Kategorie

E-sądy arbitrażowe (polubowne) w Polsce

E-sądy arbitrażowe (polubowne) w Polsce
ShutterStock
W Polsce funkcjonują obecnie cztery elektroniczne sądy polubowne (tzw. e-arbitraże): Ultima Ratio, CODR oraz OAC, a także Sąd Arbitrażowy przy Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych „Lewiatan”, który posiada platformę IT do rozpoznawania sporów online. Czas trwania spraw liczy się w nich w tygodniach zamiast w miesiącach, a wszelkie formalności można załatwić online, bez wychodzenia z domu.
Reklama

Jeszcze kilka lat temu elektroniczne sądy arbitrażowe traktowane były bardziej jak nowinka prawnicza niż pełnokrwista alternatywa dla sądów państwowych. Odkąd jednak w 2013 roku dyrektywa Unii Europejskiej wprowadziła możliwość polubownego rozstrzygania sporów konsumenckich wyłącznie przez Internet, ich rozwój zdecydowanie przyśpieszył. O e-arbitrażu w naszym kraju opowiada Robert Szczepanek, współtwórca Ultima Ratio, Pierwszego Elektronicznego Sądu Polubownego przy Stowarzyszeniu Notariuszy RP.

Kilka, kilkanaście, a niekiedy nawet kilkadziesiąt miesięcy trwają średnio sprawy w polskich sądach powszechnych. Wymuszone pandemią odraczanie rozpraw sprawiło, że korek na rodzimej wokandzie jeszcze bardziej się wydłużył. Zerwane kontrakty, niedotrzymane terminy czy zaległe płatności – wszystko przez pandemiczne „zatrzymanie” gospodarki. Nie dziwi więc, że wielu przedsiębiorców zwróciło swoją uwagę w kierunku alternatywnego sposobu rozpoznawania sporów z klientami – elektronicznego arbitrażu.

„Elektroniczny arbitraż to inaczej sąd prywatny, co do którego strony umawiają się, że rozpozna wiążąco ich przyszłe spory, tyle że nie w fizycznym budynku, a na specjalnie przygotowanej platformie online. W e-arbitrażu nie ma więc rozpraw, świadków ani listów poleconych. Zamiast iść do sądu, strony logują się do systemu IT sądu. Na profilu sprawy przedstawiają własne stanowiska, załączają filmy, zdjęcia czy skany dokumentów a z arbitrem czy drugą stroną porozumiewają się za pomocą czatu. Nie dość więc, że mogą prowadzić sprawy 24 godziny na dobę, to jeszcze, za ekranem komputera, nie muszą obawiać się stresu, nerwów czy zawstydzenia podczas bezpośredniej konfrontacji z drugą stroną i jej prawnikiem. Ultima Ratio od początku koronawirusa zanotował aż 1000% wzrost liczby zapisów w umowach między przedsiębiorcami” wyjaśnia Robert Szczepanek, współtwórca Ultima Ratio, Pierwszego Elektronicznego Sądu Polubownego przy Stowarzyszeniu Notariuszy RP.

Reklama

Na świecie działa już ponad 100 elektronicznych sądów polubownych. Za pierwszą platformę e- arbitrażu uznaje się stworzony w 1996 roku The Virtual Magistrate, który zajmował się przede wszystkim sprawami związanymi z naruszeniem tajemnic handlowych i patentów oraz ochroną znaków towarowych. Obecnie, najbardziej „zajętym” e-sądem polubownym jest z kolei ten stworzony przy eBay. Rozpatruje on rocznie ponad 60 milionów spraw. Europa pozostaje jednak centrum zdecydowanej większości inicjatyw z zakresu tzw. ODR, czyli online dispute resolution. Wystarczy wspomnieć brytyjski Online Civil Money Claims Court, który zajmuje się sprawami o roszczenia cywilne nie przekraczające 10 tyś. funtów i jest przystosowany dla potrzeb stron nie korzystających z pomocy profesjonalnych pełnomocników.

