Kategorie

Unieważnienie małżeństwa

21 sie 2021
17 wrz 2021
Zakres dat:
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail

Unieważnienie małżeństwa z powodu choroby psychicznej

Unieważnienie małżeństwa to instytucja uregulowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, polegająca na unieważnieniu ślubu cywilnego.

Unieważnienie małżeństwa z powodu bigamii

Rozpatrując kwestię unieważnienia małżeństwa zwykle jako podstawową przyczynę wymienia się bigamię, która powinna być rozumiana jako pozostawanie przez jednego z małżonków w innym związku małżeńskim. Przy czym bez znaczenia jest forma zawarcia małżeństwa. Unieważnienie z powodu bigamii dotyczy zarówno małżeństw wyznaniowych, jak i cywilnych.

Przymus i bojaźń w sensie prawnym a psychicznym

Przesłankami nieważności małżeństwa w świetle kościelnego procesu małżeńskiego są przymus i bojaźń przy jego zawieraniu. Oznacza to, że małżeństwo jest nieważne, jeżeli wystąpi któraś z przesłanek, nawet wywołana nieumyślnie.

Dlaczego nazwa "stwierdzenie nieważności małżeństwa"?

W codziennym języku sformułowanie rozwód kościelny bądź unieważnienie małżeństwa kościelnego często używane jest zamiast określeń stwierdzenie czy orzeczenie nieważności małżeństwa. Pierwsze sformułowania oznaczają, iż zawarty związek małżeński był przez jakiś czas ważny, drugie zaś, iż od początku mamy do czynienia z nieważnym związkiem małżeńskim. Spróbujmy się wspólnie zastanowić nad prawidłowością i konsekwencjami terminologii z Kodeksu Prawa Kanonicznego (dalej: KPK).

Uważnienie małżeństwa

Zagłębiając się w problematykę kościelnego procesu małżeńskiego można zastanawiać się nad jedną z kwestii, a mianowicie: czy prawodawca przewiduje regulację w sytuacji nieważnie zawartego związku, gdy jednak strony nie chcą starać się o stwierdzenie jego nieważności.

Brak stanu rzeczy osądzonej w kościelnych procesach o niewazność małżeństwa

Wg Kodeksu Prawa Kanonicznego w sprawach dotyczących osób, a takimi sprawami są kościelne procesy o nieważność małżeństwa, nie ma tzw. stanu rzeczy osądzonej (kan. 1643 KPK). Innymi słowy: nawet, gdy w danej sprawie zapadły dwa jednobrzmiące wyroki, i to bez względu na to czy są one negatywne, czy nawet pozytywne, to także ten stan może ulec zmianie.

Biegli, oględziny i domniemania w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa

W procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa środkami dowodowymi mogą być opinie biegłych, oględziny oraz domniemania prawne. Czym charakteryzują się wymienione środki dowodowe?

Strony, świadkowie i dokumenty w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa

Najczęściej spotykanymi dowodami w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa są oświadczenia stron, przesłuchanie świadków oraz dowód z dokumentów. Czym charakteryzują się wspomniane środki dowodowe?

Dowody w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa

Decydując się na wniesienie skargi powodowej i rozpoczęcie procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa należy zastanowić się nad doborem materiału dowodowego. W niniejszym artykule przedstawione zostaną ogólne informacje dotyczące dowodów w procesie o nieważność małżeństwa.

Alkoholizm jako przyczyna nieważności małżeństwa

Zgodnie z Kodeksem Prawa Kanonicznego alkoholizm może być jedną z przyczyn nieważności małżeństwa.

Akta sądowe w sprawie o stwierdzenie nieważności małżeństwa

Pod pojęciem akt sądowych rozumiemy to, co zostało zebrane podczas kościelnego procesu małżeńskiego i co dotyczy istoty sprawy – tzw. akta sprawy, jak i procedury - akta procesowe . W obecnych rozważaniach zajmiemy się najczęstszym przypadkiem, w trakcie którego nie ma wyjątków, jeśli chodzi o kwestie zapoznania się z aktami. Z aktami mogą się zapoznać naturalnie obie strony procesowe, tj. strona powodowa oraz pozwana, jak również ich adwokaci czy pełnomocnicy.

