Kategorie

Nadzwyczajne złagodzenie lub obostrzenie kary (art. 57)

Sąd może orzec karę w „zwykłym” zakresie, ani jej nie obniżając nadzwyczajnie ani jej nadzwyczajnie nie obostrzając.
Sąd może orzec karę w „zwykłym” zakresie, ani jej nie obniżając nadzwyczajnie ani jej nadzwyczajnie nie obostrzając.
Jeżeli zachodzi kilka niezależnych od siebie podstaw do nadzwyczajnego złagodzenia albo obostrzenia kary, sąd może tylko jeden raz karę nadzwyczajnie złagodzić albo obostrzyć, biorąc pod uwagę łącznie zbiegające się podstawy łagodzenia albo obostrzenia. Jeżeli zbiegają się podstawy nadzwyczajnego złagodzenia i obostrzenia, sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie albo obostrzenie kary.

Wskazany przepis reguluje szczegółowo zasady stosowania przez sąd instytucji nadzwyczajnego złagodzenia lub zaostrzenia kary. Instytucja nadzwyczajnego złagodzenia kary jest precyzyjnie uregulowana w art. 60 Kodeksu karnego, który określa kiedy znajduje ona zastosowanie i na czym dokładnie polega.

Trzeba wskazać, iż ustawodawca nie poświęcił oddzielnego artykuły na wykazanie jakie są podstawy nadzwyczajnego obostrzenia kary. W związku z powyższym należy przesłanki te dla jasności omawianego zagadnienia przytoczyć, podsumować. Są nimi:

1) popełnienie przestępstwa o charakterze chuligańskim (art. 57a § 1 Kodeksu karnego)

2) popełnienie przestępstwa w warunkach recydywy specjalnej jednokrotnej (art. 64 § 1 Kodeksu karnego)

3) popełnienie przestępstwa w warunkach multirecydywy (art. 64 § 2 Kodeksu karnego)

4) popełnienie przestępstwa przez sprawcę „zawodowego” (art. 65 Kodeksu karnego)

5) popełnienie przestępstwa w zorganizowanej grupie lub związku mającym na celu jego popełnienie

6) popełnienie przestępstwa o charakterze terrorystycznym (art. 65 Kodeksu karnego)

7) popełnienie przestępstwa określonego w art. 173, 174 lub 177 Kodeksu karnego przez sprawcę, który znajdował się w stanie nietrzeźwości, pod wpływem środków odurzających lub który zbiegł z miejsca zdarzenia (art. 178 § 1 KK)

Przechodząc do analizy art. 57 Kodeksu karnego należy wskazać, iż pierwszej części ustanawia on zasadę, w myśl której jeżeli zachodzi kilka niezależnych od siebie podstaw do nadzwyczajnego złagodzenia albo obostrzenia kary, sąd może tylko jeden raz karę nadzwyczajnie złagodzić albo obostrzyć. Wówczas przy wymiarze kary bierze on pod uwagę łącznie wszystkie podstawy złagodzenia lub obostrzenia kary naraz.

Jeżeli Jan. K uchylał się od pełnienia służby zastępczej (art. 145 § 1 KK) ale dobrowolnie do niej powrócił po tygodniu i okaże się ,iż uczynił to nie z powodu nagannych pobudek, a jedynie chęci opieki nad ciężko chorą matką, przy czym jest on jednocześnie osobą uprzednio niekaraną i cieszącą się nieposzlakowaną opinią, to sąd weźmie łącznie wszystkie te przesłanki rozważając ewentualne nadzwyczajne złagodzenie kary, natomiast nie będzie rozważał o ile każda konkretna okoliczność z osobna powinna wpłynąć na obniżenie kary.

Zobacz serwis: Wymierzanie kar

Ustawodawca ustanowił ten przepis dla ułatwienia sądowi sposobu obliczania i wymierzania kary nadzwyczajnie złagodzonej (lub obostrzonej). Należy wskazać, że w przypadku obowiązywania reguły przeciwnej, tj. dopuszczającej wielokrotne obniżanie lub obostrzanie kary na podstawie każdej przesłanki, niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania tego systemu obliczania i orzekania kary byłoby stworzenie przez ustawodawcę katalogu zamkniętego wszystkich przesłanek powodujących złagodzenie lub obostrzenie odpowiedzialności wraz z precyzyjnym określeniem tego jak wpływają na wymiar kary. Tylko teoretycznie stworzenie takich przepisów jest możliwe, ponadto należy nadmienić, że godziłyby one w sferę dyskrecjonalności władzy sędziego.

