REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Praca na urlopie wychowawczym – „Urlopy pracownicze i inne zwolnienia od pracy”

Donata Hermann
ekspert ds. prawa i rynku pracy
Praca na urlopie wychowawczym „Urlopy pracownicze i inne zwolnienia od pracy” - Donata Hermann-Marciniak. / fot. Shutterstock
Praca na urlopie wychowawczym „Urlopy pracownicze i inne zwolnienia od pracy” - Donata Hermann-Marciniak. / fot. Shutterstock
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Będąc na urlopie wychowawczym, można wykonywać pracę u swojego lub innego pracodawcy. Warunkiem jest jednak możliwość sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Co to oznacza w praktyce?

Kodeks pracy – art. 1862

REKLAMA

§ 1. W czasie urlopu wychowawczego pracownik ma prawo podjąć pracę zarobkową u dotychczasowego lub innego pracodawcy albo inną działalność, a także naukę lub szkolenie, jeżeli nie wyłącza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

W praktyce przyjmuje się, że wykonywanie pracy w wymiarze nieprzekraczającym połowy etatu pozwala na sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem. O ile w przypadku stosunku pracowniczego jest to łatwe do określenia, to już w przypadku zatrudnienia niepracowniczego lub podjęcia nauki trudno ustalić, czy wykonywanie dodatkowych aktywności wyłącza możliwość sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2011 r. (I OSK 2066/10): „Podjęcie zatrudnienia w okresie korzystania przez pracownika z urlopu wychowawczego jest dopuszczalne wyjątkowo wtedy, gdy nie doprowadzi do wyłączenia możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Ocena co do możliwości sprawowania przez pracownika osobistej opieki nad dzieckiem musi odnosić się do czasu podjętej pracy, a nie do całego okresu urlopu wychowawczego”.

Polecamy: Kodeks pracy 2019. Praktyczny komentarz z przykładami + PDF.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Najważniejszą przesłanką dotyczącą skorzystania z urlopu wychowawczego jest sprawowanie opieki nad dzieckiem. Przy czym sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem nie musi odbywać się w sposób ciągły czy też nieprzerwany.

Osoba sprawująca opiekę nad dzieckiem może korzystać z pomocy innych domowników czy też innych osób przez krótki okres czasu, np. kilkugodzinny lub kilkudniowy.

Posłanie dziecka do przedszkola na kilka godzin dziennie, w szczególności jeśli celem rodzica jest zapewnienie dziecku kontaktu z rówieśnikami, nie wyczerpuje co do zasady przesłanki trwałego zaprzestania sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

Można w tej materii posłużyć się wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 grudnia 2014 r. (II SA/Gl 392/14), w którym wskazano, że „w sytuacji, kiedy dziecko zostało umieszczone w placówce, która nie zapewnia całodobowej opieki, przez więcej niż 5 dni w tygodniu, dodatek przysługuje”.

Więcej przeczytasz w publikacji „Urlopy pracownicze i inne zwolnienia od pracy” autorstwa pani Donaty Hermann-Marciniak, ekspertki portalu Infor.pl

Spis treści

Wstęp. Urlop jako uprawnienie pracownicze. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .5

Zwolnienia od pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .9

Ochrona przed zwolnieniem podczas urlopów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .21

Zakaz wypowiadania i rozwiązywania umów o pracę . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .21

Zakaz zmiany warunków pracy i płacy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .32

Urlop wypoczynkowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .35

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .35

Okresy, od których zależy wymiar urlopu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .43

Plan urlopów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .50

Prawo do pierwszego urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .54

Prawo do kolejnego urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .57

Urlop proporcjonalny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .58

Urlop zaległy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .63

Przesunięcie terminu urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .66

Urlop na żądanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .69

Urlop wypoczynkowy w trakcie wypowiedzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .73

Urlop uzupełniający . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .75

Odwołanie z urlopu wypoczynkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .77

Urlop wypoczynkowy a dodatkowe zatrudnienie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .79

Dodatkowy urlop wypoczynkowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .81

Urlop wypoczynkowy osoby niepełnosprawnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .81

Urlop wypoczynkowy pracownika niepełnoetatowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .89

Urlop wypoczynkowy pracownika młodocianego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .94

Urlop bezpłatny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .99

Zasady udzielania urlopu bezpłatnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .99

Odwołanie z urlopu bezpłatnego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .108

Wpływ urlopu bezpłatnego na wymiar urlopu wypoczynkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . 111

Urlop okolicznościowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .119

Zasady udzielania urlopu okolicznościowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .119

Okoliczności uzasadniające zwolnienie od pracy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .125

Urlop szkoleniowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .133

Podnoszenie kwalifikacji zawodowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .133

Wymiar urlopu szkoleniowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .137

Umowa dotycząca podnoszenia kwalifikacji zawodowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .143

Urlop macierzyński . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .147

Wymiar urlopu macierzyńskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .148

Zasady udzielania urlopu macierzyńskiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .149

Urlop macierzyński dla ojca dziecka lub innego członka najbliższej rodziny . . . . . . . . 171

Urlop rodzicielski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .177

Wymiar i termin złożenia wniosku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .177

Rezygnacja z urlopu rodzicielskiego. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .186

Łączenie urlopu rodzicielskiego z pracą . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .193

Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego . . . . . . . . . . . . . . 201

Urlop ojcowski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .209

Urlop wychowawczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .217

Warunki uzyskania prawa do urlopu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .217

Wymiar urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .222

Wykonywanie pracy w trakcie urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .226

Rezygnacja z urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .229

Wpływ urlopu wychowawczego na wymiar urlopu wypoczynkowego . . . . . . . . . . . . . 238

Urodzenie kolejnego dziecka podczas urlopu wychowawczego . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Orzeczenie na stałe. Co trzeba wiedzieć w 2026 i 2027 roku?

