Zawieszenie władzy rodzicielskiej - jak i kiedy?

W razie przemijającej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej sąd opiekuńczy może orzec jej zawieszenie. Zawieszenie będzie uchylone, gdy jego przyczyna odpadnie. Musi więc występować przemijająca przeszkoda, która ma charakter tymczasowy.

Sąd opiekuńczy zawieszając władzę rodzicielską, rozpatruje każdy przypadek indywidualnie. Sąd ocenia, w szczególności, czy przeszkoda ma charakter przemijający, czy dotyczy tylko jednego, czy też obojga rodziców oraz czy dobro dziecka w konkretnym przypadku wymaga zawieszenia władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom i ustanowienia dla dziecka opiekuna prawnego. Zawieszenie władzy rodzicielskiej jest więc czynnością fakultatywną, a nie obligatoryjną i zależy wyłącznie od uznania sądu.

Postępowania w sprawie o zawieszenie władzy rodzicielskiej może być wszczęte z urzędu.

Przemijająca przeszkoda

Trudno jednoznacznie określić granicę pomiędzy przeszkodą przemijającą a trwałą uzasadniającą pozbawienie władzy rodzicielskiej. Przeszkoda przemijająca to taka przeszkoda, po której ustaniu, rodzic może powrócić do sprawowania swoich funkcji rodzicielskich.

Poza tym przeszkoda przemijająca to taka, której czas trwania można oznaczyć już w momencie jej powstania. Przykładami zawieszenia władzy rodzicielskiej może być, np. szpitalne leczenie, rehabilitacja, jak również krótkotrwały pobyt w zakładzie karnym, pobyt za granicą. Punktem odniesienia jest więc przewidywanie co do zmian w zakresie stosunków rodzinnych w okresie przeszkody.

Jeśli natomiast stosunki rodzinne, w czasie przewidywanego powrotu po ustaniu przeszkody, ulegną zasadniczej zmianie, np. dlatego że dzieci małe staną się dorosłe, przeszkodę należy uznać za trwałą.

Nie ma znaczenia dla zawieszenia władzy rodzicielskiej to czy przyczyna przemijającej przeszkody jest zawiniona czy też nie.

Zobacz również: Co z władzą rodzicielską gdy rodzice nie żyją razem?

Postępowanie nieprocesowe

Wniosek o zawieszenie władzy rodzicielskiej składa się w sądzie rejonowym, w wydziale rodzinnym i nieletnich. Sądem właściwym do rozpoznania sprawy o zawieszenie władzy rodzicielskiej jest sąd opiekuńczy miejsca zamieszkania lub pobytu dziecka.

Postanowienie o zawieszeniu władzy rodzicielskiej może być wydane tylko po przeprowadzeniu rozprawy. Dotyczy to również uchylenia zawieszenia władzy rodzicielskiej.

O zawieszeniu władzy rodzicielskiej może orzec także sąd w wyroku orzekającym rozwód, separację lub unieważnienie małżeństwa.

Zawieszenie władzy rodzicielskiej nie pozbawia tej władzy, ale w zakresie skutków jest tożsame z pozbawieniem władzy rodzicielskiej i wymaga ustanowienia opieki prawnej nad dzieckiem.

Zawieszenie władzy rodzicielskiej nie daje podstaw do orzeczenia o przysposobieniu dziecka.

Zobacz również serwis: Dziecko i prawo