Druga z zasad opisanych w analizowanym artykule dotyczy sposobu orzekania przez sąd w sytuacji, gdy jednocześnie zbiegną się podstawy do nadzwyczajnego złagodzenia kary lub nadzwyczajnego jej obostrzenia. W myśl tego przepisu, sąd może wówczas albo karę nadzwyczajnie złagodzić, albo obostrzyć, biorąc pod uwagę wszystkie te okoliczności łącznie. Oznacza to, że sąd niejako będzie je wyważał, patrzył, których przesłanek jest więcej, albo które są ważniejsze, mają większe znaczenie.

Zobacz: Pomoc prawna

Należy ponadto podkreślić, iż zastosowanie przez sąd nadzwyczajnego złagodzenia lub nadzwyczajnego obostrzenia kary jest fakultatywne, co oznacza iż może on orzec karę w „zwykłym” zakresie, ani jej nie obniżając nadzwyczajnie ani jej nadzwyczajnie nie obostrzając.

Jeżeli w sprawie Anity B. oskarżonej o przestępstwo fałszowania polskich znaków płatniczych (art. 310 Kodeksu karnego) ujawnią się jednocześnie okoliczności przemawiające za nadzwyczajnym złagodzeniem kary (jest to tzw. wypadek mniejszej wagi, sprawczyni nie wyrządziła nikomu realnych szkód, wyraziła skruchę za swój czyn) oraz nadzwyczajnym obostrzeniem kary (uprzednia karalność za podobne przestępstwo tzw. recydywa specjalna podstawowa) to sąd może albo zdecydować o nadzwyczajnym złagodzeniu kary albo o nadzwyczajnym jej obostrzeniu. Sąd może również nie orzekać o żadnym z wskazanym środków i orzec karę w granicach ustawowych („zwyczajnych”).

W ślad za orzecznictwem Sądu Najwyższego należy wskazać, że jeżeli nastąpi zbieg podstaw do nadzwyczajnego złagodzenia kary lub nadzwyczajnego jej obostrzenia, wówczas kary te (nadzwyczajnie złagodzone lub obostrzone) tracą obligatoryjny charakter przewidziany przepisem, co oznacza iż wówczas to sąd według własnego uznania (fakultatywnie) decyduje czy zastosować którąś z nich (postanowienie SN z dnia 4 lutego 2008 r. , sygn.III K 363/07, Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Karna 2008/4/28/40).

Podstawa prawna: Art. 57 Kodeksu karnego.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    28 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytury groszowe z ZUS wciąż problemem

    Emerytury groszowe z ZUS stanowią coraz częstszy problem. Czy planowane są zmiany dotyczące świadczeń niższych niż minimalne?

    Oszczędzamy mniej, ale regularnie [BADANIE]

    Z danych zebranych przez Intrum wynika, iż 80 procent konsumentów stara się oszczędzać każdego miesiąca. Czy to pozytywny skutek pandemii?

    Reklamacja po wakacjach - jak i kiedy?

    Reklamacja po wakacjach może dotyczyć np. usługi turystycznej, opóźnionego lotu czy noclegu. W jakim terminie należy ją wysłać?

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.? Podpowiadamy dla kogo przewidziano nowy rodzaj wsparcia.

    Oszustwo "na 14. emeryturę" - co robić?

    Oszustwo "na 14. emeryturę? ZUS przestrzega przed osobami, które oferują pomoc przy wypełnieniu wniosku o świadczenie.

    Zasada niezmienności składu orzekającego - zmiany w k.p.k.

    Zasada niezmienności składu orzekającego sprawia, że zmiana sędziego oznacza przymus prowadzenia procesu od początku – co nikomu nie służy. Jest jednak szansa na poprawę sytuacji.

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. - zmiany

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. będzie możliwy tylko na podstawie ważnego paszportu. Są jednak wyjątki. Jakie?

    Ochrona konsumenta - przepisy uzupełniające weszły w życie

    Przepisy uzupełniające ochronę konsumentów weszły w życie. Zmiany dotyczą m.in. postępowania nakazowego z weksla czy wnoszenia pism do sądu.

    Noc spisowa - GUS wydłuża godziny pracy 25 września

    Noc spisowa zostanie zorganizowana przez GUS w sobotę 25 września. Jak i gdzie będzie można się spisać?

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował kalkulator, dzięki któremu można sprawdzić o ile orientacyjnie wzrośnie rata kredytu, gdy zmieni się jego oprocentowanie. Jak skorzystać z kalkulatora?

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.