świadczenie rehabilitacyjne, świadczenie

Przejście na emeryturę lub rentę może oznaczać dodatkową wypłatę od pracodawcy, sięgającą nawet sześciomiesięcznego wynagrodzenia. Od 2026 r. korzystniejsze odprawy przysługują również nauczycielom. O zaległe pieniądze mogą upomnieć się także osoby, które zakończyły pracę kilka miesięcy lub lat temu.

Ferie zimowe w sezonie 2026/2027 zbliżają się wielkimi krokami, a wraz z nimi – wzmożona aktywność turystyczna. Na zimowy wypoczynek – z dofinansowaniem od byłego pracodawcy lub ze środków PFRON, mogą liczyć również seniorzy. Jakie warunki muszą spełnić, aby otrzymać świadczenie i o jakich kwotach mowa?

Od 1 sierpnia 2026 r. każda kobieta w wieku od 25 do 64 roku życia może zaoszczędzić w budżecie domowym średnio ok. 200 zł, wykonując na NFZ nowoczesne badanie – test HPV HR, który zastępuje tradycyjną cytologię. Nowy program profilaktyki raka szyjki macicy ma pomóc w wykryciu najczęstszej przyczyny rozwoju tego nowotworu u kobiet (HPV jest bowiem odpowiedzialny za 75% przypadków raka płaskonabłonkowego szyjki macicy, 90% przypadków raka gruczołowego szyjki macicy i większość przypadków zmian przednowotworowych szyjki macicy).

Co do zasady przepisy prawa pracy pozwalają na dofinansowanie posiłków dla pracowników w wysokości 450 zł bez dodatkowych obciążeń fiskalnych – o ile pracodawca i pracownik stosują się do ściśle określonych w przepisach warunków. Druga sprawa, to świadczenia pozapłacowe: i benefity muszą być atrakcyjne dla pracownika.

W lipcu 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, została opublikowana nowa wersja projektu specustawy przeliczeniowej dotyczącej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (sygn. akt 140/20), na podstawie którego – niemal 200 tys. emerytów powinno otrzymać od ZUS ok. 64 tys. zł wyrównania za lata wypłaty zaniżonych świadczeń i podwyżkę bieżących świadczeń emerytalnych. W stosunku do pierwotnej wersji projektu – Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozszerzyło jego zakres podmiotowy i regulacją (oraz prawem do przeliczenia emerytury, skutkującej podwyżką) ma zostać objętych 196,5 tys. seniorów (a nie tylko 67 tys. osób, które zakładała pierwotna wersja projektu). Zmianie tej – ze względu na deficyt budżetu państwa – sprzeciwia się jednak Ministerstwo Finansów i Gospodarki.

Osobom, które posiadają (lub w przeszłości posiadały) na utrzymaniu co najmniej troje dzieci (i to nie tylko własne) – w ramach programu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przysługuje świadczenie w postaci dostępu do określonych towarów i usług na korzystniejszych warunkach, od ogólnie obowiązujących. Jest nim Karta Dużej Rodziny. W ocenie autorki petycji obywatelskiej, która w dniu 25 maja 2026 r. została wniesiona do Sejmu, świadczenie to jednak niewystarczająco rekompensuje trud włożony przez rodziców (a zwłaszcza matki) w wychowanie co najmniej trojga dzieci, dlatego zwróciła się ona z postulatem wprowadzenia specjalnego dodatku do emerytury dla seniorów.

Seniorom, którzy ukończyli 75 lat (niezależnie od osiąganych dochodów) – przysługuje od ZUS dodatkowe, comiesięczne świadczenie, które od 1 marca 2027 r. – zgodnie z komunikatem Rady Ministrów odnośnie przyszłorocznej waloryzacji emerytur i rent – wzrośnie co najmniej do kwoty 379,44 zł (z dotychczasowych 366,68 zł). Niezależnie od kryterium wiekowego – dodatek ten, należy się również osobom, które są całkowicie niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji. Pomimo, że świadczenie to nie jest zależne od dochodów, niektórzy seniorzy, którzy przekroczą inny ustawowy limit, mogą go jednak nie otrzymać (lub otrzymać w odpowiednio obniżonej wysokości).

Pozostawienie wskaźnika zbiegu świadczeń w ramach renty wdowiej na obecnym poziomie 15% i niepodwyższanie go do 25% od 1 stycznia 2027 r., miałoby „pozwolić na sfinansowanie ochrony młodszych wdów i wdowców, dla których strata męża lub żony w wieku młodszym [niż wiek emerytalny] jest ogromnym wstrząsem emocjonalnym i finansowym.” Sprawa obniżenia kryterium wiekowego uprawniającego do nabycia prawa do tzw. renty wdowiej z zamian za rezygnację z podwyżki wskaźnika zbiegu świadczeń (aby nie obciążać budżetu państwa i Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), w dniu 2 października 2026 r., trafiła na biurko Prezydenta.

