Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Urlop wychowawczy po macierzyńskim a badania lekarskie

Anna Łabuzek
Urlop wypoczynkowy po macierzyńskim a badania lekarskie/ fot. Fotolia
Urlop wypoczynkowy po macierzyńskim a badania lekarskie/ fot. Fotolia
Pracownica, która zaraz po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego chce pójść na urlop wychowawczy nie ma – zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 9 marca 2011 roku - obowiązku wykonania badań lekarskich. Pracodawca udzielając urlopu wychowawczego nie może więc wymagać dostarczenia zaświadczenia o zdolności do pracy czy odbycia badania lekarskiego.

Badania lekarskie wg kodeksu pracy

Pracownicy przyjmowani do pracy lub Ci, których pracodawca przenosi na inne stanowisko pracy ze względu na panujące uciążliwe warunki pracy czy inne czynniki mające szkodliwy wpływ na zdrowie (w tym młodociani) – kierowani są na badania wstępne. Nie dotyczy to osób ponownie przyjmowanych do pracy u tego samego pracodawcy na to samo stanowisko czy też na takich samych warunkach pracy – jeśli umowa o pracę została zawarta w ciągu 30 dni od rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej.

Kolejno każdy pracownik podlega okresowym badaniom lekarskim, a badaniom kontrolnym - pracownicy, których niezdolność do pracy (spowodowanej chorobą) przekracza 30 dni oraz w celu ustalenia ich zdolności do wykonywania pracy na dotychczas zajmowanym stanowisku.

Badania kontrolne pracownika - zmiany

Urlop wychowawczy po macierzyńskim

Wyjątkiem od obowiązku udzielenia urlopu zgodnie z planem urlopów jest art. 163 § 3 Kodeksu pracy. Tutaj na wniosek złożony przez pracownicę (również pracownika–ojca, gdy wychowuje dziecko korzystając z urlopu macierzyńskiego) udziela się jej bezpośrednio po urlopie macierzyńskim urlopu wychowawczego.

Warunkiem uzyskania urlopu wychowawczego po macierzyńskim jest złożenie o niego wniosku.

Pomimo bezpłatności tego drugiego urlopu, wielu pracowników decyduje się na skorzystanie z niego, ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem przez dłuższy czas. Przesłankami uzyskania prawa do niego jest spełnienie warunku stażowego (6 miesięcy zatrudnienia) oraz odpowiedni wiek dziecka (do 5 roku życia lub do 18 roku życia w przypadku dzieci niepełnosprawnych). Z urlopu 36 miesięcznego można skorzystać w postaci 5 części, przy czym jeden z tych miesięcy musi przypadać drugiemu rodzicowi.

Bezpłatny urlop wychowawczy

Brak konieczności wykonania badan lekarskich

Orzeczenie z dnia 9 marca 2011 roku zapadło na tle następującego stanu faktycznego. Pracownica zaraz po zakończeniu urlopu macierzyńskiego złożyła wniosek o przejście na urlop wychowawczy. Firma wyznaczyła jej termin na poddanie się badaniom lekarskim, przy czym pracownica przedstawiła zaświadczenie o zdolności do pracy od innego lekarza. Kobieta nie stawiła się na wyznaczone badania, więc firma (zarzucając nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy) rozwiązała z nią umowę o pracę w trybie art. 52 Kodeksu pracy (tj. rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika). Pracownica wytoczyła powództwo przeciwko wspomnianemu byłemu pracodawcy.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że ,,przyczyny wskazane w oświadczeniu strony pozwanej o rozwiązaniu z powódką umowy o pracę bez wypowiedzenia były nieprawdziwe i nierzeczywiste, a dokonane w trybie art. 52 Kodeksu pracy rozwiązanie umowy o pracę bezzasadne.’’. Ponadto sąd wskazał, że nie ma podstaw do twierdzenia, jakoby zachowanie powódki było nielojalne czy skutkowało zaniedbaniem dobra zakładu pracy. Ponadto nieobecność w pracy pracownicy nie była nieusprawiedliwiona gdyż jej zdaniem (zgodnie z prawem) korzystała z przysługującego jej urlopu wypoczynkowego. Tutaj pracodawca złożony przez powódkę wniosek o udzielenie bezpośrednio po urlopie macierzyńskiego urlopu wychowawczego musi uwzględnić. Następnie sąd okręgowy oddalił apelację.

