Pracownik, świadczenie

Akta osobowe są częścią dokumentacji pracowniczej. To potężny zbiór dokumentów odnoszących się przebiegu zatrudnienia konkretnej osoby. Jak prawidłowo rozmieszczać w nim te dotyczące profilaktycznych badań lekarskich?

Dokumentami, które zwyczajowo trafiają do rąk potencjalnego pracodawcy w procesie rekrutacyjnym są CV i list motywacyjny kandydata. Choć przepisy jasno regulują to, na jakich zasadach ich odbiorca może przetwarzać zawarte w nich dane, to jednak nie dają jasnej odpowiedzi na pytanie, co zrobić z nimi, gdy strony zdecydują się na zawarcie stosunku pracy.

Pozostawienie wskaźnika zbiegu świadczeń w ramach renty wdowiej na obecnym poziomie 15% i niepodwyższanie go do 25% od 1 stycznia 2027 r., miałoby „pozwolić na sfinansowanie ochrony młodszych wdów i wdowców, dla których strata męża lub żony w wieku młodszym [niż wiek emerytalny] jest ogromnym wstrząsem emocjonalnym i finansowym.” Sprawa obniżenia kryterium wiekowego uprawniającego do nabycia prawa do tzw. renty wdowiej z zamian za rezygnację z podwyżki wskaźnika zbiegu świadczeń (aby nie obciążać budżetu państwa i Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), w dniu 2 października 2026 r., trafiła na biurko Prezydenta.

Seniorzy, którzy przez wiele lat posiadali Kartę Dużej Rodziny (ale nie tylko – bo dotyczy to również młodszych posiadaczy karty), po śmierci współmałżonka, bywają zaskakiwani decyzją administracyjną wójta (burmistrza lub odpowiednio prezydenta miasta) o pozbawieniu ich prawa do świadczenia i konieczności niezwłocznego zwrotu karty, która podlegać będzie unieważnieniu. Co ciekawe – w takim przypadku, uprawnienia do posiadania Karty Dużej Rodziny nie tracą jednak dzieci, jeżeli spełniają określone w ustawie warunki programu MRPiPS.

W sytuacji, gdy wartość relacji państwowego długu publicznego przekroczy określoną kwotę w stosunku do PKB – ustawa o finansach publicznych zobowiązuje Radę Ministrów do uruchomienia tzw. procedury ostrożnościowej, która jest równoznaczna m.in. z ograniczeniami w poziomie waloryzacji emerytur i rent w projekcie ustawy budżetowej na kolejny rok. Jak zatem przedstawia się aktualnie państwowy dług publiczny i jakie założenia w zakresie waloryzacji (podwyżki) świadczeń emerytalno-rentowych przyjęto w projekcie ustawy budżetowej na rok 2027, który w dniu 29 września br. został przyjęty przez Radę Ministrów, a 8 października br. odbyło się jego pierwsze czytanie w Sejmie?

Czy sfinansowanie ze środków obrotowych pracodawcy zakupu kwiatów na pogrzeb pracownika przyczynia się do uzyskania przychodów? Na to pytanie musiał odpowiedzieć Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. W wydanej interpretacji poruszył też kwestię reprezentacji.

Polacy są mocno przemęczeni pracą, co aż w 80 proc. przypadków fatalnie odbija się na życiu prywatnym, zwłaszcza rodzinnym. Rząd kończy eksperyment dotyczący pięciodniowego tygodnia pracy, ale na razie cicho o tym, by doszło do rewolucyjnej zmiany w kodeksie pracy dotyczącej czasu pracy.

Państwowy dług publiczny wzrósł już do 53,3 proc. PKB i zbliżył się do ustawowego progu wynoszącego 55 proc. Jego przekroczenie może w przyszłości ograniczyć waloryzację emerytur i rent wyłącznie do poziomu inflacji, bez części wynikającej z realnego wzrostu płac. Co to oznacza dla wysokości przyszłych waloryzacji?

Pracownicy oszukiwani są przez AI. Problemem są trudności wykrywania deepfake'ów. Dochodzimy do takiego momentu w rozwoju technologicznym, kiedy możliwe staje się nawet sklonowanie głosu i wyglądu współpracownika lub kontrahenta.

