REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Znaczenie wieku sprawcy w Kodeksie karnym

Sylwia Uścimiak
Prawnik, specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa i postępowania karnego
Znaczenie wieku sprawcy w Kodeksie karnym/Fot. Shutterstock
Znaczenie wieku sprawcy w Kodeksie karnym/Fot. Shutterstock
fot. Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Wiek sprawcy jest jedną z przesłanek pociągnięcia do odpowiedzialności karnej, jednak w niektórych przypadkach ustawodawca pozwala na wyjątki. Od jakiego wieku sprawca podlega ustawie karnej i jaki wymiar kary może otrzymać sprawca wyjątkowo pociągnięty do odpowiedzialności karnej?

Podstawa prawna i podstawowe reguły

Podstawowe zasady dotyczące kwestii wieku sprawcy zostały uregulowane w art. 10 Kodeksu karnego (dalej: k.k.), z którego wynika, że na podstawie przepisów ustawy karnej odpowiada ten, kto popełnia czyn zabroniony po ukończeniu 17 lat (art. 10 § 1 k.k.). Nie oznacza to jednak, że jest to jedyny warunek dotyczący kwestii wieku sprawcy.

REKLAMA

Niniejsza problematyka komplikuje się wraz z kolejnymi regulacjami ustawy karnej. Otóż ustawodawca wytypował szczególne czyny zabronione, za których popełnienie może odpowiadać nieletni, który ukończył 15 lat, przy czym okoliczności sprawcy oraz stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste za tym przemawiają, a w szczególności, jeżeli poprzednio stosowane środki wychowawcze lub poprawcze okazały się bezskuteczne. Do tych czynów, zgodnie z art. 10 §2 k.k. zalicza się:

- zamach na życie Prezydenta (art. 134 k.k.),

- zabójstwo (art.148 § 1, 2 lub 3 k.k.),

- ciężki uszczerbek na zdrowiu (art. 156 § 1 lub 3 k.k.),

Dalszy ciąg materiału pod wideo

- spowodowanie niebezpiecznych zdarzeń (art. 163 § 1 lub 3 k.k.),

- piractwo (art.166 k.k.),

- katastrofę (art. 173 § 1 lub 3 k.k.),

- zgwałcenie (art. 197 § 3 lub 4 k.k.),

- czynną napaść (art. 223 § 2 k.k.),

- wzięcie zakładnika (art. 252 § 1 lub 2 k.k.) oraz

- rozbój (art. 280 k.k.).

REKLAMA

Jednocześnie należy pamiętać, że w powyższych przypadkach, orzeczona kara nie może przekroczyć dwóch trzecich górnej granicy ustawowego zagrożenia przewidzianego za dane przestępstwo. Co do powyższych czynów sąd może również zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary (art. 10 § 3 k.k.).

Kolejną sytuacją będzie wiek sprawcy, który popełnił występek po ukończeniu 17 lat, lecz nie ukończył lat 18. W takim przypadku, zgodnie z treścią art. 10 § 4 k.k., sąd stosuje środki wychowawcze, lecznicze albo poprawcze przewidziane dla nieletnich zamiast wymierzenia kary. Jest jednak warunek, a mianowicie okoliczności sprawy oraz stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste za tym przemawiają.

Osoba nieletnia lub młodociana

REKLAMA

Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 115 § 10 k.k. jako młodocianego należy rozumieć sprawcę, który w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończył 21 lat i w czasie orzekania w pierwszej instancji nie ukończył 24 lat. Istotnym jest aby obie wskazane przesłanki wystąpiły łącznie.

W przypadku osób nieletnich lub młodocianych, sąd wymierzając karę kieruje się przede wszystkim tym, aby wychować sprawcę. Jednocześnie w przypadku sprawcy, który w czasie popełnienia przestępstwa nie ukończył 18 lat, sąd nie orzeka kary dożywotniego pozbawienia wolności (art. 54 § 1 i 2 k.k.). Nadto dozwolone jest zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary wobec młodocianego, jeżeli ma to być element wychowania sprawcy (art. 60 § 1 k.k.). W tym miejscu należy również zwrócić uwagę, iż ustawodawca dopuszcza możliwość warunkowego zawieszenia wykonania kary w stosunku co do młodocianego sprawcy, wymierzając jednocześnie okres próby wynoszący od 2 do 5 lat (art. 70 § 2 k.k.).

Wobec młodocianego sprawcy, który popełnił przestępstwo umyślne obowiązkowo orzeka się dozór kuratora (art. 73 § 2 k.k.).