Urlopy dla rodziców z tytułu urodzenia dziecka

Badania kontrolne nie warunkują urlopu wychowawczego

Głównym założeniem SN było stwierdzenie, że art. 163 § 3 Kodeksu pracy stanowi odstępstwo od ogólnej zasady udzielania urlopów zgodnie z planem urlopowym. Więc pracownica bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego ma prawo do skorzystania z urlopu wychowawczego. Sąd stwierdził, że,, urlop wypoczynkowy polega na czasowym niewykonywaniu pracy na dotychczasowym stanowisku i już tylko z tego powodu nie można przyjąć, że niezbędnym warunkiem rozpoczęcia urlopu jest przeprowadzenie kontrolnych badań lekarskich. Badania te są niezbędne przed dopuszczeniem do wykonywania pracy, natomiast nieprzeprowadzenie ich przed urlopem nie pozostaje w sprzeczności z istotą urlopu wypoczynkowego.’’.

Istotnym był tu brak ustalenia ewentualnej niezdolności do pracy w chwili rozpoczęcia korzystania z urlopu przez powódkę. Wydanie zgody na ten urlop jest z jednej strony obowiązkiem pracodawcy a z drugiej strony przesłanki wyłączające dopuszczalność skorzystania z urlopu przez niezdolność do pracy nie wystąpiły.

Pracodawca zarzucił powódce ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. Sąd Najwyższy powołując się na inny wyrok SN wskazał, że na pojęcie ciężkiego naruszenia obowiązków składają się: bezprawność zachowania pracownika, naruszenie/zagrożenie interesów pracodawcy i połączoną winę umyślną i rażące niedbalstwo czynu. Tutaj zdaniem Sądu taka sytuacja nie wystąpiła i pracodawca nie mógł wymagać od pracownicy poddania się takim badaniom w trakcie trwania urlopu wychowawczego.

Polecamy również: Prawo pracy

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141 ze zm.).

Wyrok SN z dnia 9 marca 2011 r., (Sygn. akt II PK 240/10).

Wyrok SN z dnia 9 lipca 2009 r., (Sygn. akt II PK 46/09).

Komplet e-booków: Budowa domu bez pozwolenia + Gwarantowany kredyt mieszkaniowy
Opisz nam swój problem i wyślij zapytanie.