W Polsce funkcjonują obecnie cztery e-arbitraże – Ultima Ratio, CODR oraz OAC, a także Sąd Arbitrażowy przy Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych „Lewiatan”, który posiada platformę IT do rozpoznawania sporów online. Czas trwania spraw liczy się w nich w tygodniach zamiast w miesiącach, a wszelkie formalności można załatwić online, bez wychodzenia z domu.

„Dzięki umowie z Ministerstwem Cyfryzacji, Ultima Ratio, jako jedyny podmiot z poza administracji publicznej, korzysta przy weryfikacji tożsamości stron w Internecie z rządowego Profilu Zaufanego. Ponadto, Prezes UOKiK wpisał nasz Sąd na listę podmiotów uprawnionych do wiążącego rozstrzygania sporów konsumenckich. W Ultima Ratio średni czas oczekiwania na wyrok to aktualnie 16 dni. To szczególnie ważne w post-pandemicznej rzeczywistości, która nie będzie rozpieszczać ani przedsiębiorców, ani konsumentów. Co więcej, procedury e-arbitrażu są wygodne – wszystkie formalności załatwiane są zdalnie, bez konieczności stawiania się gdziekolwiek, a samo postępowanie tańsze, nawet o 70%, niż w przypadku skierowania sporu do sądu powszechnego” dodaje Robert Szczepanek z Ultima Ratio.

Aby e-arbitraż mógł zająć się sporem między przedsiębiorcami, zainteresowani muszą to wcześniej między sobą uzgodnić, najlepiej na samym początku współpracy. Można to zrobić w formie klauzuli w umowie albo w regulaminie na stronie internetowej. Późnej arbitraż działa już tak, jak sąd państwowy. Inaczej więc, niż w przypadku mediacji, z arbitrażu kontrahent nie może się wycofać, a procedury wiążą go nawet wówczas, gdy podejmie decyzję, że nie będzie brał udziału w postępowaniu. Wyrok sądu arbitrażowego, zgodnie z art. 1212 Kpc, ma moc prawną wyroku sądu państwowego po nadaniu mu klauzuli wykonalności. Można go zatem oddać do komornika.

Z raportu Doing Business 2019 przygotowanego przez Bank Światowy wynika, że aktualny, średni czas od wniesienia pozwu do momentu egzekucji wyroku przez komornika wynosi w polskich sądach powszechnych aż 685 dni.

Polecamy: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Źródło: Newseria.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    1 sty 2000
    8 maja 2021
    Zakres dat:

    Kiedy Boże Ciało w 2021 r.?

    Kiedy wypada Boże Ciało w 2021 r.? Czy jest to dzień wolny od pracy? Co z długim weekendem i zakupami?

    W pandemii konsumenci częściej zgłaszają problemy

    W pandemii konsumenci częściej zgłaszają się o pomoc w rozwiązywaniu transgranicznych problemów. Czego dotychczas dotyczyły skargi?

    ETPCz o wyborze polskiego TK

    Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) uznał, iż wybór polskiego Trybunału Konstytucyjnego był nieprawidłowy, co spowodowało niezgodność z prawem składu orzekającego.

    Bon turystyczny. Czym jest Certyfikat Dobrych Praktyk?

    Podmiot realizujący bon turystyczny może otrzymać Certyfikat Dobrych Praktyk. Co to oznacza dla turysty?

    Maseczki na świeżym powietrzu? Zmiany od 15 maja 2021 r.

    Maseczki na świeżym powietrzu nie będą obowiązkowe od 15 maja 2021 r. pod warunkiem zachowania odpowiedniego dystansu.

    Emerytury stażowe. Prezydent powołał Radę ds. Społecznych

    Wypracowanie propozycji tzw. emerytury stażowej ma być jednym z zadań Rady ds. Społecznych, którą powołał prezydent.

    Czy biuro podróży może wymagać od turysty szczepienia?

    Szczepień przeciw COVID-19 może wymagać organizujące wyjazd biuro podróży, przyjmujący turystę hotel czy przewoźnik. Czy jest to zgodne z prawem?

    Internet popularny w komunikacji z administracją publiczną

    Internet na Mazowszu ma coraz większe znaczenie jako kanał komunikacji z administracją publiczną. Jakie są statystyki?