Ustawa o bonie ciepłowniczym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia wysokości cen energii elektrycznej, która weszła w życie z dniem 30 września 2025 r. – wprowadziła nowe świadczenie, które ma stanowić wsparcie w pokryciu kosztów wynikających z rachunków za ogrzewanie. Na wypłatę świadczenia już w październiku 2026 r. – o ile złożyli wniosek o jego wypłatę – mogą liczyć m.in. seniorzy, którzy otrzymują emeryturę lub rentę na poziomie nie wyższym niż 3 272,69 zł netto miesięcznie (a ci którzy współdzielą gospodarstwo domowe z innymi osobami – których dochód na osobę w rodzinie, nie przekracza 2 454,52 zł), jeżeli korzystają z ciepła systemowego i ponoszą koszty ogrzewania powyżej 170 zł/GJ netto.

Pracownicy z niepełnosprawnościami mogą liczyć na dodatkowe uprawnienia w miejscu pracy. Do tego niezbędne jest jednak uzyskanie odpowiedniego orzeczenia. Co w 2026 roku przysługuje pracownikom posiadającym lekki, umiarkowany i znaczny stopień niepełnosprawności? Jakich formalności trzeba dopełnić? Na jakie ułatwienia mogą liczyć pracodawcy? Oto aktualna lista!

Urlop bezpłatny umożliwia pracownikowi przerwę od obowiązków zawodowych nie przerywając formalnie jego stosunku pracy. Podczas tego urlopu prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy ulegają zawieszeniu. Jakie to ma konsekwencje dla pracownika? Sprawdzamy!

Osobom, które posiadają (lub w przeszłości posiadały) na utrzymaniu co najmniej troje dzieci (i to nie tylko własne) – w ramach programu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przysługuje świadczenie w postaci dostępu do określonych towarów i usług na korzystniejszych warunkach, od ogólnie obowiązujących. Jest nim Karta Dużej Rodziny. W ocenie autorki petycji obywatelskiej, która w dniu 25 maja 2026 r. została wniesiona do Sejmu, świadczenie to jednak niewystarczająco rekompensuje trud włożony przez rodziców (a zwłaszcza matki) w wychowanie co najmniej trojga dzieci, dlatego zwróciła się ona z postulatem wprowadzenia specjalnego dodatku do emerytury dla seniorów.

Wielu Polaków przez część życia pracowało za granicą i odprowadzało tam składki emerytalne. Dla takich osób dobra wiadomość jest taka, że polskie przepisy dopuszczają pobieranie dwóch emerytur jednocześnie – jednej z Polski i drugiej z kraju, w którym dana osoba była ubezpieczona. W praktyce oznacza to, że po spełnieniu warunków można otrzymywać dwa odrębne świadczenia, wypłacane przez dwie różne instytucje.

W związku z najnowszym komunikatem Rady Ministrów, w zakresie tego o ile co najmniej wzrosną emerytury i renty w 2027 r. (jeżeli wysokość zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2027 r., zostanie ustalona przez RM na poziomie 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w roku 2026 – a tak najprawdopodobniej będzie) – już dzisiaj, możemy ustalić o ile co najmniej wzrośnie dodatek pielęgnacyjny od 1 marca 2027 r.

W związku z rokrocznym (począwszy od 2018 r.) spadkiem liczby urodzeń w Polsce, który w dłuższej perspektywie czasowej może doprowadzić do katastrofy demograficznej – eksperci z Klubu Jagiellońskiego, zaproponowali nowy program prorodzinny „200 000 Plus”, który miałby zastąpić świadczenie wychowawcze 800 plus i polegać na wypłacie na rzecz rodziców nowonarodzonego dziecka kwoty 208 800 zł, w ciągu miesiąca od narodzin malucha. Aby pozostał on neutralny dla budżetu państwa – konieczna jest jednak likwidacja trzynastej i czternastej emerytury (potocznie zwanymi „trzynastką” i „czternastką”).