Każda osoba (nie tylko w wieku senioralnym), która posiada miejsce zamieszczania na terytorium Polski (ponieważ jest to jedyne kryterium udziału w programie) – na wypadek swojej śmierci, może zaoszczędzić rodzinie nawet kilkanaście tysięcy złotych kosztów związanych z pogrzebem. W ramach Programu Świadomej Donacji, który prowadzi wiele uczelni wyższych w całym kraju – uniwersytety biorą na siebie cały koszt pochowania zwłok i opieki nad grobem (niezależnie od dochodów beneficjenta programu, zwanego – donatorem). Na czym dokładnie polega program i w jaki sposób można skorzystać z tego świadczenia (w postaci bezpłatnego pogrzebu)?

W dniu 30 września 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów, które wprowadza nowe świadczenie dla seniorów, którzy ukończyli 65. rok życia i potrzebują pomocy w codziennym funkcjonowaniu. Na poczet nowego Programu Bonu Senioralnego (bo o nim mowa), na lata 2026-2028 – jak poinformowała pełnomocnik rządu do spraw polityki senioralnej Marzena Okła-Drewnowicz – rząd zamierza przeznaczyć blisko miliard złotych z budżetu państwa. Pierwsze wnioski o zawarcie umowy o realizację bonu senioralnego, będzie można składać już w IV kwartale 2026 r.

Wielu Polaków przez część życia pracowało za granicą i odprowadzało tam składki emerytalne. Dla takich osób dobra wiadomość jest taka, że polskie przepisy dopuszczają pobieranie dwóch emerytur jednocześnie – jednej z Polski i drugiej z kraju, w którym dana osoba była ubezpieczona. W praktyce oznacza to, że po spełnieniu warunków można otrzymywać dwa odrębne świadczenia, wypłacane przez dwie różne instytucje.

Osobom z rodzin wielodzietnych, które posiadają co najmniej dwoje rodzeństwa (w tym również przybranego), spełniającego określone przez ustawodawcę wymagania – w ramach programu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przysługuje świadczenie w postaci dostępu do określonych towarów i usług na korzystniejszych warunkach, od ogólnie obowiązujących. O Kartę Dużej Rodziny (bo o niej mowa), w związku z posiadaniem rodzeństwa (a nie własnych dzieci), w określonych przypadkach, mogą ubiegać się nawet osoby już pełnoletnie i to niezależnie od osiąganych przez nie dochodów.

W październiku 2026 r. część emerytów będzie zaskoczona, ponieważ otrzyma od ZUS nie jeden, a dwa przelewy. Czy poza świadczeniem emerytalnym, w październiku br. seniorzy otrzymają piętnastą emeryturę czy powód dodatkowego przelewu pieniężnego od ZUS jest zupełnie inny? Rozwiewamy wątpliwości i wyjaśniamy – komu ZUS aż dwukrotnie zasili w przyszłym miesiącu rachunek bankowy.

W związku z wysokimi kosztami doręczenia emerytur i rent w formie gotówkowej (tj. przekazem pocztowym), które znacznie podwyższają łączne koszty działalności Zakładu – ZUS zawnioskował o całkowite wycofanie tej formy wypłaty świadczeń, poprzez uchylenie przepisu ustawy o FUS, który taką możliwość dopuszcza. Dla emerytów i rencistów oznaczałoby to, że listonosz już więcej nie doręczyłby świadczenia w kopercie, a forma gotówkowa wypłaty emerytur i rent, która – według badania przeprowadzonego przez ZUS – zapewniała niektórym seniorom poczucie kontroli – przeszłaby do przeszłości. Do postulatu Zakładu (wycofania gotówkowej formy wypłaty świadczeń) ustosunkowało się Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS).

Na co to są rokowania? Na odzyskanie zdolności do pracy. Takiego wymogu nie ma w przypadku zwykłego zasiłku chorobowego, który przysługuje na pół roku. W przypadku chorób wymagających operacji, to często za mało, aby stanąć na nogi. Wtedy ZUS oferuje rodzaj komba - najpierw zasiłek chorobowy (6 miesięcy), a potem świadczenie rehabilitacyjne. Kombo jest prawdopodobnie coraz częściej stosowane 5-8 lat przed przejściem na emeryturę. Wtedy zaczynają narastać kłopoty ze zdrowiem związane z wiekiem.

800 plus, 300 plus, „babciowe”… to nie koniec listy świadczeń, na jakie mogą liczyć rodziny. Do finansowego pakietu dołącza teraz propozycja Sosnowca. Miejscy radni zdecydowali o wprowadzeniu nowej jednorazowej zapomogi, która w przypadku narodzin trzeciego lub kolejnego dziecka wynosi 10 tys. zł. Nowe świadczenie, nazwane „Maluszkowym”, nie zależy od wysokości dochodów, a pieniądze można łączyć z innymi formami wsparcia. To jednak dopiero jeden z elementów szerszego planu, którym miasto chce zachęcić mieszkańców do powiększania rodzin i powstrzymać odpływ ludności.

Niewiele osób jest świadomych, że za niedotrzymywanie przez przedsiębiorstwo energetyczne (a konkretnie – operatora systemu dystrybucyjnego) ściśle określonych w przepisach prawa parametrów jakościowych energii elektrycznej (które może objawiać się np. migotaniem oświetlenia w domu), jak również za przerwy w dostawie energii elektrycznej ponad dopuszczalny czas trwania określony w przepisach – z mocy prawa, odbiorcom energii elektrycznej przysługuje bonifikata od rachunków za prąd.

