Kiedy jest Boże Narodzenie w 2023 r. i co to oznacza dla pracownika?

• Jak wypadają Święta Bożego Narodzenia w 2023 r.?
• Długi weekend pod koniec roku
• Kto pracuje w Święta Bożego Narodzenia?
• Czy 24 grudnia 2023 r. to niedziela handlowa?

Jak wypadają Święta Bożego Narodzenia w 2023 r.?

Zgodnie z przepisami, dniami wolnymi od pracy są niedziele oraz następujące dni:

• 1 stycznia – Nowy Rok,
• 6 stycznia – Święto Trzech Króli,
• pierwszy dzień Wielkiej Nocy,
• drugi dzień Wielkiej Nocy,
• 1 maja – Święto Państwowe,
• 3 maja – Święto Narodowe Trzeciego Maja,
• pierwszy dzień Zielonych Świątek,
• dzień Bożego Ciała,
• 15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,
• 1 listopada – Wszystkich Świętych,
• 11 listopada – Narodowe Święto Niepodległości,
• 25 grudnia – pierwszy dzień Bożego Narodzenia,
• 26 grudnia – drugi dzień Bożego Narodzenia.

Długi weekend pod koniec roku

Taki układ dni świątecznych jest bardzo korzystny dla zwolenników tzw. długich weekendów. Biorąc 3 dni urlopu w dniach 27, 28 i 29 grudnia, będziemy mieli wolne aż do 1 stycznia. Licząc od soboty 23 grudnia, to aż 10 dni wolnego.

Pamiętajmy jednak, iż w praktyce wykorzystanie urlopu w tym terminie nie zawsze będzie możliwe. Pracownik nie może bowiem samodzielnie decydować o terminie wykorzystania takiego urlopu. Może się też okazać, iż pod koniec roku nie dysponuje już taką ilością dni urlopowych do wykorzystania.

Jakie są przepisy? Otóż zgodnie z Kodeksem pracy urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Taki plan ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Planem urlopów nie obejmuje się tzw. urlopu na żądanie.

Plan urlopów podaje się do wiadomości pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

Pracodawca nie ustala jednak planu urlopów, jeżeli zakładowa organizacja związkowa wyraziła na to zgodę. Dotyczy to także pracodawcy, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa. W takich przypadkach pracodawca ustala termin urlopu po porozumieniu z pracownikiem. 

Kto pracuje w Święta Bożego Narodzenia?

Zgodnie z Kodeksem pracy praca w niedziele i święta jest dozwolona:

1. w razie konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;
2. w ruchu ciągłym;
3. przy pracy zmianowej;
4. przy niezbędnych remontach;
5. w transporcie i w komunikacji;
6. w zakładowych strażach pożarnych i w zakładowych służbach ratowniczych;
7. przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób;
8. w rolnictwie i hodowli;
9. przy wykonywaniu prac koniecznych ze względu na ich użyteczność społeczną i codzienne potrzeby ludności, w szczególności w:

• zakładach świadczących usługi dla ludności,
• gastronomii,
• zakładach hotelarskich,
• jednostkach gospodarki komunalnej,
• zakładach leczniczych podmiotów leczniczych i innych placówkach służby zdrowia przeznaczonych dla osób, których stan zdrowia wymaga całodobowych lub całodziennych świadczeń zdrowotnych,
• jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zapewniających całodobową opiekę,
• zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku;

10. w stosunku do pracowników zatrudnionych w systemie czasu pracy, w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta;
11. przy wykonywaniu prac:

• polegających na świadczeniu usług z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną lub urządzeń telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego, odbieranych poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zgodnie z przepisami obowiązującymi odbiorcę usługi, dni wolne od pracy są u niego dniami pracy,
• zapewniających możliwość świadczenia powyższych usług.

Za pracę w niedzielę i święto, w wyżej wymienionych przypadkach uważa się pracę wykonywaną między godziną 6⁰⁰ w tym dniu a godziną 6⁰⁰ w następnym dniu, chyba że u danego pracodawcy została ustalona inna godzina. Pracownicy w zamian za pracę w święta mogą otrzymać dni wolne od pracy. W razie braku takiej możliwości pracodawca wypłaca dodatek do wynagrodzenia.

Czy 24 grudnia 2023 r. to niedziela handlowa?

To ważna kwestia nie tylko dla konsumentów, ale również dla pracowników handlu. „Rząd proponuje, aby Wigilia, która w tym roku przypada w niedzielę, 24 grudnia, była dniem objętym zakazem handlu. Rozwiązanie to jest uzasadnione szczególnym czasem, jakim jest Boże Narodzenie oraz spotkaniami rodzinnymi Polaków. Jednocześnie tzw. niedziela handlowa ustanowiona zostanie 10 grudnia" - poinformowała 14 listopada Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. 

Projekt ustawy o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni został opublikowany w wykazie prac legislacyjnych rządu 9 listopada 2023 r. „Projekt ustawy przewiduje wprowadzenie zmiany w przepisach ustawy o ograniczeniu handlu w niedzielę i święta oraz w niektóre inne dni, zgodnie z którą niedziela 24 grudnia 2023 r. będzie dniem objętym zakazem, o którym mowa w art. 5 ww. ustawy, polegającym na zakazie handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem oraz powierzania pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem” – czytamy na stronach Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Projekt zakłada również ustanowienie, tzw. niedzieli handlowej na dzień 10 grudnia 2023 r z ograniczeniem handlu do godz. 14⁰⁰. 

Projekt ten został jednak odrzucony przez sejmową komisję gospodarki. 

29 listopada 2023 r. Sejm przyjął nowelę, zgodnie z którą, gdy niedziela przypada 24 grudnia, to handel pracuje w dwie kolejne niedziele poprzedzające Wigilię. W tym roku byłyby to niedziele niedziele 10 i 17 grudnia. Nowa ustawa ma wejść w życie po upływie dnia następującego po ogłoszeniu. Proces legislacyjny w tym zakresie nie został jednak jeszcze ukończony.