Zatrudnianie pracowników młodocianych. Od września zmieni się wysokość wynagrodzenia

• Zatrudnienie młodocianego w celu przygotowania zawodowego
• Warunki zatrudnienia pracownika młodocianego
• Wynagrodzenie pracownika młodocianego

Zatrudnienie młodocianego w celu przygotowania zawodowego

Według Kodeksu pracy młodocianym jest osoba, która ukończyła 15 lat, a nie przekroczyła 18 lat. Młodociany nieposiadający kwalifikacji zawodowych może być zatrudniony tylko w celu przygotowania zawodowego.

Przygotowanie zawodowe młodocianych pracowników może odbywać się w dwóch formach:

• nauki zawodu, która ma na celu przygotowanie młodocianego do pracy w charakterze wykwalifikowanego pracownika lub czeladnika i obejmuje praktyczną naukę zawodu oraz dokształcanie teoretyczne. Nauka zawodu jest organizowana u pracodawcy,
• przyuczenia do wykonywania określonej pracy, które ma na celu przygotowanie młodocianego do pracy w charakterze przyuczonego pracownika i może dotyczyć wybranych prac związanych z nauką zawodu.

Czytaj również:

Miejsce parkingowe dla osoby niepełnosprawnej. Kto może dostać kartę parkingową?

W obu przypadkach konieczne jest zawarcie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego. W ten sposób młodociany uzyskuje status pracownika i prawo do wynagrodzenia ustalanego według przepisów Kodeksu pracy i rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania.

Umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego powinna określać w szczególności:

• rodzaj przygotowania zawodowego (nauka zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy),
• czas trwania i miejsce odbywania przygotowania zawodowego,
• sposób dokształcania teoretycznego,
• wysokość wynagrodzenia.

Młodocianego odbywającego naukę zawodu można zatrudnić wyłącznie przy pracach objętych programem praktycznej nauki zawodu.

Warunki zatrudnienia pracownika młodocianego

Przed przyjęciem do pracy młodociany podlega wstępnym badaniom lekarskim, a w czasie zatrudnienia - badaniom okresowym i kontrolnym.

Czas pracy młodocianego w wieku do 16 lat nie może przekraczać 6 godzin na dobę. Czas pracy młodocianego w wieku powyżej 16 lat nie może przekraczać 8 godzin na dobę. Do czasu pracy młodocianego wlicza się czas nauki w wymiarze wynikającym z obowiązkowego programu zajęć szkolnych, bez względu na to, czy odbywa się ona w godzinach pracy.

Czytaj również:

Od września zmieni się wysokość wpłat na PFRON

14. emerytura. ZUS obniży świadczenie po przekroczeniu 2900 zł brutto

Młodociani mają specyficzne zasady udzielania urlopu wypoczynkowego. Po upływie 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy pracownik młodociany ma prawo do urlopu w wymiarze 12 dni roboczych. Z upływem roku pracy młodociany uzyskuje prawo do urlopu w wymiarze 26 dni roboczych. Jednak w roku kalendarzowym, w którym młodociany kończy 18 lat, ma prawo do urlopu w wymiarze 20 dni roboczych, jeżeli prawo do urlopu uzyskał przed ukończeniem 18 lat.

Młodocianemu pracownikowi uczęszczającemu do szkoły należy udzielić urlopu w okresie ferii szkolnych. Jeżeli młodociany nie ma jeszcze prawa do urlopu, pracodawca na wniosek młodocianego może zaliczkowo udzielić urlopu w okresie ferii. Warto też pamiętać, że na wniosek młodocianego będącego uczniem pracodawca ma obowiązek udzielić w okresie ferii szkolnych urlopu bezpłatnego w wymiarze nieprzekraczającym łącznie z urlopem wypoczynkowym 2 miesięcy. Okres urlopu bezpłatnego wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Wynagrodzenie pracownika młodocianego

Pracownik młodociany w okresie nauki zawodu ma prawo do wynagrodzenia obliczanego w stosunku procentowym do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale. Stosunek procentowy wynagrodzenia młodocianego wynosi:

• nie mniej niż 8 proc. - w pierwszym roku nauki lub klasie I branżowej szkoły I stopnia w przypadku młodocianego realizującego dokształcanie teoretyczne w tej szkole,
• nie mniej niż 9 proc. - w drugim roku nauki lub klasie II branżowej szkoły I stopnia w przypadku młodocianego realizującego dokształcanie teoretyczne w tej szkole,
• nie mniej niż 10 proc. - w trzecim roku nauki lub klasie III branżowej szkoły I stopnia w przypadku młodocianego realizującego dokształcanie teoretyczne w tej szkole.

W przypadku młodocianego odbywającego przyuczenie do wykonywania określonej pracy przysługuje nie mniej niż 7 proc. przeciętnego wynagrodzenia.

Główny Urząd Statystyczny ogłosił, że przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2026 r. wyniosło 9233,13 zł i było niższe niż w pierwszym kwartale tego roku. Oznacza to, że od 1 września 2026 r. zmniejszy się najniższe wynagrodzenie młodocianych. Wyniesie ono nie mniej niż:

• 738,65 zł – w pierwszym roku nauki,
• 830,98 zł – w drugim roku nauki,
• 923,31 zł – w trzecim roku nauki,
• 646,32 zł – w przypadku przyuczenia do wykonywania określonej pracy.

Podstawa prawna:

• ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 277 z późn. zm.)
• rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 2010 z późn. zm.)
• komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 sierpnia 2026 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2026 r. (M.P. z 2026 r. poz. 779)