Rzecznik Praw Obywatelskich, Niepełnosprawność

Być może masz orzeczenie o niepełnosprawności i nie wiesz dokładnie, jak wykorzystać przysługującą Ci ulgę rehabilitacyjną. Skarbówka wydała nową interpretację, która wskazuje jak można odliczyć do 2280 zł wydatków na używanie samochodu osobowego, nawet jeśli auto jest współwłasnością małżonków.

Samochód nie jest zapisany wyłącznie na osobę z niepełnosprawnością? To nie musi oznaczać utraty prawa do ulgi rehabilitacyjnej. Dyrektor KIS wydał interpretację, w której potwierdził możliwość odliczenia wydatków na używanie auta nawet wtedy, gdy pojazd należy do majątku wspólnego małżonków. Sprawdź, jakie koszty można uwzględnić i od kiedy przysługuje odliczenie.

W rocznym zeznaniu podatkowym PIT niektórzy podatnicy mogą odliczyć ponoszone w zeszłym roku wydatki na lekarstwa. Kto może skorzystać z tego odliczenia? Jakie są zasady i limity tej ulgi? W 2026 roku obowiązuję te same zasady, co w 2025 roku i nic nie wskazuje na to by uległy zmianie w 2027 roku.

Asystencja osobista osób z niepełnosprawnościami stanowi ważny element wsparcia w codziennym funkcjonowaniu. Jej głównym celem jest zwiększenie samodzielności, niezależności oraz możliwości aktywnego uczestniczenia w życiu społecznym. Dzięki pomocy asystenta osoby z niepełnosprawnościami mogą łatwiej realizować własne potrzeby, plany i cele.

Na początku stycznia 2027 roku wejdzie w życie kilka ważnych nowości dotyczących orzecznictwa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na które zmiany warto zwrócić uwagę? Jakie świadczenia może otrzymać osoba posiadająca orzeczenie ZUS? Wybraliśmy 5 istotnych elementów reformy.

Pracownicy z niepełnosprawnościami mogą liczyć na dodatkowe uprawnienia w miejscu pracy. Do tego niezbędne jest jednak uzyskanie odpowiedniego orzeczenia. Co w 2026 roku przysługuje pracownikom posiadającym lekki, umiarkowany i znaczny stopień niepełnosprawności? Jakich formalności trzeba dopełnić? Na jakie ułatwienia mogą liczyć pracodawcy? Oto aktualna lista!

Odbyło się pierwsze posiedzenie Rady Osób z Niepełnosprawnościami przy Rzeczniku Praw Obywatelskich w kadencji nowego RPO Sylwii Gregorczyk-Abram. Gospodarz określił radę jako istotnego partnera na rzecz równego traktowania, dostępności i monitorowanie Konwencji praw osób z niepełnosprawnościami. Jakie jeszcze tematy poruszano?

Wydatki poniesione przez niepełnosprawnego podatnika na zakup okularów korekcyjnych (szkła korekcyjne z oprawkami), które ułatwiają podatnikowi wykonywanie czynności życiowych mogą być odliczone od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym PIT za rok, w którym poniesiono te wydatki. Koszty tych zakupów można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej w wysokości faktycznie poniesionej przez podatnika. Nie można odliczyć wydatku w tej części, która została pokryta z otrzymanego dofinansowana – np. ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (zfśs) lub innych źródeł. Dotyczy to także soczewek kontaktowych. Tak uznaje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) w interpretacjach podatkowych.

Rzecznik Praw Obywatelskich wskazał, że do jego biura są składane skargi i petycje dotyczące nieprawidłowości związanych z prawem do uzyskania tłumacza w postępowaniu karnym. Tematyka dotyczy zasad wyznaczania tłumaczy, jakości ich pracy a także ochrony praw osób nie posługujących się językiem polskim. Jak wygląda sytuacja?

Została opublikowana przez Główny Urząd Statystyczny informacja dotycząca osób z niepełnosprawnościami na dzień 31 grudnia 2025 roku. Opracowanie odnosi się również do danych dotyczących orzeczeń o niepełnosprawności albo o stopniu niepełnosprawności wydawanych przez zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności.

Wszystkie prawa osób z niepełnosprawnościami są ważne. Wybraliśmy pięć przykładowych, o których warto pamiętać w aktualnym 2026 i nadchodzącym 2027 roku. Kto może korzystać z tych uprawnień? Jakie orzeczenie jest wymagane? Czy trzeba spełnić dodatkowe warunki? Oto odpowiedzi na najważniejsze pytania!

Przepadek pojazdu to sankcja dla kierowcy stosunkowo nowa w polskim prawie, wywołuje wiele wątpliwości. Jedną z nich jest kwestia własności auta które podległo przepadkowi na rzecz Skarbu Państwa. Na jakie kwestie zwrócił uwagę RPO ?

