Opłaty stałe w sprawach spadkowych

Wszelkie stałe opłaty sądowe określa ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U.2010.90.594 -j.t). Opłata stała w wysokości 50 zł będzie pobierana na podstawie art. 49 ustawy od wniosków o:

1. stwierdzenie nabycia spadku,
2. zabezpieczenie spadku,
3. sporządzenie spisu inwentarza,
4. odebranie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku.

W sprawie o zmianę stwierdzenia nabycia spadku pobiera się opłatę przewidzianą dla spraw o stwierdzenie nabycia spadku (50 zł). W sprawie o zmianę lub uchylenie stwierdzenia nabycia spadku, bowiem sąd spadku rozstrzygnąć ma o tym, kto i w jakiej części nabył spadek. Jest to więc sprawa należąca do kategorii spraw o stwierdzenie nabycia spadku (post. SN, IV CZ 10/10) Jest to tzw. przypadek samodzielnej części postępowania. Jeżeli jednak wszystkie rodzaje wymienionych wniosków umieszczone zostały w jednym piśmie procesowym, wówczas od każdego z nich pobiera się wskazaną opłatę oddzielnie. Jest to wyjątek od zasady, że od jednego pisma pobiera się jedną opłatę.

Zobacz również: Opłata sądowa - kiedy uiścić i w jakiej wysokości?

Opłata stała w wysokości 100 złotych

Art. 50 ustawy stanowi wyjątek od zasady, że opłata pobierana od wnoszenia środków zaskarżenia jest taka sama jak od pozwu czy wniosku wszczynającego postępowanie. Zgodnie z treścią tego przepisu opłatę stałą w wysokości 100 zł pobiera się od:

1. apelacji, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku,
2. wniosku o zabezpieczenie spadku po cudzoziemcu,
3. wniosku o wydanie właściwemu konsulowi spadku po cudzoziemcu.

Należy zauważyć, że opłata od wniosku o zabezpieczenie spadku po cudzoziemcu jest dwukrotnie wyższa niż w stosunku zabezpieczenia spadku po obywatelu polskim. Jeżeli spadek nie został wydany konsulowi, wówczas sąd z urzędu wyda postanowienie o zabezpieczeniu osób zgłoszonych i uprawdopodobnionych praw osób zamieszkałych w Polsce oraz obywateli polskich zamieszkałych za granicą, jak również o zabezpieczeniu należnych podatków. Na takie postanowienie przysługuje zażalenie, które podlega opłacie w wysokości 30 zł.

Opłata stała w wysokości 500 złotych

Opłatę stałą w wysokości 500 zł pobiera się od wniosku o dział spadku, chyba że zawiera on zgodny projekt dotyczący działu spadku, wówczas opłata ta wynosi 300 zł. Opłatę stałą w kwocie 1000 złotych pobiera się od wniosku o dział spadku połączony ze zniesieniem współwłasności, a jeżeli zawiera on zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności, pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 złotych. W przypadku, gdy przedmiotem postępowania jest dział spadku połączony z podziałem majątku wspólnego nie ma zastosowania art. 51 ust. 2 ustawy, przewidujący jedną opłatę stałą w wysokości 1000 zł od wniosku (odpowiednio więc także od apelacji) o dział spadku połączony ze zniesieniem współwłasności (post. SN z dnia 8 grudnia 2011 r., IV CSK 159/11). Jednakże należy pamiętać, że w sytuacji gdy wniosek o dział spadku obejmuje spadek po kilku osobach, wówczas pobiera się opłatę oddzielnie dla każdego żądania.

Zobacz też: Zwrot kosztów przegranego procesu