Wycena w ciągu godziny.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Dom bez formalności do 70 m2 – GUNB udostępnił 70 darmowych projektów
    Gotowe projekty domów do 70 m2 umożliwiają zminimalizowanie kosztów budowy domu w ramach programu Dom bez formalności. Został on wprowadzony jako element Polskiego Ładu. Ma ograniczyć formalności i koszty budowy.
    Whistleblowing. Dyrektywa nie została wdrożona w terminie. Jakie przepisy dot. sygnalistów obowiązują w Polsce?
    Polski rząd nie zdążył wdrożyć ustawy o sygnalistach zgodnie z terminem narzuconym przez UE. Co to oznacza dla podmiotów komercyjnych? Jakie rozwiązania można obecnie stosować w firmach i jakie będą ich konsekwencje prawne? Jakie uprawnienia przysługują sygnalistom?
    Milion złotych odszkodowań za naruszenia praw pacjenta
    Odszkodowania za naruszenie praw pacjenta Zakończone w ostatnich tygodniach sprawy z udziałem RPP przyniosły pacjentom, na mocy zawartych ugód sądowych i pozasądowych, odszkodowania w łącznej kwocie blisko miliona złotych – przybliża Rzecznik Praw Pacjenta Bartłomiej Chmielowiec. Rzecznik Praw Pacjenta działa przez sądem na prawach przysługujących prokuratorowi.
    Ustawa o franczyzie - trwają nad nią prace Ministerstwa Sprawiedliwości
    Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad ustawowymi zmianami dla rynku franczyzy, ponieważ próby samoregulacji pracy branży się nie powiodły.
    Przywóz z Ukrainy zwierząt zagrożonych wyginięciem - zmiany
    Od 24 czerwca 2022 r. zmieniają się procedury przywozu z Ukrainy do Polski zwierząt zagrożonych wyginięciem.
    27 czerwca 2022 r. ostatni etap przejścia na DVB-T2/HEVC
    Czwarty ostatni etap przejścia na standard DVB-T2/HEVC naziemnej telewizji cyfrowej nastąpi 27 czerwca 2022 r. Jakie województwa obejmie?
    W roku szkolnym 2021/2022 rozkwitł rynek korepetycji [BADANIE]
    Z badania przeprowadzonego dla Rejestru Dłużników BIG InfoMonitor wynika, iż co czwarty uczeń zapracował na oceny na świadectwie pobierając korepetycje.
    Żaryn: Od 1 lipca przy granicy z Białorusią normalne przepisy i dostęp
    Od 1 lipca przy granicy z Białorusią zaczną obowiązywać normalne przepisy i będzie dostęp do dotychczas wyłączonego trzykilometrowego pasa wzdłuż granicy - przypomniał w rozmowie z PAP rzecznik prasowy ministra koordynatora służb specjalnych Stanisław Żaryn
    Spór o księgi wieczyste i dane osobowe. Co zmieni wyrok NSA?
    UODO podkreśla, że dostęp do informacji zawartych w księgach wieczystych nie powinien być powszechny, choć niektóre instytucje próbują to zmienić. Obecnie trwa spór sądowy między UODO a GUGiK. Sprawę ma rozstrzygnąć NSA.
    Newsletter Krajowego Rejestru Sądowego już działa
    Newsletter Krajowego Rejestru Sądowego ma być narzędziem chroniącym biznes przed kradzieżą spółki.
    Jakie prawa ma ojciec dziecka?
    Jakie prawa przysługują ojcu w związku narodzinami dziecka i jego wychowywaniem?
    Rząd nie przedłuży ponad 120 dni wsparcia dla osób przyjmujących uchodźców z Ukrainy
    Rząd nie przestaje wspierać rodzin, które pomagają uchodźcom z Ukrainy. Świadczenie za pomoc przysługuje przez 120 dni. Okres ten będzie wydłużany w przypadku pomocy m.in. niepełnosprawnym, seniorom i kobietom w ciąży - wyjaśnił wiceszef MSWiA Paweł Szefernaker.
    Polska otrzymuje z budżetu UE ponad trzykrotnie więcej niż do niego wpłaca
    Polska otrzymuje z budżetu UE ponad trzy razy więcej niż do niego wpłaca; w 2021 r. uzyskała ok. 10 mld euro więcej niż wpłaciła - ocenia Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy szacują, że KPO zwiększy nasz wzrost PKB o 1 pkt. proc. w 2023 r. i 1,3 pkt. rok później
