtu noclego­wego.

Zobacz serwis: Czas pracy

Jeżeli pracownik nie przedstawił dokumentów potwierdzających wydatki ani nie złożył oświadcze­nia o poniesionych wydatkach i przyczynach braku możliwości ich udokumentowania na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie podróży służbowych (np. z powodu zgubienia rachunku za nocleg), to świadczenia powinny zostać wypłacone w sposób ryczałtowy, określony w tym rozporządzeniu. Ry­czałty nie muszą być dokumentowane, co oznacza, że pracownik nie jest zobowiązany do przedstawienia dokumentów potwierdzających poniesione koszty i ich wysokość. Na żądanie pracodawcy pracownik składa oświadczenie o okolicznościach mających wpływ na prawo do ryczałtów (§ 5 ust. 3 rozporządze­nia w sprawie podróży służbowych), które obejmuje ewentualne informacje powodujące brak prawa do ryczałtowych świadczeń. Nie można jednak wymagać podania uzasadnienia dla niezłożenia dokumentów potwierdzających świadczenia określone ryczałtowo. Pobranie oświadczenia od pracownika umożliwia prawidłowe, dokonane na podstawie rzeczywistych sytuacji, rozliczenie:

• diet (zapewnienie wyżywienia całodziennego lub częściowego, kwestie wyżywienia w cenie noclegu, godzina przekroczenia granicy przy delegacji zagranicznej),
• prawa do świadczeń noclegowych (np. zapewnienie bezpłatnego noclegu przez instytucję zagranicz­ną, do której pojechał pracownik),
• ryczałtów na przejazdy lokalne (pracownik ponosił lub nie ponosił kosztów tych przejazdów, np. hotel zapewnił transfer z lotniska),
• koszty przejazdów (np. prawo do ulgowych przejazdów).

Wiele świadczeń delegacyjnych wyrażonych jest ryczałtowo. Dotyczy to kosztów jazd i dojazdów lokal­nych, kosztów noclegowych (gdy pracownik nie przedstawił dokumentów - rachunek, faktura - potwier­dzających poniesiony na nocleg wydatek). Ryczałtowy charakter ma również dieta, gdyż jej wysokość jest wyrażona w kwocie określonej z góry.

Zasadą jest, że pracownik otrzymuje świadczenia z tytułu podróży służbowych w postaci diet oraz zwrotu kosztów przejazdów, dojazdów środkami komunikacji miejscowej (przy czym w delegacji krajowej jest to jeden ryczałt, w delegacji zagranicznej dwa ryczałty), noclegów.

Ryczałt nie przysługuje, gdy pracownik nie ponosi kosztów, na pokrycie których ryczałt ten jest prze­widziany, jeżeli brak ponoszenia tych kosztów powiązany jest z pracodawcą (np. pracodawca wynajmuje w danej miejscowości mieszkanie, gdzie pracownicy mają zapewnione noclegi; strona zagraniczna za­prasza pracownika do skorzystania z pokoju noclegowego, którym dysponuje). Poszczególne ryczałty nie przysługują również w sytuacjach, które wskazują przepisy rozporządzenia w sprawie podróży służ­bowych odnoszące się do tych ryczałtów (§ 7 ust. 3-5, § 8 ust. 3-5, § 9 ust. 2-3, § 14, § 15, § 16 ust. 2-4, § 17 ust. 4 tego rozporządzenia).

W art. 77⁵ Kodeksu pracy i rozporządzeniu wykonawczym wydanym na jego podstawie ustawodawca nie uzależnił wypłaty ryczałtu za noclegi od przedstawienia dowodów, że koszty te pracownik rzeczywi­ście poniósł (wyrok SN z 19 lutego 2007 r., I PK 232/06).

Podstawa prawna:

• § 5 ust. 2-3, § 7 ust. 3-5, § 8 ust. 3-5, § 9 ust. 2-3, § 14, § 15, § 16 ust. 2-4, § 17 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samo­rządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej - Dz.U. z 2013 r., poz. 167