Ustanie małżeństwa w wyniku uznania małżonka za zmarłego

Ważność ponownego małżeństwa

Jeżeli po uznaniu jednego z małżonków za zmarłego drugi małżonek zawarł nowy związek małżeński, związek ten nie może być unieważniony z tego powodu, że małżonek uznany za zmarłego żyje albo że jego śmierć nastąpiła w innej chwili aniżeli chwila oznaczona w orzeczeniu o uznaniu za zmarłego, chyba że w chwili zawarcia nowego związku małżeńskiego strony wiedziały, że małżonek uznany za zmarłego pozostaje przy życiu. Co oznacza, że czynnikiem decydującym ustania małżeństwa w przypadku uznania za zmarłego jest zawarcie drugiego małżeństwa w dobrej wierze. Wówczas datą ustania małżeństwa jest data zawarcia małżeństwa.

Zła wiara małżonków drugiego małżeństwa musi być udowodniona. Nie można przypisać złej wiary małżonkowi całkowicie ubezwłasnowolnionemu, to samo odnosi się do osoby cierpiącej na poważną chorobę psychiczną.

Jeżeli w chwili zawierania małżeństwa o nieprawdziwości uznania za zmarłego małżonka osoby wstępującej w związek małżeński wiedziała tylko jedna ze stron, to brak podstaw do unieważnienia tego drugiego małżeństwa.

Zobacz: Czy gwałt w małżeństwie jest możliwy?

Zasadność powództwa

W zależności od konkretnej sytuacji możliwe są dwa rodzaje powództw:

1) o unieważnienie małżeństwa, tj. można żądać unieważnienia małżeństwa z powodu pozostawania jednego z małżonków w poprzednio zawartym związku małżeńskim. Unieważnienia może żądać każdy, kto ma w tym interes prawny i prokurator. Powództwo to jest zasadne w przypadku, gdy małżonek uznany za zmarłego faktycznie żyje albo że zmarł w innej chwili niż określona w postanowieniu o uznaniu za zmarłego (zwłaszcza, gdy jego śmierć nastąpiła po zawarciu nowego małżeństwa). Unieważnienie takiego małżeństwa następuję w oparciu o przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

2) o ustalenie istnienia lub nieistnienia małżeństwa, tj. zawierający małżeństwo nie wiedzieli o niezgodności ze stanem faktycznym orzeczenia o uznaniu za zmarłego. Powództwo takie wytoczyć może każdy, kto ma w tym interes prawny oraz prokurator.

Zobacz serwis: Małżeństwo