Kto w 2026 roku może otrzymać orzeczenie o stopniu niepełnosprawności na stałe? Kiedy takie orzeczenie można zmienić? Jak bezterminowy dokument wpływa na zasiłki z MOPS i świadczenie wspierające z ZUS? Czy w 2027 r. będą zmiany? Oto najważniejsze informacje i odpowiedzi na często zadawane pytania!

POLSTR zamiast WIBOR: co zrobić jeżeli bank zaproponuje taki aneks do umowy kredytowej. Ile kosztują mieszkania w największych miastach Polski?

Osoby spłacające kredyt hipoteczny mogą wkrótce otrzymać od banku propozycję przejścia z WIBOR-u na POLSTR. Ocena, czy warto podpisać aneks, nie będzie łatwa. Początkowo niższe oprocentowanie może po zmianie poziomu wskaźników okazać się mniej korzystne - wynika z najnowszego raportu Rankomat.pl i Rentier.io. Raport ten pokazuje też najnowsze dane dot. cen mieszkań i liczby ogłoszeń sprzedaży mieszkań.

Po utracie 800 plus, niektórzy rodzice mogą starać się o pieniądze na pełnoletnich uczniów i studentów. Tak działa koordynacja systemów

Gdy rodzice tracą prawo do wsparcia finansowego na wychowanie pełnoletnich uczniów i studentów, mogą w niektórych przypadkach ubiegać się w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego o pieniądze na pełnoletnich uczniów i studentów. Komu ono przysługuje?

Prezes ZUS mówi o wieku emerytalnym. Padły słowa o tym, na co Polacy nie są jeszcze gotowi

Czy Polska będzie musiała wrócić do rozmowy o podwyższeniu wieku emerytalnego? Prezes ZUS Liwiusz Laska ocenił, że społeczeństwo nie jest obecnie przygotowane na taką debatę. Jednocześnie wskazał, że decyzje dotyczące momentu przejścia na emeryturę mają bezpośredni wpływ na wysokość przyszłych świadczeń, a wielu Polaków wciąż zbyt późno sprawdza, jak mogą zwiększyć swoją emeryturę.

REKLAMA

Prezes ZUS uspokaja Polaków: nie ma zagrożeń, jeśli chodzi o wypłaty emerytur

Czy polski system emerytalny jest bezpieczny? To pytanie od lat budzi emocje wśród milionów Polaków. Rosnące wydatki na świadczenia, starzejące się społeczeństwo i zmiany na rynku pracy sprawiają, że wiele osób zastanawia się, czy w przyszłości emerytury będą wypłacane bez zakłóceń.

Wszystkie dodatki dla osób niepełnosprawnych [aktualny przewodnik]

Osoby niepełnosprawne, spełniające określone warunki, mają prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty socjalnej. Oprócz tego mogą uzyskać dodatkowe świadczenia, takie jak dodatek dopełniający, pielęgnacyjny czy zasiłek pielęgnacyjny. Sprawdź, jakie to są świadczenia!

Rząd zwiększa wydatki budżetowe jak chce. Stabilizująca reguła wydatkowa niejasna i pełna wyjątków - 15 stron przepisów, w których gubi się nawet MF

W czwartek 30 lipca 2026 r. czeka nas sejmowa debata na temat absolutorium budżetowego. Posłowie przed głosowaniem zapoznali się z raportem Najwyższej Izby Kontroli, która nie pozostawiła suchej nitki na stabilizującej regule wydatkowej. Kwota wydatków została zawyżona o 84,5 mld zł.

Reforma ochrony zdrowia coraz bliżej. Rząd szykuje zmiany dotyczące zarobków lekarzy, kolejek i jawności umów

Rząd przyspiesza prace nad dużą reformą ochrony zdrowia. Projekty ustaw przygotowywane przez Ministerstwo Zdrowia mają trafić do Rady Ministrów w sierpniu, a następnie, na początku września, rozpocząć standardowy proces legislacyjny w Sejmie.

REKLAMA

Częste telefony do pracownika będącego na urlopie mogą pociągnąć za sobą konkretny koszt finansowy

Czy szef może dzwonić do pracownika w czasie urlopu i prosić by zerknął na maila? Czy pracownik musi zabrać na wakacje służbowy laptop? Choć w teorii odpowiedzi na te pytania są proste, to praktyka często jest dużo bardziej skomplikowana. Warto w takich przypadkach pamiętać o tym, co wynika z przepisów.

ZUS wypłaci emerytury wcześniej. Seniorzy dostaną pieniądze jeszcze w lipcu

Niektórzy emeryci i renciści otrzymają swoje świadczenia wcześniej niż wynikałoby to ze standardowego harmonogramu wypłat. ZUS poinformował, że osoby z terminem wypłaty przypadającym na 1 sierpnia dostaną pieniądze jeszcze w lipcu. Przyspieszone wypłaty obejmą również seniorów, których świadczenia miały trafić do nich 15 sierpnia.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA