Kiedy mogę odwołać darowiznę?

Forma czynności

Na wstępie należy pamiętać, że odwołanie darowizny musi nastąpić w formie pisemnej i musi zostać złożone obdarowanemu.

Niedostatek darczyńcy

Z tej przyczyny darowiznę można odwołać tylko wówczas ,gdy nie została ona wykonana. Oznacza to, że została zawarta odpowiednia umowa, ale świadczenie do jakiego zobowiązywała nie zostało zrealizowane. W takim przypadku darowiznę można odwołać, gdy po zawarciu umowy, stan majątkowy darczyńcy uległ takiej zmianie, że jej wykonanie nie może nastąpić bez uszczerbku, zarówno dla jego własnego utrzymania, odpowiednio do jego usprawiedliwionych potrzeb, jak i dla ciążących na nim obowiązków alimentacyjnych .

Niewdzięczność

Z kolei w przypadku rażącej niewdzięczności obdarowanego darowiznę możemy odwołać zarówno wówczas gdy jest wykonana jak i wtedy gdy to jeszcze nie nastąpiło.

Rażąca niewdzięczność może zaistnieć kiedy obdarowany dopuści się wobec darczyńcy (czy nawet jego bliskich) przestępstwa, czy innego rodzaju działań, skierowanych bezpośrednio przeciwko niemu. Sytuację tego rodzaju należy oceniać według zobiektywizowanych kryteriów, a nie według odczuć darczyńcy.

Rażąca niewdzięczność umożliwia odwołanie darowizny zarówno darczyńcy, jak i jego spadkobiercom. Ci drudzy mogą to uczynić zarówno gdy darczyńca był do tego uprawniony w chwili śmierci, jak również wówczas gdy obdarowany przyczynił się do jego śmierci. Nie można odwołać darowizny po upływie roku, od dnia kiedy uprawniony dowiedział się o przyczynie odwołania.

Zobacz również: Niewdzięczność obdarowanego musi być obiektywna

Przebaczenie

Darowizny nie można odwołać z powodu rażącej niewdzięczności, gdy darczyńca przebaczył obdarowanemu. Do przebaczenia nie jest konieczna pełna zdolność do czynności prawnych, wystarczy, że darczyńca miał dostateczne rozeznanie.

Niedostatek darczyńcy po wykonaniu darowizny

Gdy darowizna została wykonana, darczyńca nie ma prawa jej odwołać ze względu na niedostatek. Może on natomiast domagać się od obdarowanego środków utrzymania (odpowiadających jego usprawiedliwionym potrzebom, a także ciążącym na nim obowiązkom alimentacyjnym).

Oczywiście obowiązek ten jest ograniczony do istniejącego jeszcze wzbogacenia. Obdarowany zwracając wartość wzbogacenia, może zwolnić się z tego obowiązku.

Darowizna a zasady współżycia społecznego

Istnieje jednak przypadek gdy pomimo zaistnienia wyżej wymienionych okoliczności nie można odwołać darowizny. Ma to miejsce gdy darowizna była uzasadniona ze względu na zasady współżycia społecznego.

Rozwiązanie umowy darowizny

Umowa darowizny może być rozwiązana przez sąd. Jest to możliwe w przypadku darowizny dokonanej przez osobę ubezwłasnowolnioną przed ubezwłasnowolnieniem, gdy jest ona nadmierna, ze względu na brak istotnych pobudek i wartość świadczenia.

Takiego rozwiązania może żądać tylko przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej, w ciągu dwóch lat od wykonania umowy.

Zobacz również serwis: Sprawy rodzinne