Unieważnienie małżeństwa: przyczyny

Unieważnienie małżeństwa może nastąpić tylko w wypadkach, które zostały wskazane w ustawie. W zależności od przyczyny, krąg osób upoważnionych do wytoczenia powództwa jest zmienny.

Unieważnienie małżeństwa - kompendium

Unieważnienie małżeństwa zachodzi jedynie w przypadkach określonych przez Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Sprawdź jakie są przesłanki do unieważnienia ślubu i jak złożyć pozew do sądu.

Unieważnienie ślubu konkordatowego - jak i kiedy?

Małżeństwo potocznie nazywane konkordatowym wywołuje  skutki zarówno wyznaniowe, jak i cywilne. Unieważnienie takiego małżeństwa przez polski sąd nie oznacza zatem automatycznego unieważnienia ślubu w Kościele.

O czym orzeka sąd w wyroku unieważniającym małżeństwo?

Wyrok sądu orzekający unieważnienie małżeństwa powoduje dwa rodzaje skutków. Niektóre z nich mają skutek od daty zawarcia związku małżeńskiego, inne następują dopiero od daty uprawomocnienia się wyroku orzekającego unieważnienie małżeństwa. Skutkiem od daty zawarcia małżeństwa jest powrót małżonków do stanu cywilnego sprzed zawarcia małżeństwa oraz powrót do nazwiska noszonego przed zawarciem małżeństwa.

Unieważnienie małżeństwa- i co dalej

Unieważnienie małżeństwa można nastąpić jedynie wówczas, gdy zostało ono nieważnie zawarte. Skutkiem unieważnienia jest powrót małżonków do stanu przed zawarcia związku małżeńskiego. Jako panna i kawaler niedoszli małżonkowie powracają również do swoich poprzednich nazwisk.

Jak wnieść powództwo o unieważnienie małżeństwa

Pozew o unieważnienie małżeństwa wnosi się do sądu okręgowego właściwego ze względu na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków. Opłata od pozwu jest stała i wynosi 200 złotych.

Unieważnienie małżeństwa – kiedy możliwe

Prawo wymienia przeszkody, które uniemożliwiają zawarcie małżeństwa w pewnych okolicznościach lub przez pewne osoby. Jeżeli mimo istnienia takich przeszkód małżeństwo zostaje zawarte, wówczas można żądać jego unieważnienia.

Choroba psychiczna i niedorozwój umysłowy jako przyczyny unieważnienia małżeństwa

Osoby dotknięte chorobą psychiczną lub niedorozwojem umysłowym nie mogą zawrzeć małżeństwa. Jeżeli jednak stan zdrowia lub umysłu takiej osoby nie zagraża małżeństwu ani zdrowiu przyszłego potomstwa i jeżeli osoba ta nie została ubezwłasnowolniona całkowicie, sąd może jej zezwolić na zawarcie małżeństwa.

Kiedy nie unieważnisz małżeństwa

Kodeks rodzinny i opiekuńczy wskazuje przyczyny, których zaistnienie może stanowić przesłankę do unieważnienia małżeństwa. Są jednak sytuacje, kiedy nawet istnienie kodeksowej przesłanki uniemożliwi unieważnienie małżeństwa.

Nieprawidłowe pełnomocnictwo jako przyczyna rozwiązania małżeństwa

Ostatnią wymienioną przez kodeks rodzinny i opiekuńczy przesłanką unieważnienia małżeństwa jest źle sporządzone pełnomocnictwo. Jak wiadomo bowiem, w szczególnych okolicznościach małżeństwo może zostać zawarte przez pełnomocnika.

