Alimenty z funduszu. Komu przysługują po zmianach?

• Dla kogo świadczenia z funduszu alimentacyjnego?
• Wyższe kryterium dochodowe od 1 października 2023 r.
• Gdzie złożyć wniosek o świadczenia z funduszu alimentacyjnego?
• Kiedy wypłata świadczeń z funduszu alimentacyjnego?

Dla kogo świadczenia z funduszu alimentacyjnego?

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przyznaje się w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie wyższej niż 500 zł miesięcznie.

Osoby uprawnione mogą otrzymywać wsparcie do ukończenia 18 roku życia. W przypadku nauki w szkole lub szkole wyższej można otrzymywać świadczenia dłużej, bo 25 roku życia. Bezterminowo alimenty z funduszu mogą być przyznane w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Świadczenia z funduszu nie przysługują jednak, gdy osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej. Kolejny wyjątek dotyczy zawarcia związku małżeńskiego.

Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, iż w 2022 r. wypłacono 2,3 mln świadczeń z funduszu alimentacyjnego na łączną kwotę 952,5 mln zł. Miesięcznie wypłacano średnio 189,4 tys. świadczeń, a ich przeciętna kwota wynosiła 419,0 zł.

Wyższe kryterium dochodowe od 1 października 2023 r.

Jednym z najważniejszych warunków, jakie należy spełnić, aby otrzymać świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest kryterium dochodowe.

Wcześniej obowiązywało kryterium w wysokości 900 zł.  Zgodnie z przepisami kryterium dochodowe podlega co 3 lata zwiększeniu o wskaźnik waloryzacji. Wskaźnikiem tym jest procentowy skumulowany wzrost minimalnego wynagrodzenia za pracę. Oznacza to, iż kwota kryterium dochodowego przeliczana jest co 3 lata w taki sposób, że jej wysokość będzie wynosiła tyle, ile wynosiłaby, gdyby waloryzacja przeprowadzana była co roku.

Przepisy dotyczące waloryzacji kwoty kryterium dochodowego weszły w życie w 2021 r. To właśnie w tym roku waloryzacja według tych zasad miała miejsce po raz pierwszy.

Warto też pamiętać o zasadzie  „złotówka za złotówkę“, która ma zastosowanie również przy świadczeniach z funduszu alimentacyjnego. Polega ona na tym, że przekroczenie kryterium uprawniającego do świadczeń nie skutkuje utratą prawa do nich, a odpowiednim pomniejszeniem  o kwotę przekroczenia kryterium dochodowego.

Gdzie złożyć wniosek o świadczenia z funduszu alimentacyjnego?

Wniosek składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej. Jednym z wymaganych dokumentów jest zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne albo oświadczenie stwierdzające bezskuteczność egzekucji,

Prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego ustalane jest na okres świadczeniowy, który rozpoczyna się 1 października i trwa do 30 września następnego roku kalendarzowego. Wnioski przyjmowane są od 1 sierpnia, a w przypadku wniosków składanych drogą elektroniczną (za pośrednictwem portalu Emp@tia) - od 1 lipca.

Kiedy wypłata świadczeń z funduszu alimentacyjnego?

Prawo do świadczeń ustala się na okres świadczeniowy począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, nie wcześniej niż od początku okresu świadczeniowego do końca tego okresu.

W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenia z funduszu alimentacyjnego na nowy okres świadczeniowy złoży wniosek wraz z dokumentami do 31 sierpnia, to ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wypłata świadczeń przysługujących za miesiąc październik następuje do dnia 31 października. Gdy wniosek wraz z dokumentami zostanie złożony od 1 do 30 września, to wypłata powinna nastąpić do końca listopada. W przypadku wniosków złożonych w październiku wypłaty przewidziano do końca grudnia. Jeżeli wniosek zostanie złożony w listopadzie, to wypłata przysługujących świadczeń z funduszu alimentacyjnego następuje do dnia 31 stycznia następnego roku.

Gdy osoba ubiegająca się o świadczenia na nowy okres świadczeniowy złoży wniosek wraz z wymaganymi dokumentami w okresie od dnia 1 grudnia danego roku do dnia 31 stycznia następnego roku, ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wypłata przysługujących świadczeń z funduszu alimentacyjnego następuje do ostatniego dnia lutego następnego roku.

Opracowano na podstawie:

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (j. t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1993);

Obwieszczenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 19 stycznia 2023 r. w sprawie wysokości kwoty kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z funduszu alimentacyjnego od dnia 1 października 2023 r. (M. P. z 2023 r., poz. 121);

GUS, Świadczenia na rzecz rodziny w 2022 r.