Przeniesienie praw autorskich na uczelnię

Nie. Prawa autorskie majątkowe, jakie przysługują studentowi, w stosunku do napisanej przez niego pracy dyplomowej nie mogą być przeniesione na uczelnię na podstawie regulaminu, który przewiduje taki skutek. Co więcej przepisy regulaminu, które zobowiązują studenta do przeniesienia tych praw i uzależniają od tego dopuszczenie do egzaminu końcowego, stanowią niedozwolone klauzule umowne.

Regulamin nie przenosi praw do utworu

Zgodnie bowiem z art. 53 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych przeniesienie autorskich praw majątkowych na podstawie umowy zawsze wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności. Dodatkowo zgodnie z art. 41 nieważna w tej części dotyczącej wszystkich utworów lub wszystkich utworów określonego rodzaju tego samego twórcy mających powstać w przyszłości (ust. 3). Treść umowy przenoszącej te prawa musi określać pola eksploatacji utworu, które muszą być znane w chwili jej zawarcia (ust. 4).

Zobacz serwis: Umowy

Z tych powodów określenie w regulaminie, iż prawa majątkowe do przyszłych utworów twórcy nie może być uznane za zgodne z prawem.

Niedozwolone klauzule umowne

Niekiedy zdarza się, że uczelnie starają się doprowadzić do przejęcia praw autorskich majątkowych poprzez uzależnienie dopuszczenia do egzaminu końcowego od zawarcia umowy przenoszącej te prawa. W regulaminach studiów na niektórych uczelniach można spotkać zapis, które zobowiązują studenta do przeniesienia na uczelnię prawa majątkowych do utworu.

Takie zapisy należy uznać za niedozwolone klauzule umowne. Zgodnie z art. 385(3) Kodeksu cywilnego, który zawiera katalog przykładowych klauzul niedozwolonych za taką należy uznać postanowienie, które uzależnia zawarcie, treść lub wykonanie umowy od zawarcia innej umowy, nie mającej bezpośredniego związku z umową zawierającą takie postanowienie.

Takie zapisy zostały już zresztą wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych na podstawie orzeczenia Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sygnatura XVII AmC 48/05)

W tej mierze warto zapoznać się z treścią art. 385(1) Kodeksu cywilnego zgodnie z którym postanowienia umów nie uzgodnione z konsumentem, które są uznane za niedozwolone klauzule nie wiążą go. 

Zobacz serwis: Prawa konsumenta