Przeszkoda wad oświadczenia woli

Wstąpienie w związek małżeński to nic innego jak oświadczenie woli o chęci zawarcia małżeństwa, które składa się przed księdzem lub urzędnikiem stanu cywilnego. Takie oświadczenie woli musi być wolne od wad; jeżeli takie nie jest, staje się to przesłanką do unieważnienia małżeństwa.

Przeszkoda przysposobienia

Kolejną przeszkodą małżeńską, której zaistnienie powoduje nieważność zawartego małżeństwa jest istnienie przysposobienia pomiędzy małżonkami.

Przeszkoda pokrewieństwa i powinowactwa

Następną przeszkodą małżeńską, która stanowi jednocześnie przesłankę do jego unieważnienia jest pokrewieństwo lub powinowactwo przyszłych małżonków.

Przeszkoda bigamii

Bigamia to nic innego jak wielokrotne małżeństwo, bez unieważniania poprzedniego czy uzyskania rozwodu. Niewiele osób wie, że jest to także przestępstwo.

Przeszkoda choroby umysłowej i niedorozwoju umysłowego

Następną wskazaną przez Kodeks rodzinny i opiekuńczy przeszkodą dla zawarcia ważnego małżeństwa jest istnienie choroby psychicznej lub niedorozwoju umysłowego.

Przeszkoda ubezwłasnowolnienia całkowitego

Kolejną przyczyną powodującą nieważność aktu zawierania małżeństwa jest istnienie po stronie któregokolwiek z małżonków ubezwłasnowolnienia całkowitego.

Przeszkoda wieku

Kodeks rodzinny i opiekuńczy zawiera zamknięty katalog przeszkód, których zaistnienie czyni niemożliwym zawarcie małżeństwa. Jedną z nich jest przeszkoda wieku.

Unieważnienie małżeństwa – podstawowe zasady

Zawarcie małżeństwa wiąże ze sobą pewne określone skutki. Pomimo że realnie one zaistnieją, unieważnienie małżeństwa w świetle prawa powoduje cofnięcie tych wszystkich skutków i uznanie że pewnych zdarzeń po prostu nie było.

Skutki unieważnienia małżeństwa cywilnego

Unieważnienie małżeństwa wywołuje najbardziej doniosłe skutki w przypadku małżeństw kościelnych, pozwala bowiem na zawarcie nowego związku przed kapłanem. Warto pamiętać, że taka instytucja znajduje się także w kodeksie cywilnym. Czym różni się od rozwodu?

Brak świadomości przyczyną unieważnienia małżeństwa

Co zrobić, gdy w chwili zawarcia małżeństwa składający oświadczenie woli zawarcia małżeństwa nie jest w stanie świadomie ocenić znaczenia swego czynu?

Błąd co do osoby małżonka

Parę lat temu poznałam cudzoziemca, wzięliśmy ślub – po ślubie okazało się, że mój wybranek nie jest tym, za kogo się podawał. Posługiwał się fałszywym nazwiskiem, fałszywymi dokumentami, większość informacji o jego życiu rodzinnym i pochodzeniu okazały się nieprawdziwe. Zamierzam unieważnić to małżeństwo. Czy sąd cywilny uwzględni moje żądanie?

Choroba psychiczna powodem unieważnienia małżeństwa

Jeśli po zawarciu małżeństwa okaże się, że małżonek jest trwale dotknięty chorobą psychiczną można żądać przed sądem unieważnienia małżeństwa.

Bigamia przyczyną unieważnienia małżeństwa

Bigamia inaczej nazywana wielożeństwem jest jedną z podstaw umożliwiających unieważnienie małżeństwa. W Polsce zakazane jest zawieranie związku małżeńskiego w przypadku pozostawania w poprzednim małżeństwie.  

Z jakich przyczyn następuje unieważnienie małżeństwa?

W polskim prawie małżeństwo zawarte pomimo istnienia przeszkody małżeńskiej jest ważne dopóki, nie zostanie przez sąd wydane postanowienie o unieważnieniu małżeństwa.