Kategorie

Kredyty frankowe - frankowicze kontra banki

Kredyty frankowe - frankowicze a banki
Kredyty frankowe - frankowicze a banki
shutterstock
Kredyty frankowe są coraz częstszym przedmiotem postepowań sądowych. Dlaczego rośnie liczba frankowiczów wytaczających powództwa bankom? Większość wyroków z 2020 r. oraz 2021 r. zapadła na korzyść frankowiczów. Czy jest możliwe stwierdzenie nieważności umowy kredytu we frankach? Czy można dokonać odfrankowienia kredytu? Czy roszczenia frankowiczów ulegają przedawnieniu?

Frankowicze - co nowego?

Kryzys waluty szwajcarskiej zapoczątkowany w 2015 r. spowodował gwałtowny wzrost zobowiązań kredytobiorców posiadających kredyty frankowe. Niemniej jednak dzięki korzystnemu dla fankowiczów wyrokowi Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 3 października 2019 r. w sprawie Państwa Dziubak (sygn. akt C-260/18) oraz orzeczeniu TSUE z dnia 29 kwietnia 2021 r. (sygn. akt C-19/20) w sprawie przeciwko Bankowi BPH S.A., a w konsekwencji również korzystnej linii orzeczniczej polskich sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego frankowicze mogą obecnie liczyć na stwierdzenie nieważności umowy bądź eliminację niekorzystnych dla nich zapisów umów.

Warto wskazać, iż zdecydowana większość wyroków, która zapadła w sprawach przeciwko bankom w 2021 r. była dla frankowiczów korzystna. Nic dziwnego zatem, że coraz więcej frankowiczów wytacza powództwa bankom. Notabene dotychczas aż kilkadziesiąt tysięcy frankowiczów zdecydowało się na sądową batalię z bankiem.

Rodzaje kredytów we frankach

Wyróżniamy dwa rodzaje kredytów frankowych: kredyty indeksowane do CHF oraz denominowane w CHF.

W przypadku kredytów indeksowanych do franka szwajcarskiego w umowie kredytu podana jest kwota udzielonego kredytu w złotych, w tej samej walucie następuje także wypłata kredytu. To co różni umowę indeksowaną do CHF od zwykłej umowy złotowej to sposób ustalenia salda kredytu oraz jego spłaty. Saldo kredytu umowy indeksowanej jest bowiem przeliczane na franka szwajcarskiego niejednokrotnie po kursie kupna stosowanym w banku, spłata kredytu następuje zaś w złotych polskich, lecz wpłacana przez frankowiczów do banku kwota w złotych polskich przeliczana jest następnie na CHF po kursie sprzedaży banku.

Drugim kredytem frankowym jest kredyt denominowany we franku szwajcarskim. Charakteryzuje się on tym, że w samej umowie kwota kredytu wskazana jest w CHF, zaś wypłata kredytu oraz jego spłata następują w walucie polskiej. Kredytobiorca w chwili zawierania umowy denominowanej we franku szwajcarskim, nie wie jaką kwotę kredytu w złotych polskich otrzyma, gdyż przeliczenie z CHF na PLN następuje dopiero w momencie wypłaty kredytu, najczęściej po kursie kupna obowiązującym w banku. A zatem frankowicz do dnia otrzymania kwoty kredytu nie wie, czy otrzymany kredyt wystarczy na pokrycie wszystkich kosztów związanych z nabyciem nieruchomości. Saldo kredytu w banku wyrażone jest zawsze w CHF, zaś spłata kredytu, analogicznie jak w przypadku kredytu indeksowanego do CHF, następuje w złotówkach, które są następnie przeliczane na franka szwajcarskiego według kursu sprzedaży obowiązującego w banku.

Na mocy nowelizacji w 2011 r. ustawy Prawo bankowe umożliwiono kredytobiorcom zawieranie aneksów do umów, na podstawie których spłata kredytów we frankach mogła następować bezpośrednio we franku szwajcarskim. Warto zauważyć, iż nie wszyscy frankowicze z możliwości zawarcia takich aneksów skorzystali.