W lipcu 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, została opublikowana nowa wersja projektu specustawy przeliczeniowej dotyczącej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (sygn. akt 140/20), na podstawie którego – niemal 200 tys. emerytów powinno otrzymać od ZUS ok. 64 tys. zł wyrównania za lata wypłaty zaniżonych świadczeń i podwyżkę bieżących świadczeń emerytalnych. W stosunku do pierwotnej wersji projektu – Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozszerzyło jego zakres podmiotowy i regulacją (oraz prawem do przeliczenia emerytury, skutkującej podwyżką) ma zostać objętych 196,5 tys. seniorów (a nie tylko 67 tys. osób, które zakładała pierwotna wersja projektu). Zmianie tej – ze względu na deficyt budżetu państwa – sprzeciwia się jednak Ministerstwo Finansów i Gospodarki.

W październiku 2026 r. część emerytów będzie zaskoczona, ponieważ otrzyma od ZUS nie jeden, a dwa przelewy. Czy poza świadczeniem emerytalnym, w październiku br. seniorzy otrzymają piętnastą emeryturę czy powód dodatkowego przelewu pieniężnego od ZUS jest zupełnie inny? Rozwiewamy wątpliwości i wyjaśniamy – komu ZUS aż dwukrotnie zasili w przyszłym miesiącu rachunek bankowy.

W okresie świątecznym wielu pracodawców decyduje się na wręczenie pracownikom upominków lub prezentów by podziękować za ich pracę. Jest to dość często spotykany gest motywacyjny ze strony pracodawców. Dla pracowników oznaczać to może określone konsekwencje podatkowe na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych (dalej: „PIT”). Należy pamiętać także o fakcie, że może to rodzić obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

Każdemu pracownikowi, którego dobowy wymiar czasu pracy wynosi co najmniej 6 godzin, przysługuje płatna 15-minutowa przerwa wliczana do czasu pracy. Odrębne przerwy mają m.in. osoby pracujące przy monitorach, karmiące matki, pracownicy z niepełnosprawnością i młodociani, a pracodawca może dodatkowo wprowadzić przerwę do 60 minut, której nie wlicza się do czasu pracy. Poniżej omawiamy rodzaje przerw, ich podstawę prawną i zasady ujmowania w ewidencji czasu pracy.

Okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach pracy. To jednak nie oznacza, że pracownikowi przysługuje z tego tytułu cały dzień wolny od pracy. Zasady rozliczania czasu pracy w dniu wykonywania obowiązkowych badań z zakresu medycyny pracy były źródłem nieporozumień. To się jednak kończy.

Większość seniorów przyjmuje decyzję ZUS o wysokości swojej emerytury jako ostateczną. To błąd, który może kosztować nawet kilkaset złotych miesięcznie. Przepisy emerytalne precyzyjnie określają warunki, w których świadczenie może zostać podwyższone - i to bez ryzyka jego obniżenia. Wyższa emerytura przysługuje m.in. osobom pracującym na emeryturze, seniorom odnajdującym dokumenty sprzed 1999 roku oraz tym, którzy świadomie opóźniają moment złożenia wniosku. Kluczem do wyższych wypłat jest znajomość procedur ZUS, odpowiedni moment oraz aktywność samego ubezpieczonego.

Czy każde świadczenie, które pracownik uzyskuje od pracodawcy stanowi przychód i trzeba je opodatkować? Odpowiedź na to pytanie wciąż dzieli podatników i organy podatkowe. Również sądy nie są w tym zakresie jednomyślne, jednak NSA pozostaje w wydawanych wyrokach konsekwentny. Potwierdza to jedno z najnowszych orzeczeń.

Kiedy przedawni się prawo do nagrody jubileuszowej, do której pracownik osiągnął wymagany staż pracy dzięki nowelizacji przepisów obowiązującej od 1 stycznia 2026 r.? Wielu pracodawców popełnia ten błąd i narażają się na spór przed sądem. Tymczasem sprawa jest jasna, a pracodawcy nie unikną wypłaty zaległych świadczeń.

Czy przepisy przewidujące ochronę trwałości stosunku pracy pracowników w wieku przedemerytalnym w rzeczywistości ich chronią, czy raczej wykluczają ich z rynku pracy? To pytanie od lat pozostaje otwarte. Nie ma już natomiast wątpliwości co do tego, że ochrona, o której mowa obejmuje również pracowników zatrudnionych na podstawie umów o pracę na czas określony.