    Frankowicz pozywa bank. Jakie dokumenty dot. kredytu frankowego trzeba zebrać przed pójściem do sądu?
    Wielu posiadaczy tzw. kredytów frankowych cały czas bije się z myślami „iść czy nie iść” do sądu. Dziś nie ma już żadnych wątpliwości, że można uwolnić się od kredytu frankowego (mówimy w tym przypadku o kredycie aktywnym, a więc takim, który cały czas spłacamy) albo odzyskać nadpłacone bankowi pieniądze w przypadku kredytu frankowego już spłaconego jeśli tylko kredytobiorca zdecyduje się pójść do sądu. Jakie dokumenty dot. kredytu frankowego trzeba zgromadzić przed złożeniem pozwu?
    Wakacje 2022 - ostatnie z bonem turystycznym
    Wakacje to dobry moment na to, by wykorzystać bon turystyczny. Płatności w tej formie będzie można dokonać do 30 września 2022 r.
    Zmiany w wydawaniu dokumentów sądowych i notarialnych
    Sejm uchwalił zmiany w wydawaniu dokumentów sądowych i notarialnych. Większość dokumentów wytwarzanych przez sądy i notariuszy nie będzie musiała być sporządzana na specjalnych blankietach.
    Projekt liberalizujący przepisy aborcyjne odrzucony przez Sejm
    Sejm odrzucił w czwartek obywatelski projekt ustawy o bezpiecznym przerywaniu ciąży. Proponowane przepisy zakładały m.in. prawo do przerwania ciąży do 12. tygodnia.
    Dopłaty do węgla - ustawa gwarantująca cenę węgla uchwalona przez Sejm
    Dopłaty dla węgla dla sprzedawców mają umożliwić wprowadzenie ceny gwarantowanej węgla dla kupujących. Ustawowa cena gwarantowana ma wynieść 996 zł za tonę. Jakie będę warunki i zasady skorzystania z ceny gwarantowanej i z dopłaty do węgla?
    Jak nawiązać dobrą relację z samym sobą i partnerem?
    W pierwszej kolejności warto zbudować relację z samym sobą, aby móc później umiejętnie i w naturalny sposób pielęgnować związek z drugą połówką.
    Pozwolenie na broń palną w Polsce – jak je uzyskać
    Uzyskanie pozwolenia na broń w Polsce może mieć miejsce tylko w określonych ustawą przepisach. Jej nabycie i posiadanie bez zezwolenia jest zabronione. Jak je uzyskać?
    Będzie nie tylko rejestr ciąż ale i rejestr wkładek antykoncepcyjnych - RPO oczekuje wyjaśnień
    Rejestr ciąż i wkładek antykoncepcyjnych w Polsce wejdzie w życie jeszcze w 2022 roku. Rzecznik Praw Obywatelskich ma jednak poważne wątpliwości m.in. co ich konstytucyjności.
    Kodeks karny wykonawczy
    Kodeks karny wykonawczy jest istotnym aktem prawnym dla skazanych. Jakie prawa i obowiązki określa?
    Szpitalne jedzenie do poprawy
    Wprowadzenie stawki dziennej i zatrudnienie dietetyków – to zdaniem ekspertów klucz do poprawienia jakości żywienia w szpitalach. Przepisy powinny zaś regulować, do jakiego posiłku pacjent ma prawo.
    Dziecko nie chce kontaktu z rodzicem? Ważny wyrok TK
    Przepisy pozwalające na nałożenie na rodzica obowiązku zapłaty drugiemu rodzicowi w związku z utrudnianiem mu ustalonych kontaktów z dzieckiem są niezgodne z konstytucją, jeśli do kontaktu nie dojdzie z woli dziecka. Tak wynika z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
    Szybka eksmisja lokatora. Czy hotel robotniczy to pomieszczenie tymczasowe?
    Niektórzy wynajmujący proponują przekwaterowanie najemcy do hotelu robotniczego uważając, że dzięki temu możliwa będzie szybka eksmisja. Artykuł 1046 kodeksu postępowania cywilnego potwierdza, że właściciel lokum może zapewnić dłużnikowi tymczasowe pomieszczenie. W takiej sytuacji, komornik nie powinien wstrzymywać się z eksmisją. Problem polega na tym, że pokój w hotelu robotniczym często nie spełnia wymogów przewidzianych dla tymczasowego pomieszczenia. Szybka eksmisja na zasadach zgodnych z prawem jest dużo łatwiejsza w przypadku najmu okazjonalnego oraz instytucjonalnego.