Kategorie

Umowy dotyczące spadku po osobie żyjącej

Eugenia  Jabłokow
Radca prawny- ekspert w dziedzinie postępowania spadkowego
Zrzeczenie się dziedziczenia przebiega na podstawie umowy, w której spadkobierca ustawowy zrzeka się dziedziczenia po spadkodawcy. Dotyczy wyłącznie dziedziczenia ustawowego.
Zrzeczenie się dziedziczenia przebiega na podstawie umowy, w której spadkobierca ustawowy zrzeka się dziedziczenia po spadkodawcy. Dotyczy wyłącznie dziedziczenia ustawowego.
Co do zasady nieważna z mocy prawa jest umowa o spadek po osobie żyjącej. Jedynym wyjątkiem w tym zakresie jest zawarcie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia przez spadkobiercę ustawowego z przyszłym spadkodawcą.

Przyszły spadkodawca nie może umówić się z przyszłymi spadkobiercami, jakie składniki majątku im przeznaczy, jak też oni nie mogą umówić się ze spadkodawcą o to, jakie spodziewane profity ich czekają. Chyba, że mowa jest o dziedziczeniu ustawowym i jest to umowa o zrzeczenie się dziedziczenia. Umowa ta musi być zawarta w formie aktu notarialnego.

Kogo obejmuje zrzeczenie się dziedziczenia

Jeśli nie umówiono się inaczej to zrzeczenie się obejmuje również zstępnych zrzekającego się.

Reklama

Można jednak zastrzec, że umowa dotyczy tylko spadkobiercy zawierającego taką umowę. Wówczas zstępni takiego spadkobiercy dziedziczą na zasadach ogólnych.
Skutek zrzeczenia się przejawia się w tym, ze spadkobierca zrzekający traktowany jest jako osoba, która nie dożyła otwarcia spadku. Wówczas do dziedziczenia dochodzą jego dzieci albo jeśli dzieci już nie żyją - wnuki. Jeśli natomiast umowa obejmowała wszystkich zstępnych to oni też są traktowani jako ci, którzy nie dożyli otwarcia spadku. Wszystkim tym osobom nie przysługuje również prawo do zachowku. 

Instytucja ta najczęściej stosowana w takich przypadkach, gdy rodzic daruje jednemu z dzieci istotny składnik majątku, a więc, aby już ten nadmiernie obdarowany za życia, nie korzystał również z majątku po śmierci spadkodawcy, kosztem pozostałych spadkobierców ustawowych.

Umowa wzajemna bądź zastrzeżenie warunku

Możliwe jest zawarcie umowy wzajemnej w tym zakresie, tzn. w jednej umowie zarówno bezpłatne przysporzenie od przyszłego spadkodawcy na rzecz zrzekającego się, jak też zrzeczenie się. Wówczas żadna ze stron nie obawia się, że zostanie wprowadzona w błąd przez drugą stronę, krótko mówiąc, aby uniknąć takich sytuacji, że przyszły spadkodawca dokonał już darowizny na rzecz przyszłego spadkobiercy, a przyszły spadkobierca odmówi zawarcia umowy w zakresie zrzeczenia się, można obie umowy zawrzeć jednocześnie, w jednej umowie.

Reklama

Dopuszczalna jest inna forma załatwienia tej sprawy, z zastrzeżeniem warunku. Przykładowo, przyszły spadkobierca zrzeka się dziedziczenia pod warunkiem, że przyszły spadkodawca daruje na jego rzecz określona sumę pieniędzy lub określoną nieruchomość, czy inny składnik majątku. 

Zrzeczenie się dziedziczenia może być ułamkowe, tzn. w przypadku dziedziczenia ustawowego, jak wynika z kręgu spadkobierców, przyszły spadkobierca odziedziczyłby ¼ spadku, a zawiera umowę, mocą której zrzeka się i godzi się, odziedziczyć tylko 1/8 spadku. 

Nie można zrzec się dziedziczenia na korzyść innej osoby, tzn. ja się zrzekam dlatego, by dziedziczyła inna osoba, jak też nie można zrzec się dziedziczenia testamentowego. Zatem, jeśli mimo zawarcia umowy o zrzeczenie się dziedziczenia, spadkodawca sporządził na rzecz takiej osoby testament, to ta umowa o zrzeczenie się dziedziczenia nie wywołuje skutków prawnych. Osoba ta, mimo zrzeczenia się, będzie spadkobiercą testamentowym.

Również, mimo zrzeczenia się dziedziczenia, można zostać zapisobiercą testamentowym, tj. spadkobiercą testamentowym jest ktoś inny, ale w testamencie znajduje się zapis na rzecz osoby, która zrzekła się dziedziczenia.

Zobacz również: Na czym polega zrzeczenie się dziedziczenia

Za życia stron takiej umowy o zrzeczenie się dziedziczenia możliwe jest uchylenie się od skutków zrzeczenia się, również wyłącznie w formie aktu notarialnego. Skutki tej umowy wówczas są takie, jakby umowy o zrzeczenie się dziedziczenia nie zawierano. Nie jest możliwe uchylenie się od skutków takiej umowy pomiędzy spadkobiercą którejkolwiek ze stron. 

Możliwe jest uchylenie się od skutków umowy o zrzeczenie się dziedziczenia z powodu wad oświadczenia woli: groźby lub błędu. Taka furtka istnieje dla tych osób, które z powodu błędu czy groźby chcą jednostronnie uchylić się od skutków podpisanej umowy o zrzeczenie się dziedziczenia, bo druga strona nie wyraża zgody na rozwiązanie umowy o zrzeczenie się. 

Umowy takie, co do zasady, są zawierane bardzo rzadko. Trudno powiedzieć, czy dzieje się tak z powodu niewiedzy w tym zakresie, czy też z powodu braku istotnego majątku do rozdysponowania miedzy spadkobierców.