    Rzecznik TSUE o polskim systemie odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów

    Według opinii rzecznika generalnego TSUE trybunał powinien orzec, iż polskie prawo w sprawie systemu odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów jest sprzeczne z prawem unijnym.

    Bezpieczne hasło - czyli jakie?

    Bezpieczne hasło jest pierwszą linią obrony przed cyberprzestępcami. Jak skutecznie tworzyć hasło i nie dać się hakerom?

    Szczepienia w zakładach karnych - projekt

    Szczepienia w zakładach karnych zakłada projekt rozporządzenia, który przygotowało Ministerstwo Zdrowia. To nie jedyne miejsce, o które zostanie rozszerzony katalog miejsc, w których będą wykonywane szczepienia.

    SMS-y z pytaniem o alimenty nękaniem? SN uchylił wyrok

    SMS-y z pytaniem o alimenty zostały przez męża uznane za nękanie. Zdaniem Sądu Najwyższego nie można bez wątpliwości uznać, iż doszło do popełnienia występku.

    Zadłużeni emeryci. Co mogą zrobić w ciężkiej sytuacji finansowej?

    Emeryci znajdują się w coraz gorszych sytuacjach finansowych. Według danych Krajowego Rejestru Długów, zadłużonych w tej grupie przybywa.

    Po roku większa liczba bezrobotnych – porównanie [TABELA]

    Liczba bezrobotnych w Polsce w 2021 r. wzrosła w porównaniu do roku ubiegłego. Jak wygląda porównanie w poszczególnych województwach?

    Z jakich wydatków zrezygnują konsumenci w II kwartale 2021 r.?

    Wydatki zakupowe planuje ograniczyć 40% Polaków. Z deklaracji konsumentów wynika, że głównym powodem ograniczeń są rosnące ceny.

    Rejestracja na szczepienie COVID - 4 sposoby

    Rejestracja na szczepienie COVID może odbyć się na 4 sposoby - infolinia, online, SMS i kontakt z konkretnym punktem szczepień. Jak zapisać się na szczepienie?

    Od osób starszych łatwiej wyłudzić dane osobowe

    Osoby po 45. roku życia są bardziej podatne na wyłudzenie danych osobowych. Tak wynika z raportu przeprowadzonego pod patronatem UODO.

    Karta EKUZ z dłuższym terminem ważności

    Karta EKUZ ma dłuższy termin ważności. Nowe zasady obowiązują od 28 kwietnia 2021 r. Co się zmieniło?

    Fałszywe e-sklepy w pandemii częstym problemem

    Na fałszywy e-sklep w pandemii nietrudno się natknąć. Czy potrafimy je rozpoznawać?

    Jak nocować w lesie w 2021 r.?

    Jak nocować w lesie? Od 1 maja 2021 r. można wybrać jedno z ponad czterystu nadleśnictw, realizujących program „Zanocuj w lesie”.

    Skrócenie izolacji dla chorych z COVID-19 – projekt zmian

    Skrócenie izolacji dla chorych z COVID-19 zakłada aktualnie rozpatrywany projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia. Co to może oznaczać dla pacjentów?

    Wyrok TSUE w sprawie kredytów frankowych

    TSUE wydał wyrok w sprawie kredytów we frankach szwajcarskich. Jakie stanowisko zajął trybunał?

    Majówka - czego unikać? [ranking szkód]

    Majówka wyróżnia się większą ilością zgłaszanych szkód. Co może się przytrafić podczas długiego weekendu?

    Na co emeryci wydadzą trzynastki?

    Z danych GUS wynika, że comiesięczne wydatki emeryta pochłaniają średnio ¾ dochodów. Na co warto przeznaczyć trzynastą emeryturę, by zadbać o swoje bezpieczeństwo finansowe?

    Zasady kwarantanny granicznej po majówce

    Zasady kwarantanny granicznej po majówce nie zmienią się . Nadal obejmowani nią będą wszyscy przekraczający granicę Polski - przybywający zarówno z państw Strefy Schengen, jak i pozostałych.