Przestępstwo porzucenia małoletniego lub osoby nieporadnej

Jaka za to grozi kara?

Za przedmiotowe przestępstwo grozi kara pozbawienia wolności do lat 3, zaś w razie śmierci osoby porzuconej sprawcy grozi kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Kto popełnia wskazane przestępstwo?

Wskazane przestępstwo popełnia osoba, która wbrew obowiązkowi troszczenia się porzuca:

• osobę małoletnią poniżej lat 15

• osobę nieporadną ze względu na jej stan psychiczny lub fizyczny

Określony obowiązek troski może wynikać zarówno z ustawy (np. obowiązek rodzica z Kodeksu rodzinnego opiekuńczego), z wyroku sądu (np. wyrok rozwodowy przyznający małżonkowi opiekę nad dzieckiem) czy też konkretnego stanu faktycznego (np. umowy opieki z opiekunką do dziecka)

Definiując pojęcie porzucenia należy pomocniczo posłużyć się orzeczeniem SN (wyroku z dnia 4 czerwca 2001 r., sygn. V KKN 94/99, Orz. Prok. i Pr. 2001, nr 11, poz. 30) który wskazał, iż porzucenie" (...) oznacza działanie polegające na opuszczeniu dziecka lub osoby nieporadnej, połączone z zaprzestaniem troszczenia się o nią, bez zapewnienia jej opieki ze strony innych osób. Do istoty "porzucenia" należy więc pozostawienie osoby, nad którą miałaby być roztoczona opieka, własnemu losowi, przy czym chodzi tu nie tylko o zaniechanie opieki nad osobą małoletnią lub nieporadną, lecz także o uniemożliwienie takiej osobie udzielenia natychmiastowego wsparcia.

Zobacz: Poddanie sprawcy próbie

Należy również uznać, iż pod pojęciem porzucenia będzie mieścić się sytuacja, gdy porzucający uniemożliwi innej osobie pomoc porzuconej osobie.

Przykładem porzucenia będzie zatem sytuacja pozostawienie przez ojca w lesie dwunastoletniej córki bez odprowadzenie jej do domu, sytuacja opuszczenia domu przez opiekunkę do dziecka przy jednoczesnym pozostawieniu tego dziecka w domu w sytuacji, gdy jego rodzice wrócą za kilka dni.

Czy musi wystąpić skutek porzucenia w postaci krzywdy?

Opisywane przestępstwo to przestępstwo formalne, co oznacza, iż do jego popełnienia nie musi zajść żaden skutek, a wystarczy sama czynność porzucenia.

Jak odpowiada sprawca porzucenia, jeżeli dziecku coś się stanie lub zostanie ono narażone na poważne niebezpieczeństwo?

W razie sytuacji, gdy porzucenie sprawcy spowoduje szkodę dziecku lub przykładowo narazi je na niebezpieczeństwo utraty życia i zdrowia sprawca odpowiada za dwa (lub więcej) przestępstw (a wymierzana jest mu w jednym wyroku jedna kara z przepisu, który przewiduje surowszą odpowiedzialność karną). 

Zobacz serwis: Kodeks karny