W niedzielę, 11 października 2026 r., o godzinie 20:40 Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich publikuje zaskakujący komunikat. Dr Michał Peno nie obejmie stanowiska zastępcy Rzecznika Praw Obywatelskich. A zaraz potem zapewnienie, że niezawisłość i niezależność pozostają niewzruszonym fundamentem działania urzędu. Interesujący moment na publikację takiej informacji. Niedziela, późny wieczór, zaledwie kilka godzin po ujawnieniu przez dziennikarzy kulis planowanej nominacji. Oczywiście godzina publikacji nie dowodzi niczego poza godziną publikacji. Ale chronologia wydarzeń zasługuje na wyjaśnienie. Bo jeszcze tego samego dnia Biuro RPO zaprzeczało politycznemu charakterowi zmiany personalnej. A wieczorem okazało się, że wskazywany następca jednak nie obejmie stanowiska. Pozostał natomiast jeden problem. Adam Krzywoń już odszedł. A niedzielny komunikat nie wyjaśnia, dlaczego.

Rzecznik Praw Obywatelskich podjął interwencję w imieniu córki z niepełnosprawnością, której gmina odmówiła wstąpienia w stosunek najmu lokalu po zmarłej matce. W wyniku podjętych działań sprawa została ponownie rozpatrzona w sposób pozytywny dla zainteresowanej. Na co zwrócił uwagę RPO?

Polski system orzekania o niepełnosprawności przechodzi w 2026 roku gruntowną przebudowę. Zmiany mają na celu ukrócenie tzw. uznaniowości urzędników i ujednolicenie decyzji komisji w całym kraju, wprowadzając oficjalny katalog schorzeń rzadkich oraz nowy system punktowy WZON. Na jakie choroby można otrzymać orzeczenie w tym roku, jak zmieniły się progi punktowe dla świadczenia wspierającego i jak skutecznie przejść przez nową procedurę?

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił uwagę na problem związany z procedurą uzyskania tymczasowego dowodu osobistego dla dziecka. Organ gminy nie ma możliwości weryfikacji, czy rodzic, który wstępuje o dokument albo go odbiera jest pozbawiony władzy rodzicielskiej albo tą władzę ma ograniczoną.

Czy wszystkie osoby z niepełnosprawnościami i ich opiekunów należy zwolnić z obowiązku ponoszenia opłat lokalnych zasilających budżet samorządów? Zdania na ten temat są podzielone. Wiemy co na ten temat sądzi Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych.

Czy osoba niepełnosprawna w stopniu lekkim może pracować w nadgodzinach? To pytanie, które często zadają sobie pracownicy i pracodawcy. Podpowiadamy jakie normy obowiązują w 2026 roku.

Jak działa usługa zatrudnienia wspomaganego (UZW) i w jaki sposób może ułatwić rekrutację osoby z niepełnosprawnością? Rozwiązaniom tym jest poświęcony cykl bezpłatnych szkoleń skierowanych do pracowników administracji publicznej.

Osoby z niepełnosprawnościami znowu mogą składać wnioski o wypożyczenie technologii w ramach wypożyczalni Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Osoby wypożyczające sprzęt będą mogły ubiegać się o nieodpłatne przekazanie tych technologii na własność.

Osoby z niepełnosprawnościami nie zawsze wiedzą, który organ wypłaca świadczenie i do czego uprawniają poszczególne orzeczenia. Jakie wsparcie można otrzymać z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych? O jakie zasiłki warto ubiegać się w ramach pomocy społecznej? Czy niepełnosprawność oznacza niezdolność do pracy? Prezentujemy najważniejsze zasady obowiązujące w 2026 roku i zmiany zaplanowane na rok 2027!

Każde dziecko ma prawo do nauki, a dziecko z niepełnosprawnością ma prawo do edukacji na równi z innymi i bez dyskryminacji. Jednym z elementów tego prawa - w przypadku niepełnosprawności - jest obowiązek dowozu do szkoły. Komu przysługuje i gdzie należy się zgłosić?

Umiarkowany stopień niepełnosprawności otwiera w 2026 roku drogę do świadczeń pieniężnych, ulg podatkowych, karty parkingowej, dofinansowań oraz dodatkowych uprawnień w pracy. Samo posiadanie umiarkowanego stopnia nie oznacza jednak automatycznego prawa do wszystkich tych form wsparcia.

Czy na choroby kręgosłupa można otrzymać orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności? Jakie przywileje wiążą się z posiadaniem takiego dokumentu? Prezentujemy przepisy aktualne na 2026 rok oraz odpowiedzi na pytania o możliwe zmiany w roku 2027.

Mieszkania dla osób z niepełnosprawnościami to alternatywa dla opieki instytucjonalnej. 53% chce mieszkać samodzielnie lub z rodziną. Do 2030 r. musi powstać aż 7 tys. takich mieszkań. Obecnie dostępne to 1156 mieszkań treningowych i 1134 wspomaganych.