Zgodnie z ustawą o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – okresy ograniczenia aktywności zawodowej związane z wychowywaniem dzieci (o których mowa w art. 7 pkt 5 ww. ustawy), uwzględniane są w wymiarze emerytury i mogą podwyższać wysokość świadczenia – nie dłużej jednak niż za okres 3 lat na każde dziecko i – co do zasady – łącznie maksymalnie za okres 6 lat sprawowania opieki nad dziećmi (bez względu na liczbę tych dzieci). Zniesienie powyższego limitu stało się przedmiotem petycji obywatelskiej, która w dniu 31 maja 2026 r., została skierowana do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, jako iż ograniczenie to – w opinii petytora – „dyskryminuje matki wielodzietne”.

Z dniem zakończenia pobierania zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy (czyli za czas przebywania na zwolnieniu lekarskim – L4) – można rozpocząć pobieranie z ZUS innego, mało popularnego świadczenia, jakim jest renta szkoleniowa. O rentę tą, mogą ubiegać się osoby, które nie są już zdolne do wykonywania pracy w dotychczasowym zawodzie i z tego powodu muszą się przekwalifikować.

Premia 12 000 zł za każdy rok dodatkowej pracy i niepobierania emerytury po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, czyli dla kobiet po 60 roku życia i mężczyzn po 65 roku życia – wypłacana bezpośrednio na konto bankowe albo na konto emerytalne. To propozycja byłego wiceministra rodziny, pracy i polityki społecznej w rządzie PiS Bartosza Marczuka, który w sprawie nowego świadczenia dla seniorów zwrócił się z apelem bezpośrednio do ministra finansów i gospodarki Andrzeja Domańskiego.

Wypłacane w pełnej kwocie, bez potrącania podatku dochodowego - tak działa specjalne świadczenie finansowe, które dla wąskiej grupy seniorów stanowi potężny zastrzyk gotówki. W 2026 roku kwota tego miesięcznego dodatku wynosi dokładnie 1978,49 zł, co odpowiada stawce minimalnej emerytury. Choć program funkcjonuje w Polsce już od ponad dziesięciu lat, wielu uprawnionych wciąż nie ma pojęcia o jego istnieniu i traci szansę na dodatkowe pieniądze.

Seniorom, którzy w przeszłości mieli na utrzymaniu co najmniej troje dzieci (i nie chodzi tu tylko o dzieci własne) – w ramach programu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, przysługuje świadczenie w postaci dostępu do określonych towarów i usług na korzystniejszych warunkach, od ogólnie obowiązujących. Jedną z ulg, z której można skorzystać w ramach Karty Dużej Rodziny (bo o niej mowa) – są zniżki na benzynę, diesel i LPG, które mogą okazać się przydatne zwłaszcza w związku z rosnącymi w ostatnim czasie cenami paliw.

Złe zinterpretowanie dokumentów, pominięcie lat pracy w warunkach szczególnych czy błędne wyliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru - to tylko niektóre z powodów, dla których emerytury i renty Polaków bywają zaniżone. Część seniorów decyduje się na polubowne złożenie wniosku o przeliczenie świadczenia, podczas gdy inni muszą wejść na drogę sądową. Analiza pokazuje, że choć proces z ZUS wymaga cierpliwości, to w wielu kluczowych sytuacjach jest jedyną szansą na odzyskanie należnych, znacznie wyższych pieniędzy.

W dniu 7 sierpnia 2025 r., Senat przyjął bez poprawek projekt ustawy zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych autorstwa MRPiPS, która zakłada zmianę zasad wypłaty zasiłku pogrzebowego, w tym m.in. – skrócenie terminu, jaki ZUS będzie miał na wypłatę zasiłku beneficjentom tego świadczenia. To jednak nie jedyne uproszczenia, jakie wprowadza rządowa nowelizacja, w zakresie przyznawania prawa do zasiłku pogrzebowego, która trafia właśnie na biurko Prezydenta.

Od 1 lipca 2025 r. owdowiałe seniorki i seniorzy – w ramach tzw. renty wdowiej – mogą pobierać jednocześnie własne świadczenie emerytalno-rentowe i rentę rodzinną (stanowiącą część emerytury lub renty po zmarłym mężu lub żonie). W zależności od wybranej konfiguracji – jest to aktualnie 15% własnego świadczenia i 100% renty rodzinnej lub 15% renty rodzinnej i 100% własnego świadczenia. Od 1 stycznia 2027 r. wysokość własnego świadczenia lub odpowiednio renty rodzinnej wypłacanej w zbiegu (w ramach tzw. renty wdowiej), wzrośnie natomiast z 15% do 25%. Niektóre owdowiałe Polki i Polacy, mogą jednak liczyć na jeszcze wyższe świadczenia – sięgające nawet 55% lub 60% emerytury lub renty zmarłego współmałżonka lub współmałżonki.