Rząd szykuje ważne zmiany. Łatwiejsze skargi do sądów, nowe zasady dla lasów i większe możliwości w mObywatelu

• Łatwiejsze zaskarżanie programów ochrony powietrza
• Nowe zasady dla planów urządzenia lasu
• Więcej konsultacji społecznych i większa rola instytucji środowiskowych
• Wyższe kary za naruszenia w gospodarce leśnej
• mObywatel z nowymi funkcjami i dostępem do kolejnych rejestrów

Na dzisiejszym posiedzeniu rząd zajmie się propozycją przepisów ws. możliwości zaskarżenia do sądu programów ochrony powietrza oraz planów urządzenia lasu. Ministrowie rozpatrzą też projekt ws. rozszerzenia katalogu danych, jakie będzie można pobrać w aplikacji mObywatel.

Łatwiejsze zaskarżanie programów ochrony powietrza

Rząd, który zbierze się ok. godz. 12 zajmie się projektem nowelizacji Prawa ochrony środowiska. Celem jest umożliwienie zaskarżania do sądu administracyjnego programów ochrony powietrza, ich aktualizacji oraz planów działań krótkoterminowych (w tym ich braku) bez konieczności - tak jak obecnie - wskazywania naruszenia „interesu prawnego”.

Zaskarżenie - jak wynika z propozycji resortu klimatu - wnieść będzie mogła osoba fizyczna mieszkająca w strefie objętej programem; osoby prawne, lub organizacje, które prowadzą udokumentowaną działalność w danej strefie przez co najmniej 24 miesiące; organizacje społeczne, które powołują się na cel statutowy i prowadzą udokumentowaną działalność w zakresie ochrony powietrza lub zdrowia ludzi przez co najmniej 24 miesiące. Na wniesienie skargi przewidziano 6 miesięcy od dnia ogłoszenia uchwały powołującej program.

Zmiana prawa wynika z zarzutów Komisji Europejskiej, która uważa, że obecne polskie przepisy utrudniają zaskarżanie programów ochrony powietrza do sądów.

Nowe zasady dla planów urządzenia lasu

Ministrowie rozpatrzą też projekt zmiany ustawy o lasach. Regulacja ma umożliwić zaskarżanie planów urządzenia lasu do sądów administracyjnych oraz rozszerzyć proces ich uzgodnień społecznych. Jest to odpowiedź na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 2023 r.

Zgodnie z projektem, organizacje społeczne (prowadzące udokumentowaną działalność w zakresie ochrony przyrody przez co najmniej 24 miesiące) oraz reprezentatywne organizacje pracodawców będą miały prawo do wniesienia skargi na decyzje zatwierdzające plany urządzenia lasu, a także na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Projekt zakłada także zwiększenie udziału społeczeństwa w procesie przygotowywania dokumentów dotyczących gospodarki leśnej.

Więcej konsultacji społecznych i większa rola instytucji środowiskowych

Jednocześnie wprowadzony ma zostać obowiązek informowania o pracach, możliwości zgłaszania postulatów i uwag, organizowanie spotkań konsultacyjnych oraz sporządzanie raportów z partycypacji w zakresie sporządzania planów. Projekt zakłada też wzmocnienie roli dyrektorów ochrony środowiska (RDOŚ i GDOŚ), ponieważ plany będą wymagały uzgodnienia z tymi organami.

W sytuacji, w której plan nie zostanie zatwierdzony przed rozpoczęciem okresu jego obowiązywania, albo wykonalność ustalonego planu została wstrzymana, prowadzenie gospodarki leśnej będzie możliwe dopiero po uzyskaniu odpowiedniej zgody ministra właściwego ds. środowiska.

Zmiany mają zwiększyć nadzór nad procesem planowania gospodarki leśnej oraz zapewnić zgodność krajowych regulacji z prawem unijnym.

Wyższe kary za naruszenia w gospodarce leśnej

Wprowadzone zostaną także zmiany w Kodeksie wykroczeń, zwiększające maksymalną wysokość grzywny do 30 tys. zł za m.in. pozyskiwanie drewna bez zatwierdzonego planu lub niezgodnie z nim, a także za niewypełnienie obowiązku złożenia analizy gospodarki leśnej.

Nowe przepisy mają uszczelnić system kontroli i ograniczyć przypadki prowadzenia gospodarki leśnej z naruszeniem obowiązujących zasad.

mObywatel z nowymi funkcjami i dostępem do kolejnych rejestrów

Rząd zajmie się też projektem zmiany rozporządzenia w sprawie zakresu danych i wykazu rejestrów publicznych oraz systemów teleinformatycznych podmiotów publicznych, z których użytkownik aplikacji mObywatel może pobrać dane.

Rozporządzenie ma zostać uaktualnione w związku z planowanym poszerzeniem aplikacji mObywatel o nowe usługi, jak mDyplomy i udostępnianie ksiąg wieczystych. Użytkownik aplikacji mObywatel będzie mógł pobrać również dane z centralnego rejestru rzeczoznawców majątkowych, centralnej ewidencji kierowców, centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia zawodowe w zakresie geodezji i kartografii, rejestru ratowników medycznych oraz Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

To kolejny etap rozbudowy aplikacji mObywatel, która ma zapewnić obywatelom dostęp do coraz większej liczby usług i danych publicznych w jednym miejscu.