Zobacz serwis: Postępowanie spadkowe

Polecamy naszą publikację z której dowiesz się więcej na temat darowizn, spadków i testamentów >>
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Darowizny, testamenty, spadki. Prawidłowe zapisy. Przykładowe wzory
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    30 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Presja odpowiadania na służbowe maile i telefony podczas urlopu?

    Presję odpowiadania na służbowe maile i telefony podczas urlopu odczuwa co czwarty Polak. Kto ma największy problem z przejściem w tryb offline?

    Senackie poprawki do nowelizacji KPA [KOMENTARZ]

    Senat stworzył rozwiązanie, które tak naprawdę podzieli uprawnionych na dwie grupy. Zmiany komentuje radca prawny Jan Delmanowski.

    Dobry start - ZUS przelał prawie 240 mln zł na wyprawki

    ZUS przelał prawie 240 mln zł na konta w ramach programu "Dobry start". Świadczenie przyznawane jest bez względu na dochód.

    Zmiany w Kodeksie karnym ze względu na dobro dziecka

    Rząd zapowiada zmiany w Kodeksie karnym. "Musimy chronić dobro dziecka" - mówił minister w KPRM Michał Wójcik.

    Konfiskata pojazdu w projekcie Kodeksu karnego

    Rozwiązania dotyczące m.in. konfiskaty pojazdu mają się znaleźć w w osobnym projekcie Kodeksu karnego.

    Wysokie kary za zaśmiecanie m.in. plaż

    Rząd zapowiada zaostrzenie kar za zaśmiecanie m.in. plaż i lasów. Grzywna miałaby wzrosnąć z 500 zł do nawet 5 tys. zł.

    Recepta farmaceutyczna w 2021 r.

    Czym jest recepta farmaceutyczna? Kto w 2021 r. może skorzystać z takiej recepty? Kiedy można ją wystawić?

    Dziecko cudzoziemca urodzone w Polsce

    Narodziny i związane z tym procedury dotyczą również dzieci obcokrajowców. Jaka jest sytuacja prawna urodzonych w Polsce dzieci cudzoziemców?

    Fundusz Kompensacyjny Szczepień - projekt przyjęty przez rząd

    Projekt ustawy powołującej Fundusz Kompensacyjny Szczepień Ochronnych został przyjęty przez rząd. Kto będzie mógł otrzymać świadczenie?

    Jak zamówić e-receptę przez Internet?

    Jak zamówić e-receptę przez Internet? Można to zrobić na Internetowym Koncie Pacjenta.

    Co wie o nas Internet?

    Dane osobowe w Internecie rozprzestrzeniają się bardzo szybko. Co wie o nas Internet? Czy dane można wykorzystać przeciwko nam?

    Mój wizerunek - czy to tylko zdjęcie?

    Każdy ma swoje wyobrażenie czym jest wizerunek albo co potocznie uznawane jest za wizerunek.

    Koszty sądowe w elektronicznym postępowaniu upominawczym

    Uchwalona przez Sejm nowelizacja ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przesądza, że w w elektronicznym postępowaniu upominawczym wydatki ponosi Skarb Państwa.

    Wyprzedaże - jakie prawa ma konsument?

    Letnie wyprzedaże trwają nie tylko w Polsce, ale i za granicą. Czy konsument może zwrócić towar? Co z reklamacją?

    24 lipca przypada Święto Policji

    24 lipca obchodzone jest Święto Policji. Urząd Statystyczny w Warszawie przygotował najważniejsze dane dla województwa mazowieckiego.

    Rodzinny kapitał opiekuńczy - projekt ustawy

    Projekt ustawy o rodzinnym kapitale opiekuńczym został skierowany do konsultacji społecznych. Komu będzie przysługiwało świadczenie?

    ETPCz: o powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej SN

    Europejski Trybunał Praw Człowieka stwierdził poważne nieprawidłowości w powoływaniu sędziów do Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    12 tys. zł na dziecko w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego

    12 tys. zł na dziecko to maksymalna kwota nowego świadczenia dla rodziców. Komu będzie przysługiwał rodzinny kapitał opiekuńczy? W jakich częściach?

    Rzecznik Finansowy ostrzega przed oszustwami inwestycyjnymi

    Rzecznik Finansowy apeluje o zachowanie szczególnej ostrożności w podejmowaniu decyzji inwestycyjnych. Jak weryfikować wiarygodność platform?

    Kontakty z dzieckiem a kwarantanna – MS chce zmiany przepisów

    Ministerstwo Sprawiedliwości uznało za zasadny postulat zwolnienia z kwarantanny osób realizujących kontakty z dziećmi poza granicami kraju.

    Overbooking z powodu pandemii?

    Czy pandemia usprawiedliwia overbooking?Jakie prawa przysługują pasażerom linii lotniczych?

    Nowe dowody osobiste w innym terminie - ustawa w Senacie

    Senacka komisja poparła nowelizację, która przesunie termin wdrożenia nowych dowodów osobistych (z odciskami palców).

    Wakacje 2021 - jak spędzamy urlop? [BADANIE]

    W tegoroczne wakacje wspieramy polską branżę turystyczną, chcemy czas spędzać z bliskimi oraz bardziej aktywnie. Tak wynika z badania „Zwyczaje urlopowe Polaków - lato 2021".

    Sankcje za ewentualne niewykonanie wyroku TSUE?

    Komisja Europejska grozi Polsce sankcjami finansowymi za ewentualne niewykonanie wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczącego Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.

    Raport KE o stanie praworządności w UE

    Komisja Europejska opublikowała raport o stanie praworządności w Unii Europejskiej.