Cechy wspólne kredytów frankowych

Każdy kredyt we frankach zawiera mechanizm waloryzacji. Przepisy Kodeksu cywilnego wprowadzają możliwość waloryzacji świadczenia, jeżeli w trakcie trwania umowy wartość nabywcza pieniądza ulega zmianom. Co ciekawe w orzecznictwie można spotkać nawet pogląd, iż w zakresie umów kredytu indeksowanych do CHF i denominowanych w CHF nie może być mowy o zmniejszeniu siły nabywczej pieniądza, gdyż przeciwstawiane są sobie dwie waluty – PLN i CHF. Waloryzacja taka w opinii tej części sędziów jest więc sprzeczna z przepisami prawa, co stanowi istotną pomoc dla frankowiczów w ich walce z bankami.

Więcej o frankowiczach i ich kredytach frankowych możesz przeczytać na stronie: https://radkiewicz.net.pl/frankowicze/.

Stwierdzenie nieważności umowy kredytu we frankach - czy to możliwe?

Oczywiście, stwierdzenie nieważności umowy kredytu we frankach (często błędnie określane jako unieważnienie umowy kredytowej we frankach) jest możliwe i coraz częściej takie wyroki są przez sądy wydawane. Do stwierdzenia nieważności umowy kredytu frankowego dochodzi wówczas, gdy zdaniem sądu umowa ta jest sprzeczna z prawem lub w sytuacji, gdy wskutek eliminacji abuzywnych klauzul dotyczących przeliczenia pomiędzy walutami PLN i CHF nie jest możliwe dalsze wykonywanie umowy. W sprawach pozwów frankowych prowadzonych przez radcę prawnego Kamila Radkiewicza z Kancelarii Prawnej Radkiewicz Adwokaci i Radcowie Prawni przeważają wyroki stwierdzające nieważność umów kredytu we franku szwajcarskim. Tytułem przykładu Sąd Okręgowy w Warszawie uznał za nieważne umowy z mBank S.A. (sygn. akt I C 1368/18 i II C 806/17) oraz umowę z Santander Bank S.A. (sygn. akt XXV C 2395/18). W uzasadnieniach ww. wyroków sądy podkreślały, iż abuzywność klauzul umownych w kredytach indeksowanych do CHF skutkuje ich wyeliminowaniem z umów, co powoduje, że umowy te nie mogą być dalej wykonywane, a jako niewykonalne muszą zostać uznane za nieważne w całości. Warto podkreślić, iż stwierdzenie nieważności umowy kredytu nastąpi jedynie wówczas, gdy frankowicz tego wprost zażąda.

Skutki stwierdzenia nieważności umowy kredytowej we frankach

W przypadku stwierdzenia nieważności umowy kredytu we frankach szwajcarskich powstaje konieczność dokonania rozliczeń między stronami. Bank powinien zwrócić wszystko co do tej pory otrzymał od kredytobiorcy, zaś frankowicz zwraca bankowi wyłącznie kwotę otrzymanego kredytu w złotych. Warto wskazać, iż frankowicze nie muszą zwracać bankowi żadnych dodatkowych opłat czy odsetek, w tym na przykład wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.

Odfrankowienie kredytu - czy jest możliwe?

Zgodnie z ugruntowaną już linią orzeczniczą, drugim z rodzajów rozstrzygnięć sądów rozpoznających sprawy frankowe, jest - obok stwierdzenia nieważności - odfrankowienie kredytu zarówno indeksowanego do CHF, jak i denominowanego w CHF. Wskutek odfrankowienia kredytu z umowy zostają wyeliminowane postanowienia dotyczące waloryzacji, zaś pozostałe postanowienia umowne pozostają bez zmian. W ten sposób frankowicze pozbywają się niekorzystnych dla nich klauzul abuzywnych, jednocześnie mogąc nadal spłacać kredyt oprocentowany w oparciu o stawkę Libor. Nadwyżka w ratach kredytu, jaka została przez nich wpłacona do chwili wydania orzeczenia przez sąd może zostać przeznaczona na zmniejszenie salda kredytu i tym samym zmniejszenie miesięcznych rat pozostałych do spłaty.

Roszczenia frankowiczów a przedawnienie

W pierwszej kolejności warto podkreślić, iż roszczenia o stwierdzenie nieważności umowy kredytu bądź o odfrankowienie umowy kredytowej nie ulega przedawnieniu, co oznacza, że nigdy nie jest za późno na złożenie pozwu. Kwestią sporną było natomiast ustalenie początku biegu terminu roszczeń majątkowych kredytobiorców. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2021 r. (sygn. akt III CZP 6/21) termin ten zaczyna biec z chwilą powzięcia informacji przez konsumenta o istnieniu niedozwolonych klauzul umownych

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    22 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?