Polecamy serwis: Prawo karne

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Wynagrodzenie minimalne 2023 [quiz]
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/15
Kiedy będą miały miejsce podwyżki minimalnego wynagrodzenia w 2023 roku?
od 1 stycznia i od 1 lipca
od 1 stycznia i od 1 czerwca
od 1 lutego i od 1 lipca
Następne
Prawo
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
2 tys. zł dla jednoosobowych działalności gospodarczych. Premier Tusk ogłasza pomoc dla kupców z Marywilskiej 44

2 tys. zł dla jednoosobowych działalności gospodarczych oraz dofinansowanie części wynagrodzeń pracowników. "Od czwartku przedsiębiorcy, którzy ponieśli straty w wyniku pożaru hali targowej przy ul. Marywilskiej w Warszawie mogą się zgłaszać do ZUS o pomoc" - poinformował premier Donald Tusk. Jak dodał, w przygotowaniu są również m.in. zwolnienia podatkowe.

2519 zł dla osób niepełnosprawnych w 2025 roku? Jest plan nowego dodatku do renty socjalnej zamiast stałej podwyżki do minimalnego wynagrodzenia

Od marca 2024 r. trwają w Sejmie prace nad obywatelskim projektem nowelizacji ustawy o rencie socjalnej. Celem tej nowelizacji miało być stałe zwiększenie kwoty renty socjalnej z obecnych 1780,96 zł brutto do kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę (obecnie 4242 zł brutto). Jednak 9 maja 2024 r. na posiedzeniu sejmowej podkomisji przyjęto poprawkę, zgodnie z którą uprawnionym do renty socjalnej będzie przysługiwał dodatek w kwocie stanowiącej różnicę między tym świadczeniem a wysokością minimalnego wynagrodzenia. Zmiany mają obowiązywać dopiero od 2025 roku.

Wybory do europarlamentu w 2024 r. Jak głosować?

Wybory do europarlamentu zbliżają się wielkimi krokami. Kto może głosować w kraju? Jak można oddać swój głos poza miejscem zamieszkania? Co z osobami niepełnosprawnymi? O jakich terminach warto pamiętać? Odpowiadamy!

Nowe zasady funkcjonowania szkół i nowe formy kształcenia? W Dzienniku Ustaw opublikowano jednolity tekst ustawy – Prawo oświatowe

W Dzienniku Ustaw ukazał się jednolity tekst ustawy  – Prawo oświatowe. Jakie zmiany przepisów obejmuje?

REKLAMA

Wypłata dodatków dla pracowników pomocy społecznej i rodzin zastępczych już możliwa. W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację ustawy

Wypłata dodatków dla pracowników pomocy społecznej i rodzin zastępczych już możliwa. W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację ustawy, na podstawie której będzie można wypłacić dodatki m.in. pracownikom pomocy społecznej i żłobków oraz zawodowym rodzinom zastępczym.

Będzie obligatoryjna coroczna aktualizacja kryteriów dochodowych uprawniających do otrzymania pomocy społecznej

Będzie obligatoryjna coroczna aktualizacja kryteriów dochodowych uprawniających do otrzymania pomocy społecznej. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zapowiada kompleksową reformą systemu pomocy społecznej.

1500 zł – takie wsparcie dla ucznia w roku szkolnym 2024/2025. O złożeniu wniosku muszą pamiętać rodzice. Ale kiedy to zrobić?

1500 zł – to wsparcie dla ucznia w roku szkolnym 2024/2025. O złożeniu wniosków muszą jednak pamiętać rodzice. Kiedy to zrobić, by otrzymać pieniądze jeszcze w wakacje?

Abonament RTV 2025 – ile wynosi. Jakie zniżki za zapłatę z góry za cały rok?

W 2025 roku będą obowiązywać takie same stawki abonamentu RTV jak w 2024 roku. Tak wynika z rozporządzenia Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z 13 maja 2024 r. w sprawie wysokości opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz zniżek za ich uiszczanie z góry za okres dłuższy niż jeden miesiąc w 2025 r. 

REKLAMA

Czy pokrzywdzony musi bać się groźby, by jej sprawca został ukarany?

Groźba nie jest niczym przyjemnym. Wiele osób może odczuwać poważne obawy, a co za tym idzie także emocjonalno–psychiczne cierpienia utrudniające normalne, codzienne funkcjonowanie. Tymczasem są też ludzie bardzo odporni psychicznie na tyle, że w przypadku stosowania wobec nich gróźb, często mogą nie odczuwać ani żadnych obaw ani emocji.

Sanatorium na koszt ZUS 2024 - choroby układu oddechowego. Astma, mukowiscydoza, następstwa przebytego COVID-19 i inne. Jak uzyskać skierowanie?

ZUS informuje, że cały czas można skorzystać z rehabilitacji leczniczej w sanatorium na koszt Zakładu. Dotyczy to różnych schorzeń - także układu oddechowego. Tylko w zeszłym roku skierowanych zostało na rehabilitację lecznicza w ramach prewencji rentowej ZUS ponad 50,8 tys. osób w całej Polsce. Ponad tysiąc osób z całego kraju odbyło leczenie z powodu schorzeń układu oddechowego. Do dolegliwości tych należą m.in. mukowiscydoza, przewlekła choroba płuc, astma oskrzelowa, nadciśnienie płucne czy następstwa przebytego COVID-19.

REKLAMA