Czy jako oskarżony mam obowiązek mówienia prawdy?

Nie możesz natomiast w swoich wyjaśnieniach oskarżać innej osoby o popełnienie jakiegoś innego przestępstwa niż to, o które sam jesteś oskarżony – popełnisz bowiem nowe przestępstwo fałszywego oskarżania (por. art. 234 Kodeks karny). Musisz również pamiętać, że sąd obiektywnie ocenia dowody i może nie dać wiary Twoim wyjaśnieniom, a jeżeli udowodni Ci kłamstwo, to zostanie osłabiona Twoja wiarygodność.

Bogumiła została oskarżona o kradzież luksusowej torebki ze sklepu. Kiedy składała wyjaśnienia przed sądem, powiedziała, że to Augustyn ukradł tę torebkę. Nie grozi jej za to odpowiedzialność karna, gdyż wykonywała w ten sposób prawo do obrony. Przestępstwo fałszywego oskarżenia popełniłaby wtedy, gdyby dodała, że Augustyn najpierw ukradł torebkę ze sklepu, a później ukradł jeszcze samochód z parkingu centrum handlowego, aby szybciej przywieźć torebkę do domu.

Zobacz: Czy można wnioskować o uchylenie aresztowania osoby najbliższej?

Co się stanie, gdy skłamię? – czyli o obowiązku mówienia prawdy przez świadka

Każdorazowo przed złożeniem zeznań zostaniesz pouczony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (por. art. 190 Kodeks postępowania karnego, art. 41 § 1 Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia). Ponadto, wyłącznie w sądzie, możesz zostać poproszony o złożenie przyrzeczenia następującej treści:

„Świadomy znaczenia moich słów i odpowiedzialności przed prawem przyrzekam uroczyście, że będę mówił szczerą prawdę, niczego nie ukrywając z tego, co mi jest wiadome”.

Gwarancją Twojej prawdomówności jest art. 233 Kodeksu karnego, przewidujący odpowiedzialność karną za składanie fałszywych zeznań, co zagrożone jest karą 3 lat pozbawienia wolności. Musisz pamiętać o tym, że „fałszywie zeznawać” nie oznacza tylko mówić nieprawdę, ale także świadomie zatajać prawdę.

Zobacz serwis: Postępowanie karne

Tekst pochodzi z poradnika wydanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości: "Obywatel w postępowaniu karnym" współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.